Een week geleden maakte Greenpeace bekend dat Belgische houtimporteurs hout inkopen bij zagerijen die illegaal hout uit het Braziliaanse Amazonewoud verwerken.

In augustus en september verborgen we gps-zenders op vrachtwagens die stammen vervoeren in de Braziliaanse staat Pará. Zo konden we de route van het illegale hout volgen: van plaatsen diep in het regenwoud waar illegaal hout gekapt wordt tot de zagerijen die het hout aanbieden op de internationale markt. Regelmatig passeert er illegaal hout in de Antwerpse haven. Van daaruit wordt het weer uitgevoerd naar andere landen of komt het terecht bij Belgische houtimporteurs.

Illegaal hout in beslag genomen

De reacties op ons onderzoek lieten niet op zich wachten. Een dag na de publicatie van ons rapport deed het staatssecretariaat voor milieu van de staat Parà een inspectie bij zagerij Odani, een van de leveranciers van Rainbow Trading (een van de plaatsen waar de vrachtwagens het hout dat zonder vergunning was gekapt, hadden gelost). De inspecteurs namen illegaal hout in beslag en Odani kreeg een boete. Mogelijk zullen er nog andere maatregelen volgen.

Dichter bij ons deelden LTL en Stiho, twee Nederlandse bedrijven die recent hout kochten van Rainbow Trading, onmiddellijk mee dat ze een onderzoek instellen:

“Onze inkopen van de houtsoort in kwestie zijn per direct gestaakt en in de komende periode zullen we een nader onderzoek instellen.” (Stiho)

“Wij nemen dit bericht van Greenpeace zeer serieus en stellen onmiddellijk een nader onderzoek in, zowel intern als bij onze leveranciers.” (LTL)

Belgische houthandelaars minimaliseren het probleem

Het contrast met de reactie van de Belgische houthandelaars is groot. Zes Belgische bedrijven (Lemahieu, Omniplex, Lagae, Debeuckelaere, De Groote en Vandecasteele Houtimport) kochten onlangs hout bij Rainbow Trading via de Antwerpse agent Leary Forest Products. Enkele Belgische importeurs en leden van de Belgische Federatie van de Houtinvoerhandel minimaliseren het probleem, met het excuus dat ze niet op de hoogte waren. Nochtans toonde een Greenpeace-rapport in mei al aan dat het witwassen van illegaal Amazonehout in Brazilië schering en inslag is. Het rapport werd trouwens ook aan de meeste betrokken importeurs gestuurd.

“Dat is onzin. We zijn nog nooit zo streng gecontroleerd als de afgelopen maanden, en de Europese regels zijn strikter dan ooit. Het is er Greenpeace alleen om te doen alle houtimport tegen te gaan.” (Philip Vlieghe – Omniplex)

“Wij zijn er niet bij wanneer ze de bomen kappen. Als blijkt dat wij de overheidspapieren, die ook in de haven worden gecontroleerd, niet mogen vertrouwen, dan moet in Brazilië het gat in het systeem gedicht worden.” (Mark Van Avermaet – Leary)

Zorgvuldigheidssysteem

De Houtverordening van de Europese Unie (EUTR) – die op 3 maart 2013 in werking is getreden – bepaalt nochtans duidelijk dat de marktdeelnemers uit de EU verplicht zijn om een zorgvuldigheidssysteem toe te passen, om zo het risico uit te sluiten dat ze illegaal hout op de markt brengen. Het is dus hun taak om zich maximaal te informeren over de herkomst van het hout, de risico’s te analyseren, geloofwaardige bewijzen te leveren dat het om legaal gekapt hout gaat en ervoor te zorgen dat er geen illegaal hout meer op de Europese markt aanwezig is.

Het is duidelijk dat de Belgische bedrijven die de voorbije maanden hout hebben ingevoerd van de Braziliaanse zagerij Rainbow Trading hun EUTR-verplichtingen niet hebben nageleefd. De Belgische wet voor de uitvoering van de Europese Houtverordening is sinds juni van kracht. De Belgische overheid en de Belgische importeurs mogen niet langer de ogen sluiten. Anders zal België blijven fungeren als draaischijf voor illegaal hout.

Help ons een eind maken aan het witwassen van illegaal gekapt hout!