Skip navigation.

Willen we een geschikte brandstof kiezen voor het verwarmen van onze woning, dan kunnen we een opdeling maken in 2 grote groepen:

Eindige energiebronnen zoals fossiele brandstoffen (steenkool, bruinkool, aardolie, gas) en nucleaire brandstoffen (uranium). Deze brandstoffen kennen heel wat problemen:
  • Ze zijn onderhevig aan uitputting, de voorraad is niet oneindiallemaal eindig (maar in beperkte voorraad aanwezig op de aarde: uranium nog 60-70 jaar, olie nog en gas nog.40 tot 80 jaar...)
  • Ze veroorzaken heel wat milieuvervuiling en gevaren, zowel bij ontginning, als bij verwerking en transport en bij verbranding of bij afvalverwerking. Niet enkel veroorzaken deze brandstoffen een belangrijke CO2 – uitstoot (zie broeikaseffect) maar stoten ze ook diverse schadelijke stoffen de lucht in: stikstofoxiden, zwaveloxiden, onverbrande koolwaterstoffen, stofdeeltjes. Wat nucleaire of kernenergie betreft komt daar nog eens een afval problematiek bij
  • De prijs van deze energiebronnen zal wellicht enkel stijgen.

Naast de eindige energiebronnen zijn er ook hernieuwbare energiebronnen, waarbij de meeste direct of indirect van de zon afkomstig zijn:
  • Passieve zonne-energie: via slim geplaatste ramen helpt de zon (binnenvallende energie) mee de woning op temperatuur houden. Zie ook ‘ontwerp van de woning’.
  • Actieve zonne-energie:
    • Thermische zonnepanelen die zorgen voor warm water of de verwarming van de woning ondersteunen.
    • Foto-voltaïsche (PV) panelen die zonlicht omzetten in elektriciteit
    • Biomassa uit gesloten kringloop: bomen of gewassen groeien slechts door de energie van de zon die ze opslaan in hun biomassa. Bij omzetting of verbranding, kunnen we de energie terug vrij maken en nuttig gebruiken. Biomassa is een CO2 neutrale energiebron. De planten nemen CO2 op als ze groeien en geven dezelfde hoeveelheid CO2 vrij als ze verbrand worden. Als we niet meer gewassen oogsten dan er gelijktijdig kunnen aangroeien, dan doen we niet aan roofbouw en krijgen we een gesloten kringloop. Voorwaarde is dan wel dat de gerooide planten/ bossen opnieuw aangeplant worden. Energie uit biomassa is niet zonder problemen Vaak wordt er biomassa gekweekt via grootschalige industriële landbouw, met een negatieve sociale- en milieu- impact. Verschillende rapporten tonen ook aan dat het rendement bij biomassa soms laag is (er kruipt evenveel of meer energie in om het te produceren dan wat het oplevert).
  • Een andere vorm van hernieuwbare energie is het gebruik van bodemwarmte(geothermische warmte) , soms rechtstreeks (denk aan geisers in IJsland) of onrechtstreeks door middel van een warmtepomp.

Opmerkingen:

  • elektriciteit is geen energiebron, maar is steeds een energiedrager als tussenschakel tussen een energiedrager en een toepassing. Elektriciteit maken uit een brandstof gaat steeds gepaard met een groot energieverlies, gemiddeld blijft er maar 40 % over. Met elektriciteit moet bijgevolg voorzichtig worden omgesprongen, gebruik deze niet voor verwarming van woningen.
  • Waterstof wordt wel eens aangehaald als de energiebron van de toekomst maar is ook maar een energiedrager als tussenschakel. Er is dus nog steeds een energiebronvereist om er te kunnen over beschikken. Waterstof kan interessant zijn omdat het kan worden opgeslagen en zuiver kan worden verbrand, bijvoorbeeld voor stedelijk transport, maar is in woningen niet echt van toepassing. Elke nodeloze omzetting van energie gaat immers met verliezen gepaard.

Conclusie:

Het is in de eerste plaats belangrijk om je woning slim te ontwerpen. Een goede constructie en isolatie kan de nood aan verwarming heel drastisch doen dalen (tot zelfs laten wegvallen: zie passief huis).
De energie die we toch nog nodig hebben nadat de woning goed ontworpen, geïsoleerd en geventileerd hebben, kan afkomstig zijn van hernieuwbare energiebronnen. Die hebben naar verwarming toe wel beperkingen. Actieve thermische zonne-energie werkt zeer goed voor warm water, maar kan voor verwarming slechts een beperkte bijdrage leveren. PV cellen, wind- en waterkracht leveren elektriciteit die we voor andere hoogwaardigere toepassingen reserveren (verlichting, toestellen, communicatie,…). Hout uit hernieuwbare bossen biedt wel mogelijkheden naar verwarmingtoe, venals het gebruik van bodemwarmte.