Mijn vorige Indonesië-reis eindigde begin juli met een mediastorm rond de bosbranden in Riau op het eiland Sumatra. Iets meer dan een maand later keerde ik terug naar Jakarta om te ontdekken dat diezelfde bosbranden misschien veel minder in het wereldnieuws zitten maar nog steeds in alle hevigheid woeden.

En het einde is nog niet in zicht. Zoals we in juli al duidelijk maakten, speelt onder meer de palmolie-industrie hier een grote rol in. De Indonesische overheid startte onderzoeken en Singapore wil actie ondernemen tegen eigen bedrijven die betrokken zijn.

Een van die Singaporese bedrijven is Wilmar International, de grootste palmoliehandelaar ter wereld. Wilmar kondigde ook aan zelf toeleveranciers die betrokken zijn bij bosbranden te willen uitsluiten, maar concreet bewijs van dat alles is er vooralsnog niet.

Ook de RSPO zei actie te zullen ondernemen tegen een handvol bedrijven – maar daar is niet veel van in huis gekomen, zoals je kan lezen in ons nieuwe rapport. RSPO, een rondetafel die zogenaamd ‘duurzame palmolie’ promoot en labelt, schiet maar weer eens tekort, want 39% van de vuurhaarden in Riau tijdens de eerste helft van dit jaar bevond zich in RSPO-gecertificeerde concessies.

Het is al lang geen geheim meer dat RSPO te zwak is en er niet in slaagt de link tussen palmolie en ontbossing door te knippen. Dat toont onze analyse duidelijk aan – ontbossing gaat bij RSPO-leden vrolijk door, maar ze plakken er dan wel een duurzaamheidslabel op. Dat is het geval in Indonesië, maar ook in Afrika begint zich een gelijkaardig scenario af te spelen. Palmolieproducent Herakles stelt de zaken voor alsof het RSPO-regels respecteert terwijl het Kameroenese oerwoud eraan moet geloven.

In die omstandigheden is het bijzonder verontrustend dat steeds meer consumentenbedrijven – de klanten van Wilmar en andere traders, plus de merken die jij en ik in de supermarkt kopen  – RSPO gebruiken om hun toevoerketens ontbossingsvrij en hun palmolie duurzaam te houden. Ongeveer 250 bedrijven die Greenpeace wereldwijd aanschreef, bevestigden dit. En ze zitten ook op de Belgische markt, sommige zelfs met hun hoofdkwartier.

Het feit dat palmolie de grootste drijfveer is achter de ontbossing in Indonesië zal hen hopelijk twee keer doen nadenken. Vertrouwen op RSPO staat op dit moment gelijk aan het geven van een mandaat voor verdere ontbossing, ten koste van het klimaat, van mensen en van bedreigde diersoorten zoals de Sumatraanse tijger.


En dus is het hoog tijd dat bedrijven verder gaan dan RSPO. Sommige doen dat nu al en trachten te garanderen dat ontbossing uit de palmolieketen verdwijnt. Zulke engagementen zijn een positieve houvast, en ik hoop dat ze er op termijn voor zullen zorgen dat bosbranden op grote schaal van het palmolietoneel verdwijnen. Dit keer zal mijn Indonesië-reis helaas opnieuw eindigen met hetzelfde verhaal.

Maar in de nabije toekomst willen we nog meer bedrijven ervan overtuigen om voor ontbossingsvrije palmolie te kiezen. En daarvoor hebben we je jouw hulp nodig! Houd ons in de gaten als je wil weten hoe we die klus binnenkort samen gaan klaren.