Europa ruimt baan voor ggo-aardappel

Nieuwsartikel - 1 maart, 2010
De Europese Commissie van Barroso heeft voor het eerst in twaalf jaar een nieuwe ggo-teelt goedgekeurd. Het gaat om Amflora, een genetisch gewijzigde aardappel die werd ontwikkeld door het Duitse bedrijf BASF met het oog op een hoger zetmeelgehalte. De vergunning is omstreden omdat Amflora een gen bevat dat resistentie verleent tegen bepaalde antibiotica. Het gebruik van antibiotica-resistentiegenen in ggo's is in de EU verboden sinds 2004.

Protest tegen ggo's aan het Europese parlement in Brussel.

Het enige ggo dat tot nu toe mocht geteeld worden in Europa is de maïs MON810, die zelf een pesticide aanmaakt. Alleen in Spanje wordt dit ggo op betekenisvolle schaal geteeld. Met de beslissing van de Europese Commissie in het aardappel-dossier zou daar binnenkort verandering in kunnen komen.

Risico's van dit ggo

In de Amflora-aardappel werd een gen ingebracht dat resistentie verleent tegen bepaalde antibiotica. Aan de hand daarvan kan men nagaan of de genetische wijziging geslaagd is. Maar de aanwezigheid van dit gen kan de weerstand tegen antibiotica versterken. Omwille van de groeiende bezorgdheid van medische experts over antibioticaresistentie, heeft de EU al in 2001 actie ondernomen. Een nieuwe ggo-wet vereiste dat antibioticaresistentiegenen die een bedreiging kunnen vormen voor de gezondheid en het milieu werden uitgefaseerd tegen eind 2004. In 2005 diende BASF een aanvraag in voor de toelating van Amflora. Dus één jaar na het Europees verbod.

Antibiotica-resistentiegenen

Al in 2005 diende BASF een aanvraag in voor de toelating van Amflora. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en het Europees Geneesmiddelenbureau (EMEA) hebben gewezen op het 'kritische belang' van de antibiotica waarvan de effectiviteit door de Amflora-aardappel kan worden aangetast. De verspreiding van de ggo-aardappel in het leefmilieu zou de resistentie van bacteriën tegen levensnoodzakelijke medicijnen kunnen vergroten, inclusief medicijnen voor de behandeling van tuberculose. Zelfs de wetenschappers van de Europese Voedselveiligheidsautoriteit (EFSA) raakten het niet eens over de onschadelijkheid van antibiotica-resistentiegenen.

Een nutteloos risico

Wat opvalt in dit dossier is de nutteloosheid van  het ggo en dus van het genomen risico. Conventionele variëteiten met een hoog zetmeelgehalte zijn al op de markt en hoeven niet genetisch gewijzigd te worden of resistent gemaakt voor antibiotica.

Volksgezondheid of kortetermijn belangen van de industrie

Het voorzorgsprincipe is te belangrijk om zomaar van de hand te wijzen, en gezien de wetenschappelijke bezwaren had de Commissie-Barroso zich moeten onthouden.

Door toelating te geven voor een teelt die risico's met zich meebrengt voor het milieu en de volksgezondheid, getuigt de Commissie Barroso II van heel wat minder voorzichtigheid dan haar voorganger. Zelfs commissaris voor gezondheid John Dalli is er niet in geslaagd de toelating tegen te houden.

Liggen er binnenkort ggo-aardappelen in de winkels?

De EU-lidstaten kunnen nog steeds ggo-teelten verbieden op hun grondgebied. België kan het voorzorgsprincipe inroepen en de teelt van Amflora verbieden. Zo lopen we niet het risico dat de resistentie tegen antibiotica toeneemt, vooral omdat een ggo-aardappel met een hoger zetmeelgehalte overbodig is. Deze plant in het milieu brengen kan onze resistentie tegen medicijnen verhogen, terwijl die net bedoeld zijn om onze levens te redden, zoals bij de behandeling van tuberculose bijvoorbeeld.

Onderwerpen