IRE onder vuur: failliet van nucleaire veiligheid in België!

Het feit dat de beschreven wanpraktijken (o.a. risico's van nucleaire ongeval, brand en nucleaire proliferatie) jarenlang ongemoeid gelaten werden toont nogmaals het dysfunctioneren van het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle (FANC) aan. Onder de vorige legislatuur werd een Parlementaire Werkgroep nucleaire veiligheid opgericht die tot de conclusie kwam dat de top van het FANC incompetent was. De directeur werd vervangen door een voormalige directeur van de kerncentrale Doel, maar niets wijst er op dat er beterschap is binnen het FANC, noch dat de bevoegde minister van Binnelandse Zaken Dewael zijn verantwoordelijkheid opgenomen heeft.

De risico's op nucleaire proliferatie zijn zeer ernstig. "Vooreerst is het onverantwoord om tientallen kilo's uranium-235 op een onvoldoende bewaakte plaats te stockeren. Indien dit materiaal van voldoende kwaliteit is, kunnen hiermee verschillende kernwapens geproduceerd worden (2)", aldus Jan Vande Putte, van de nuclaire campagne van Greenpeace. "Deze Belgische nonchalance is ook een bijzonder slecht signaal naar andere landen." Vervolgens is de hoeveelheid uranium die in het productieproces aanwezig is onvoldonde gekend en gecontroleerd, waardoor diefstal van uranium niet valt uit te sluiten.

Heroprichting van de Parlementaire Werkgroep nucleaire veiligheid
Met de elementen die nu aan het licht komen moet minister Dewael het probleem grondig aanpakken.  "Dit valt echt in het kader van zijn politieke verantwoordelijkheden daar de volledige herstructurering van de controle van de nucleaire veiligheid hoogst gewenst is."

Maatregelen moeten getroffen worden ivm het uranium-235. De hoeveelheid uranium-235  op Belgisch grondgebied moet beperkt worden tot minder dan één 'significante hoeveelheid' (3). Meer specifiek wat het IRE betreft moet het uranium-235 verwijderd worden en onder beveiligde controle gebracht worden op een daartoe geschikte bewaakte site.

Decentralisatie van de productie van isotopen
Werk moet gemaakt worden van de tijdelijke stopzetting van de productie van isotopen in het IRE, in de mate dat de wereldwijde bevoorrading voor medische noden niet in gevaar wordt gebracht (4). Op die manier kan de site gesaneerd worden en kunnen veiligheidsprocedures op punt gesteld worden.

Binnen het kader van het Regeerakkoord Leterme I over nucleair onderzoek, moet het onderzoek naar het gebruik van cyclotrons voor de productie van medische isotopen prioritair gesteld worden. "Dit zou een reëel alternatief kunnen bieden voor het gebruik van onderzoeksreactoren en toelaten om de productie grotendeels kunnen decentraliseren tot op het niveau van enkele grote ziekenhuizen", stelt Jan Vande Putte vast.