Για
το σημερινό αποτέλεσμα, καθοριστικό ρόλο έπαιξε και η ενεργός συμμετοχή
εκατοντάδων χιλιάδων ευρωπαίων πολιτών που συμμετείχαν στην εκστρατεία
ζητώντας αυστηρή νομοθεσία για τα χημικά. Είναι πάντως βέβαιο ότι θα
χρειαστούν πολλές προσπάθειες από πολίτες και οργανώσεις, στο εγγύς
μέλλον για την ουσιαστική βελτίωση της νομοθεσίας, σε επόμενο Συμβούλιο
Υπουργών.
Η ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου ψήφισε υπέρ της αρχής της υποκατάστασης δηλ.
της υποχρέωσης να αντικαθίστανται επικίνδυνα χημικά με ασφαλή διαθέσιμα
εναλλακτικά, πράγμα που αποτελεί πάγια θέση των οργανώσεων. Το WWF
Ελλάς και η Greenpeace πιστεύουν ότι η υποχρεωτική υποκατάσταση των
επικίνδυνων χημικών αντισταθμίζει λίγο τις δυσμενείς εξελίξεις που
είχαν διαμορφωθεί εξαιτίας των ισχυρών πιέσεων από τα lobby των χημικών
βιομηχανιών.
Η
πίεση των πολιτών έπιασε τόπο, κι έτσι οι περισσότεροι Ευρωβουλευτές
έδειξαν ότι επιθυμούν ένα REACH που θα θέσει τέλος στα χημικά που
συσσωρεύονται στον οργανισμό ανθρώπων και ζώων, προκαλώντας πληθώρα
επιπτώσεων. Η στάση και των Ελλήνων Ευρωβουλευτών ανεξαρτήτως
κομματικής προέλευσης στέλνει ένα ηχηρό μήνυμα στους Υπουργούς της ΕΕ
που θα κληθούν να καταλήξουν σε πολιτική συμφωνία για το REACH τον
επόμενο μήνα, απαιτώντας να μην αποδυναμωθεί κι άλλο ο κανονισμός REACH.
Ωστόσο,
βάσει των αποτελεσμάτων της ψηφοφορίας μειώνονται αισθητά τα στοιχεία
ασφάλειας που πρέπει να χορηγήσει η χημική βιομηχανία. Σήμερα,
υπάρχει ένα τεράστιο κενό γνώσης για το 90% των χημικών ουσιών που
παράγονται και κυκλοφορούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ). Η συγκέντρωση
επαρκών στοιχείων για τις επιπτώσεις αυτών των ουσιών στο περιβάλλον
και την υγεία, είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την ικανοποίηση δυο εκ
των βασικότερων στόχων του REACH, που είναι το δικαίωμα στη γνώση και ο
αποτελεσματικός έλεγχος των χημικών.
Ο
Κανονισμός REACH στη σημερινή του μορφή, παρά τα θετικά σημεία που
περιέχει, δεν παρέχει το επίπεδο προστασίας της δημόσιας υγείας και του
περιβάλλοντος που επιθυμούν οι πολίτες, καθώς αφήνει χιλιάδες χημικά,
μεταξύ των οποίων και οι ορμονικοί διαταράκτες, χωρίς ουσιαστικό έλεγχο
και συνεπώς χωρίς βασικά στοιχεία για την τοξικότητά τους.
Το
Συμβούλιο των Υπουργών έχει τη δυνατότητα να ενδυναμώσει τον Κανονισμό,
διαβεβαιώνοντας ότι θα δοθούν επαρκή στοιχεία για τα 30.000 χημικά που
θα περάσουν από το σύστημα REACH, ώστε να αναγνωριστούν και να
αποσυρθούν τα πιο επικίνδυνα από αυτά. Καλούμε, λοιπόν, για μια ακόμα
φορά, τους αρμόδιους Έλληνες Υπουργούς (Ανάπτυξης, Περιβάλλοντος) να
σεβαστούν την απαίτηση Ελλήνων και Ευρωπαίων πολιτών για έναν κανονισμό
REACH που θέτει την προστασία της ανθρώπινης υγείας και του
περιβάλλοντος πάνω από τα συμφέροντα των μεγάλων χημικών βιομηχανιών.