Η συμβολή της Ελλάδας στις κλιματικές αλλαγές

σελίδα - 1 Σεπτεμβρίου, 2005
Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεσμεύτηκε στο Κιότο ότι το 2010 θα έχει μειώσει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου κατά 8% σε σχέση με τα επίπεδα του 1990. Στα πλαίσια του καταμερισμού των ευθυνών ανάμεσα στις ευρωπαϊκές χώρες, η Ελλάδα πίεσε και πέτυχε να της επιτραπεί να αυξήσει τις εκπομπές της κατά 25% ως το 2010 (σε σχέση πάντα με τα επίπεδα του 1990). Σύμφωνα όμως με έκθεση που συνέταξε το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών (Μάιος 2002), τα στοιχεία δείχνουν ότι θα ξεπεράσει κατά πολύ αυτόν τον ούτως ή άλλως απαράδεκτο στόχο. Έτσι μέσα στο διάστημα 1990-2002 οι εγχώριες εκπομπές αερίων ξεπέρασαν ήδη το στόχο του Κιότο αφού αυξήθηκαν κατά 26,5%, ενώ, όπως προβλέπει το Εθνικό Αστεροσκοπείο, χωρίς την άμεση λήψη μέτρων, μέχρι το 2010 οι εκπομπές θα σκαρφαλώσουν στο +35,8%.

Οι εκπομπές των αερίων του θερμοκηπίου στη χώρα μας από το 1990 μέχρι το 2000 παρουσιάζονται κατωτέρω σε ισοδύναμους μεγατόνους διοξειδίου του άνθρακα (Mt CO2 equiv.). Η αναγωγή σε "ισοδύναμους τόνους διοξειδίου του άνθρακα" γίνεται γιατί τα διάφορα αέρια έχουν διαφορετικό "δυναμικό υπερθέρμανσης", επηρεάζουν δηλαδή το κλίμα σε διαφορετικό βαθμό.

Εκπομπές 1990 = 0%

Πηγή: Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, Μάιος 2002

Όπως φαίνεται, η σημαντικότερη πηγή αερίων του θερμοκηπίου είναι ο ενεργειακός τομέας. Η λύση στο παγκόσμιο πρόβλημα των κλιματικών αλλαγών έγκειται στην αλλαγή του ενεργειακού μοντέλου. Τα ρυπογόνα ορυκτά καύσιμα (πετρέλαιο, λιγνίτης, φυσικό αέριο) πρέπει να αντικατασταθούν από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (αιολική, ηλιακή) και πρέπει επίσης να προωθηθούν μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε το Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. (Ιούλιος 2001), το δυναμικό περιορισμού εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα (CO2) το 2010 ανά τομέα είναι:

ομέαςΔυναμικό περιορισμού εκπομπών

το 2010

(σε εκατομμύρια τόνους CO2) Οικιακός και Τριτογενής9,3 Μεταφορές1,4 Βιομηχανία3,2 Ηλεκτροπαραγωγή9,2 Άλλα0,6 Σύνολο23,7

Μερικά πολύ απλά βήματα που μπορεί να ακολουθήσει ο καθένας μας, μπορούν να φέρουν πολύ σημαντικά αποτελέσματα στην προσπάθεια περιορισμού ρύπων από τη χώρα μας. Για παράδειγμα, αντικαθιστώντας τα ενεργοβόρα κλιματιστικά από ανεμιστήρες οροφής και νυχτερινό αερισμό, μπορούν να εξοικονομηθούν μέχρι τρία εκατομμύρια τόνοι διοξειδίου του άνθρακα ετησίως. Χρησιμοποιώντας λαμπτήρες υψηλής απόδοσης, αντί των συμβατικών λαμπτήρων πυρακτώσεως, μπορεί να αποφευχθεί η έκλυση έως και 1,4 εκατομμυρίων τόνων διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα ετησίως.

Στον τομέα της ηλεκτροπαραγωγής, η Ελλάδα εκλύει πολύ περισσότερο διοξείδιο του άνθρακα ανά μονάδα παραγόμενης ενέργειας από το μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό οφείλεται στην εξάρτηση της χώρας μας από ρυπογόνα ορυκτά καύσιμα (λιγνίτη και πετρέλαιο), στη χαμηλή απόδοση των σταθμών ηλεκτροπαραγωγής της ΔΕΗ και στη χαμηλή διείσδυση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

Μια άλλη παράμετρος που στοιχειώνει εδώ και χρόνια την ελληνική οικονομία είναι η λεγόμενη "ενεργειακή ένταση", ένα δείκτη που μας δείχνει πόσο σπάταλη ενεργειακά είναι η ελληνική οικονομία. Σύμφωνα με τα στοιχεία του παρακάτω πίνακα η ελληνική οικονομία είναι κατά 36% περισσότερο σπάταλη ενεργειακά από το μέσο ευρωπαϊκό όρο. Ο πίνακας δείχνει ακόμη ότι, η Ελλάδα μαζί με την Ισπανία και την Πορτογαλία, είναι οι μόνες ευρωπαϊκές χώρες στις οποίες η ένταση ενέργειας επιδεινώθηκε την περίοδο 1991-2000.

Πηγή: Eurostat, 2002

Δείτε όλο το αφιέρωμα της Greenpeace: