การไหลเวียนของน้ำในมหาสมุทร

น้ำในมหาสมุทรของโลกไหลอยู่ตลอดเวลา โดยแปรเปลี่ยนไปตามกระแสน้ำขึ้นน้ำลงและคลื่น และไหลเวียนไปทั่วโลกอย่างช้าๆ โดยมีพลังขับเคลื่อน คือ สายพานอันยิ่งใหญ่แห่งมหาสมุทร (หรือที่เรียกว่า thermohaline circulation) สายพานนี้ได้รับกำลังจากอุณหภูมิและความเค็มของน้ำที่แตกต่างกัน กระแสน้ำที่เป็นที่รู้จักกันมากที่สุด ได้แก่ กระแสน้ำอุ่นกัฟ สตรีม (Gulf Stream) ซึ่งเป็นกระแสน้ำที่ทำให้ยุโรปมีอากาศที่ไม่รุนแรงน้ำในมหาสมุทรไหลเวียนอย่างไร

น้ำที่อุ่นและเค็มในกระแสน้ำอุ่นกัฟ สตรีมจะเย็นลงเมื่อไหลไปถึงมหาสมุทรแอตแลนติกตอนเหนือ โดยมีมวลหนาแน่นขึ้นและจมลึกลงสู่มหาสมุทรชั้นล่างๆ จากนั้นจึง "ปั๊ม" น้ำเย็นที่ไหลมาจากทางใต้ลงสู่ทะเลลึก แล้วไหลผ่านแอฟริกาไปยังมหาสมุทรแอตแลนติกตอนใต้ นอกจากนี้ความเค็มที่ถูกแยกออกไปในขณะที่น้ำแข็งในทะเลก่อตัว จะทำให้มวลของน้ำหนาแน่นขึ้น ซึ่งเป็นตัวขับเคลื่อนหนึ่งของกระบวนการไหลเวียนของน้ำในมหาสมุทร

น้ำที่มีมวลหนาแน่นและเย็นลงกลายเป็นส่วนหนึ่งของสายพานแห่งมหาสมุทร และในที่สุดกระแสน้ำนี้ไหลกลับสู่พื้นผิวมหาสมุทรอินเดียและแปซิฟิค ส่วนกระแสน้ำอุ่นที่กำลังไหลคืนสู่มหาสมุทรแอตแลนติกนั้น ได้เคลื่อนที่ไปสู่ขั้วโลกเหนือเช่นเดียวกับกระแสน้ำอุ่นกัฟ สตรีมในแอตแลนติกและกระแสน้ำแอตแลนติกเหนือ (North Atlantic Drift) ซึ่งทำให้ยุโรปทางตะวันตกเฉียงเหนืออุ่นขึ้นอย่างมาก

นอกจากสายพานแห่งมหาสมุทรจะทำให้ยุโรปอบอุ่น และมีบทบาทสำคัญในสภาพภูมิอากาศของโลกแล้ว ยังทำให้สารอาหารที่ก้นมหาสมุทรไหลทะลักขึ้นไปทางเหนือ และเพิ่มการดูดซับคาร์บอนไดออกไซต์ในมหาสมุทร กระแสน้ำอุ่นกัฟ สตรีมทำให้สภาพภูมิอากาศของยุโรปอยู่ในสภาพพอเหมาะ กระบวนการทั้งหมดนี้เรียกว่าสายพานอันยิ่งใหญ่ สายพานอันยิ่งใหญ่แห่งมหาสมุทร หรือชื่อที่นิยมใช้อื่นๆ สำหรับระบบการไหลเวียนของอุณหภูมิและความเค็ม

จะเกิดสิ่งเลวร้ายอะไรขึ้นอย่างมาก

การศึกษาเมื่อเร็วๆ นี้เป็นเครื่องเตือนว่าการไหลเวียนของสายพานแห่งมหาสมุทรไปตามแนวการไหลในทะเลลึกระหว่างสก็อตแลนด์และกรีนแลนด์ได้ไหลช้าลง และถึงแม้ว่าสายพานดังกล่าวจะทำงานอย่างมีประสิทธิภาพในหลายพันปีที่ผ่านมา แต่ผลการทดสอบแกนน้ำแข็งจากเกาะกรีนแลนด์และทวีปแอนตาร์กติกาได้แสดงให้เห็นว่าไม่ได้เป็นอย่างนั้นเสมอไป ในอดีตเมื่อนานมานี้ การเปลี่ยนแปลงของการไหลเวียนของสายพานเกี่ยวเนื่องกับกับภาวะโลกร้อนที่เกิดขึ้นฉับพลัน

กล่าวโดยย่อก็คือ ความเค็มในมหาสมุทรที่เจือจางเนื่องจากน้ำแข็งในทวีปอาร์กติกละลาย (เช่น พืดน้ำแข็งกรีนแลนด์) และ/หรือ ปริมาณฝนที่เพิ่มขึ้น อาจทำให้สายพานนี้หยุดทำงาน ไหลช้าลง หรือ เบี่ยงเบนเส้นทางได้ อุณหภูมิของน้ำที่เย็นลงอย่างมหาศาลนี้จะทำให้เกษตรกรรมและสภาพภูมิอากาศของยุโรปเสียหายรุนแรง และส่งผลกระทบต่อกระแสน้ำและอุณหภูมิของน้ำทะเลทั่วโลก

ข้อมูลเพิ่มเติม

ภาวะโลกร้อนฉับพลัน โดย สถาบันมหาสมุทรศาสตร์วู้ดส์ โฮล

ข้อมูลล่าสุด

 

เพราะเราสู้เพื่อความอยู่รอด

รายการบล็อก จาก ปิแอร์ เทอร์ราส | ธันวาคม 12, 2555

กราเซียลาเชิญชวนผมไปเยี่ยมบ้านของเธอที่ เมืองเอล ซาลโต ซึ่งเป็นหนึ่งในเมืองที่มีแม่น้ำริโอ ซานติอาโก ที่มีมลพิษทางน้ำมากที่สุดในเม็กซิโกไหลผ่าน เธอต้องการจะบอกเล่าเรื่องราวของชุมชนกับการต่อสู้เพื่อความชอบธรรมทางสิ่งแวดล้อมให้เราฟัง ...

มหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ ต้นแบบหัวใจสีเขียวสู่อนาคตพลังงานหมุนเวียน

รายการบล็อก จาก รัตนศิริ กิตติก้องนภางค์ | พฤศจิกายน 23, 2555

“เพราะปัญหาพลังงานต้องรีบแก้ไข อย่าปล่อยให้เป็นหน้าที่ของใครคนใดคนหนึ่ง การที่มหาวิทยาลัยราชภัฏผูกโยงเสมือนพี่น้องทั้ง 40 สถาบัน ทำให้นักศึกษาประสานงานกันเป็นเครือข่าย ในฐานะ ‘คนของพระราชา ข้าของแผ่นดิน’ สืบทอดแนวคิดแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล...

สถานศึกษาเปิดไฟเขียวหนุนกฎหมายพลังงานหมุนเวียน

รายการบล็อก จาก รัตนศิริ กิตติก้องนภางค์ | กันยายน 7, 2555

เยาวชนไม่ใช่เป็นเพียงอนาคตของชาติ แต่เป็นคนรุ่นหลังที่ต้องอาศัยอยู่ในโลกใบนี้ต่อไป   พวกเขาต่างต้องการอนาคตสีเขียวที่สามารถสูดลมหายใจอย่างเต็มปอดท่ามกลางสิ่งแวดล้อมที่บริสุทธิ์ปราศจากวงจรอุบาทว์ของมลพิษ เยาวชนจึงเป็นกำลังเสียงสำคัญในการ...

ช่วยกันปกป้องสภาพภูมิอากาศ

แกลเลอรี่ภาพ | กันยายน 4, 2555

คอนเสิร์ตปฏิวัติพลังงาน ปฏิวัติความคิดสู่ความสุขด้วยพลังงานหมุนเวียน

รายการบล็อก จาก รัตนศิริ กิตติก้องนภางค์ | กันยายน 1, 2555

ปิดฉากความสนุกสนานส่งท้ายคอนเสิร์ตปฏิวัติพลังงาน ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการรณรงค์ผลักดันร่างกฎหมายพลังงานหมุนเวียนฉบับแรกของไทยกันด้วยรอยยิ้ม กับการแสดงสตรีทมิวสิคในตอน “OODSTOCK: ฝนตกขี้หมูไหล พลังไฟ..ฟ้าหมุนเวียน” ที่มีสาวหน้าหวานเสียง...

ส่งท้ายโดมกู้วิกฤตโลกร้อน

แกลเลอรี่ภาพ | สิงหาคม 19, 2555

21 - 30 ของ 1077 ผล