พิธีสารความปลอดภัยทางชีวภาพ

อาสาสมัครกรีนพีซแล่นเรือยางเพื่อไปแขวนป้ายผ้าที่มีข้อความว่า "ข้าวเสี่ยงปนเปื้อนจีเอ็มโอ" (GMO RISK RICE) บนตัวเรือ MV Liberty Eagle ในวันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2551 ที่ท่าเรือซูบิก เบย์ ในเมืองโอลองกาโป จังหวัดซามบาลส์ ทางตะวันออกเฉียงเหนือของกรุงมะนิลา ฟิลิปปินส์ กรีนพีซเตือนองค์กรต่างๆ ในฟิลิปปินส์ว่าข้าวที่ขนส่งมาจากสหรัฐอเมริกาอาจปนเปื้อนจีเอ็มโอ ซึ่งผิดกฎหมายฟิลิปปินส์

พิธีสารคาร์ตาเฮนาว่าความด้วยความปลอดภัยทางชีวภาพ เป็นข้อตกลงระหว่างประเทศฉบับแรกที่ใช้ควบคุมการเคลื่อนไหวของสิ่งมีชีวิตตัดต่อพันธุกรรม (จีเอ็มโอ) ข้ามพรมแดน พิธีสารความปลอดภัยทางชีวภาพเป็นข้อตกลงย่อยของอนุสัญญาว่าด้วยความหลากหลายทางชีวภาพ (CBD) แห่งสหประชาชาติ ซึ่งได้รับการลงนามโดยรัฐบาลของมากกว่า 150 ประเทศ ที่การประชุมสุดยอดโลกที่กรุงริโอเดอจาเนโร (Rio Earth Summit) ในพ.ศ. 2535 พิธีสารฉบับนี้ได้รับความเห็นชอบในกรุงมอนทรีออล แคนาดาในเดือนมกราคม 2543 และมีผลบังคับใช้ในวันที่ 11 กันยายน 2546 ปัจจุบันมากกว่า 100 ประเทศได้ลงนาม

พิธีสารความปลอดภัยทางชีวภาพมีสาระสำคัญ คือ เป็นบันทึกข้อตกลงที่ออกแบบมาเพื่อควบคุมการค้าระหว่างประเทศ เพื่อจัดการกับการใช้สิ่งมีชีวิตตัดต่อพันธุกรรมที่อาจมีผลกระทบในด้านลบต่อการอนุรักษ์ และการใช้ประโยชน์จากความหลากหลายทางชีวภาพอย่างยั่งยืน และยังรวมไปถึงความเสี่ยงต่อสุขภาพมนุษย์อีกด้วย

สำหรับกรีนพีซ พิธีสารฉบับนี้เป็นก้าวสำคัญสำหรับการปกป้องความหลากหลายทางชีวภาพ เพราะระบุอย่างชัดเจนถึงวิธีการป้องกันไว้ก่อนที่จำเป็นอย่างยิ่งสำหรับการปล่อยจีเอ็มโอออกสู่สิ่งแวดล้อม หลักการป้องกันไว้ก่อนเป็นหัวใจของข้อตกลงฉบับนี้ ซึ่งหมายความว่าประเทศต่างๆ มีสิทธิ์ที่จะห้ามหรือจำกัดการนำเข้าและการใช้จีเอ็มโอ เมื่อขาดความรู้หรือความเห็นลงรอยกันเกี่ยวกับความปลอดภัยของจีเอ็มโอ

พิธีสารฉบับนี้บังคับให้ประเทศต่างๆ รับทราบและเห็นด้วยก่อนนำเข้าพืชจีเอ็มโอ ซึ่งเ้รียกว่า ข้อตกลงการแจ้งล่วงหน้า (Advance Informed Agreement; AIA) โดยก่อนที่ประเทศเหล่านี้จะได้รับอนุญาตให้ส่งออกสิ่งมีชีวิตตัดต่อพันธุกรรม ที่จะนำไปสู่การปล่อยออกสู่สิ่งแวดล้อมอย่างไม่ตั้งใจ พวกเขาต้องขอความเห็นชอบที่แน่ชัดจากประเทศที่นำเข้าก่อน

อย่างไรก็ตามยังมีประเด็นปัญหาสำคัญที่ยังแก้ไม่ได้สำหรับนานาชาติ เช่น ปริมาณข้อมูลที่ต้องใช้สำหรับการขนส่งพืชจีเอ็มโอข้ามพรมแดน ในกรณีที่เกิดความเสียหายเกิดขึ้นจากการปล่อยพืชตัดต่อพันธุกรรมออกสู่สิ่งแวดล้อม นานาชาติได้ตกลงที่จะกำหนดความรับผิดชอบ และแก้ไขกฎระเบียบใหม่ภายใน 4 ปี

ความจำเป็นที่ต้องมีพิธีสารความปลอดภัยทางชีวภาพที่แข็งแกร่งแสดงให้เห็นโดยการปนเปื้อนทางพันธุกรรมของข้าวโพดในเม็กซิโก ซึ่งเป็นกรณีมลพิษทางพันธุกรรมกรณีแรกในศูนย์กลางแหล่งกำเนิดและความหลากหลายของพืชผลสำคัญนี้

อย่างไรก็ตาม สหรัฐอเมริกา อาร์เจนตินา และ แคนาดา ซึ่งผลิตพืชตัดต่อพันธุกรรมประมาณ 90% ของโลก ยังไม่ได้ให้สัตยาบันในพิธีสารฉบับนี้ และพยายามอย่างแข็งขันที่จะบ่อนทำลายมัน ประเทศเหล่านี้ รวมถึงประเทศที่สนับสนุนจีเอ็มโอต่างๆ เป็นที่รู้จักกันในชื่อ กลุ่มไมอามี่

แม้ว่ากลุ่มไมอามี่จะพยายามทำลายพิธีสารความปลอดภัยทางชีวภาพ แต่พิธีสารฉบับนี้ประสบความสำเร็จครั้งประวัติศาสตร์ เป็นครั้งแรกภายใต้กฎหมายระหว่างประเทศ ที่มีข้อบังคับที่ชัดเจนให้ประเทศต่างๆ มีมาตรการการป้องกันไว้ก่อน เพื่อป้องกันจีเอ็มโอไม่ใช้สร้างอันตรายต่อความหลากหลายทางชีวภาพและสุขภาพมนุษย์

มาตรการความปลอดภัยทางชีวภาพที่จำเป็นถูกประนีประนอมอย่างเห็นได้ชัดในความพยายามบรรลุข้อตกลง แต่พิธีสารความปลอดภัยทางชีวภาพเป็นก้าวไปสู่ทิศทางที่ถูกต้อง พิธีสารฉบับนี้เป็นดังวัตถุประสงค์ของมัน คือ กำหนดมาตรฐานขั้นต่ำสุดที่ต้องปฏิบัติตาม และเป็นหน้าที่ของผู้ที่ใส่ใจเรื่องการปกป้องสิ่งแวดล้อม ความมั่นคงด้านอาหาร และ การสงวนทรัพยากรทางพันธุกรรมของเรา  ที่จะต้องเรียกร้องพิธีสารที่เข้มงวดมากขึ้นเพื่อให้รับกับวัตถุประสงค์ดั้งเดิมของมันอย่างแท้จริง

ข้อมูลล่าสุด

 

20 ปีแห่งความล้มเหลวของจีเอ็มโอ สารพันเหตุผลที่เราต้องปกป้องพืชพรรณอาหารของไทย

รายการบล็อก จาก รัตนศิริ กิตติก้องนภางค์ | กุมภาพันธ์ 4, 2559

20 ปีมาแล้วที่เราได้ยินคำสัญญาอันสวยหรูจากอุตสาหกรรมจีเอ็มโอ ไม่ว่าจะเป็นการเพิ่มประสิทธิภาพของการเกษตร การลดปริมาณการใช้สารเคมี การแก้ปัญหาความอดอยาก หรือเป็นทางออกให้กับการเกษตร แต่ 20 ปีที่ผ่านมาได้พิสูจน์แล้วว่าเป็นเพียงลมปาก...

20 ปีแห่งความล้มเหลวของจีเอ็มโอ

แกลเลอรี่ภาพ | กุมภาพันธ์ 3, 2559

ย้อนรอยข่าวสิ่งแวดล้อมเด่นปี 2558

รายการบล็อก จาก ธารา บัวคำศรี | ธันวาคม 29, 2558

ตลอดช่วงปี 2558 นี้ มีสถานการณ์ปัญหาสิ่งแวดล้อมเกิดขึ้นมากมายหลายหลากประเด็น ซึ่งแต่ละประเด็นปัญหานั้นล้วนเกิดขึ้นต่อเนื่องมายาวนาน และยังคงส่งผลต่อไปในอนาคตหากยังไม่มีการดำเนินการแก้ไขปัญหาอย่างยั่งยืนและเหมาะสม ก่อนจะผ่านพ้นปี 2558...

New Year’s Resolution: ปีใหม่แล้ว มาตั้งปณิธานเปลี่ยนตัวเองเพื่อสิ่งแวดล้อมกันดีกว่า

รายการบล็อก จาก กรีนพีซ เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ | ธันวาคม 23, 2558

ปีใหม่ หลายคนอาจกำลังตั้งเป้าหมายชีวิตใหม่ๆ เพื่อพัฒนาตัวเอง แต่จะดีแค่ไหนนะ ถ้าเราร่วมกันบอกลาพฤติกรรมทำลายสิ่งแวดล้อม แล้วหันมาปรับเปลี่ยนตัวเอง เพื่อคนรอบข้างและเพื่อปกป้องโลกของเรา กรีนพีซ รวบรวม 7 ความตั้งใจใหม่มาเป็นแนวทางให้ลองปร...

ปกป้องอธิปไตยทางอาหาร หยุดพรบ.จีเอ็มโอ

รายการบล็อก จาก รัตนศิริ กิตติก้องนภางค์ | ธันวาคม 9, 2558

นอกจากวิกฤตภัยแล้งที่เกษตรกรกำลังเผชิญหน้าอยู่ในปัจจุบัน ภัยจีเอ็มโอก็กำลังเข้ามาคุกคามอธิปไตยทางอาหารและความหลากหลายทางชีวภาพของพืชผลไทย ที่หน้าสำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (กพร.) ในเช้าวันที่ 9 ธันวาคม 2558 ...

20 ปีแห่งความล้มเหลวของจีเอ็มโอ

สิ่งพิมพ์ | ธันวาคม 3, 2558 ที่ 16:30

20 ปีมาแล้วที่จีเอ็มโอถูกนำมาใช้ในเชิงพาณิชย์พร้อมการกล่าวอ้างสรรพคุณมากมาย ไม่ว่าจะเป็นการเพิ่มประสิทธิภาพของการเกษตร การลดปริมาณการใช้สารเคมี การแก้ปัญหาความอดอยาก หรือเป็นทางออกให้กับการเกษตร แต่ 20 ปีที่ผ่านมาได้พิสูจน์แล้วว่าเป็นเพียงลมปาก...

วันอาหารโลก – แต่คนปลูกยังคงไม่มีจะกิน

รายการบล็อก จาก กรีนพีซ | ตุลาคม 16, 2558

16 ตุลาคม วันอาหารโลก ถือเป็นวันสำหรับการลงมือต่อสู้กับความหิวโหยทั่วโลก แต่ในทางกลับกันเกษตรกรเองกลับไม่ได้กินดีอยู่ดีอย่างที่ควร สาเหตุสำคัญของปัญหานี้คือการทำเกษตรเชิงเดี่ยวที่เกษตรกรเลือกปลูกพืชเพียงชนิดเดียวตามความนิยมในเวลานั้น...

พืชพลังงาน บทเรียนที่คนไทยไม่เคยเรียนรู้

รายการบล็อก จาก วริษา สี่หิรัญวงศ์ อาสาสมัครกรีนพีซ | กันยายน 25, 2558

คงไม่มีใครปฏิเสธประโยชน์จากเชื้อเพลิงชีวภาพ แต่เราจะได้คุ้มเสียหรือไม่หรือหากจะเปลี่ยนให้บ้านเราหันมาปลูกพืชพลังงาน และพืชเพื่อป้อนโรงงานอุตสาหกรรมแทนพืชอาหาร ในวันที่ 7 สิงหาคม 2558 ที่ผ่านมา บริษัทมอนซานโต้และสภาธุรกิจสหรัฐ...

มาแล้วหมูล่ำ – อนาคตของอาหารที่ต้องจับตา

รายการบล็อก จาก วัชรพล แดงสุภา | กรกฎาคม 13, 2558

หมูล่ำ (meaty pig) ว่าที่สัตว์ดัดแปลงพันธุกรรมชนิดแรกที่อาจได้รับอนุมัติให้เป็นอาหารมนุษย์ซึ่งยังมีข้อสงสัย … คุณอยากกินไหม? ในเดือนมิถุนายนที่ผ่านมานิตยสาร  Nature  ได้ตีพิมพ์บทความเกี่ยวกับงานวิจัยของ จินโซ คิม...

1 - 10 ของ 240 ผล