อาหารดัดแปลงพันธุกรรม

ปกป้องข้าวไทยจากจีเอ็มโอ - กรีนพีซรณรงค์เพื่อต่อต้านพืชจีเอ็มโอ รวมทั้งผลิตภัณฑ์อาหารที่มีส่วนผสมของพืชจีเอ็มโอทั้งหมด ซึ่งเป็นกลไกสำคัญบนหลักการของความยั่งยืน​ ทั้งนี้เพื่อปกป้องความหลากหลายทางชีวภาพ และให้ประชาชนทุกคนเข้าถึงอาหารที่มีคุณค่า​และปลอดภัย การตัดต่อพันธุกรรมเป็นเทคโนโลยีที่ล้าสมัย และไม่เป็นที่ต้องการของสังคมโลก อีกทั้งยังทำลายความหลากหลายทางชีวภาพ​และสร้างความเสี่ยงให้กับผู้บริโภค

อาหารดัดแปลงพันธุกรรมคืออะไร...พืชผลดัดแปลงพันธุกรรมผลิตขึ้นโดยใช้เทคนิคในห้องทดลอง โดยนำุพันธุกรรมจากเซลล์สิ่งมีชีวิตชนิดหนึ่งไปใส่ในสิ่งมีชีวิตอีกชนิดหนึ่ง เพื่อสร้างสิ่งมีชีวิตชนิดใหม่ที่ไม่มีทางเกิดขึ้นเองจากการผสมพันธุ์ตามธรรมชาติ ตัวอย่างเช่น การใส่ยีนจากปลาอาร์กติกในมะเขือเทศและสตรอเบอร์รี่ เพื่อให้ทนทานต่อความหนาวเย็น แน่นอนว่าปลาและมะเขือเทศไม่มีทางผสมพันธุ์กันได้เองตามธรรมชาติปัจจุบันอาหารดัดแปลงพันธุกรรมทั้งหมด ผลิตและขายโดยบริษัทสารเคมีขนาดใหญ่ ซึ่งโดยปกติจะทำงานร่วมกับแผนกเคมีภัณฑ์ของตนเอง พืชผลดัดแปลงพันธุ์กรรมส่วนใหญ่ทั่วโลกปลูกในสหรัฐอเมริกา แคนาดา และ อาร์เจนตินา

สิ่งมีชีวิตที่ประดิษฐขึ้นนี้์อาจออกแบบมาเพื่อให้ "ประโยชน์" บางอย่างแก่ผู้ปลูก (เช่น ทนทานต่อยาฆ่าแมลง) แต่ก็มักจะมีผลรองลงมาอย่างอื่นที่ไม่อาจคาดเดาได้ เนื่องจากพืชผลดัดแปลงพันธุกรรมเป็นสิ่งมีชีวิต พืชเหล่านี้จึงอาจเล็ดรอดออกแพร่พันธุ์ในสิ่งแวดล้อมเปิด ดังนั้นจึงแทบเป็นไปไม่ได้เลยที่จะเก็บพืชผลดัดแปลงพันธุกรรมเหล่านี้กลับคืน โดยเฉพาะเมื่อเกิดความผิดพลาดอย่างไม่คาดคิดขึ้นแล้ว ปัญหาบางประการที่เกี่ยวข้องกับพืชดัดแปลงพันธุกรรม ได้แก่

การทำให้เกิดพิษหรืออาการภูมิแพ้ที่ไม่คาดคิด

เนื่องจากพันธุวิศวกรรมเป็นเทคโนโลยีที่ไม่แน่นอน การใส่ยีนแปลกปลอมจึงอาจกระตุ้นให้เกิดโปรตีนที่ไม่คาดคิด ซึ่งอาจเป็นพิษ หรือทำให้ผู้บริโภคเกิดอาการภูมิแพ้ หรืออาจมีผลข้างเคียงต่อสิ่งแวดล้อม ตัวอย่างเช่น ยีนถั่วบราซิลนัท ซึ่งนำไปใส่ในถั่วเหลือง ถั่วเหลืองนี้ทำให้คนที่แพ้ถั่วนัท เกิดอาการแพ้ขึ้นอย่างไม่คาดคิด จึงต้องป้องกันไม่ให้ถั่วเหลืองนี้ออกสู่ตลาดได้ โชคยังดีที่อาการแพ้ถั่วนัทเป็นอาการที่พบบ่อย จึงสามารถตรวจสอบได้ อย่างไรก็ตาม พันธุวิศวกรรมส่วนใหญ่ใช้วัสดุจากสิ่งมีชีวิต เช่น ไวรัสและแบคทีเรีย ซึ่งไม่เคยเป็นอาหารของมนุษย์มาก่อน

การดื้อยาปฏิชีวนะ

นักวิทยาศาสตร์ได้ใส่ยีนดื้อยาปฏิชีวนะทั่วไป เพื่อตรวจสอบว่ากรรมวิธีทางการพันธุวิศวกรรมได้ผลหรือไม่ แม้จะมีเจตนาใช้ยีนเหล่านี้เป็นเพียง "ยีนบ่งชี้" แต่พวกมันก็มีอยู่ทั่วไปในอาหารดัดแปลงพันธุกรรม แพทย์ทั่วโลกเตือนว่า การใช้ยีนดื้อยาปฏิชีวนะอย่างกว้างขวางเช่นนี้ อาจทำให้ยาปฏิชีวนะบางชนิดไม่มีผลในการรักษาโรคของมนุษย์และสัตว์ สหภาพยุโรปและสมาคมแพทย์ทั่วโลกได้เรียกร้องให้ห้ามใช้สัญญาณอันตรายเหล่านี้

ผลต่อสิ่งแวดล้อม

พืชผลดัดแปลงพันธุกรรมอาจก่อให้เกิดสิ่งมีชีวิตชนิดใหม่ที่มีพฤติกรรมรุกราน เราได้เห็นผลเสียหายร้ายแรงจากการที่สิ่งมีชีวิตสายพันธุ์ใหม่มีผลต่อสิ่งแวดล้อมแล้ว เมื่อพวกมันกลายเป็นสัตว์รบกวน เช่น การปล่อยหอยทากทองในฟิลิปปินส์ ตัวอย่างผลกระทบอันตรายจากพืชผลดัดแปลงพันธุกรรมที่พบหลักฐานแล้ว ได้แก่ การปล่อยสารพิษลงสู่ดิน การมีพิษต่อแมลงที่มีประโยชน์และไม่มีอันตราย เช่น แมลงเลซวิงส์ หรือตัวอ่อนของผีเสื้อโมนาร์ค และการเกิด "สุดยอดวัชพืช" ที่แข็งแรง เช่น ในแคนาดานั้น ทุ่งปลูกคาโนลาดัดแปลงพันธุกรรม ส่งผลให้เกิดเมล็ดคาโนลาที่ทนทานต่อยาปราบวัชพืชสามชนิด

การปนเปื้อนของเมล็ดพันธุ์และพืชผล

แม้ว่าผู้บริโภคและเกษตรกรจำนวนมากทั่วโลกจะพยายามหลีกเลี่ยงอาหารและพืชผลดัดแปลงพันธุกรรม แต่ผู้คนก็ยังพบว่าแม้แต่ในวัตถุดิบไม่ดัดแปลงพันธุกรรมก็ยังมีการปนเปื้อน กรณีนี้เกิดจากการผสมเกสรข้ามพันธุ์ เช่น การที่ละอองเกสรที่ปนเปื้อนปลิวไปตามลม หรือเมื่อเมล็ดพืชแพร่กระจายออกไปในสิ่งแวดล้อม หรือมีการผสมพันธุ์ระหว่างการจัดการดูแล ทั้งยังเริ่มปรากฏชัดด้วยว่า ยีนสามารถเคลื่อนย้ายด้วยกระบวนการที่เรายังไม่ค่อยเข้าใจนักที่เรียกว่า การถ่ายยีนเชิงระนาบ โดยแบคทีเรียจะเก็บวัสดุพันธุกรรมและแลกเปลี่ยนมันกับแบคทีเรียตัวอื่นๆ ในดินหรือในลำไส้ จึงเป็นที่เกรงว่าเมื่อเวลาผ่านไป ทุกสิ่งทุกอย่างจะปนเปื้อนสิ่งมีชีวิตดัดแปลงพันธุกรรม ซึ่งหากเกิดความผิดพลาดขึ้น ก็จะสายเกินไป

นอกจากนี้ยังมีปัญหาทางจริยธรรมและสังคมหลายประการ เช่น

อาหารดัดแปลงพันธุกรรมตัดทางเลือกของผู้บริโภค
ผู้บริโภคในฟิลิปปินส์ถูกปฏิเสธสิทธิที่จะเลือกไม่กินอาหารดัดแปลงพันธุกรรม เนื่องจากมีการปนเปื้อนแพร่หลายที่เกิดจากพืชผลดัดแปลงพันธุกรรม และพืชผลดัดแปลงพันธุกรรมหลายชนิดไม่ได้มีการเก็บแยกออกจากระบบอาหาร เรื่องนี้เป็นปัญหาสำคัญอย่างยิ่ง เนื่องจากฟิลิปปินส์ไม่มีการติดฉลากหรือการควบคุมอาหารดัดแปลงพันธุกรรม

โจรสลัดชีวภาพ

เพื่อให้ได้ลักษณะเฉพาะที่ต้องการ บริษัทสารเคมีมักใช้ยีนจากพืช สัตว์ และ แบคทีเรีย ที่หาได้จากประเทศที่ยากจนกว่า ซึ่งมักเป็นแหล่งของความหลากหลายทางชีวภาพส่วนใหญ่ กำไรและผลประโยชน์จากการใช้ยีนเหล่านี้จะเพิ่มพูนให้บริษัทที่ทำธุรกิจการเกษตรในประเทศซีกโลกเหนือ ผลคือมีการขโมยยีนเหล่านี้จากประเทศยากจนเพื่อป้อนกำไรให้บริษัท จากนั้นบริษัทข้ามชาติก็จะอาศัยกฎหมายสิทธิบัตรนานาชาติ บังคับให้ตนเป็นเจ้าของยีนเหล่านี้

การสูญเสียสิทธิของเกษตรกร

เนื่องจากเมล็ดพืชดัดแปลงพันธุกรรมมีสิทธิบัตร บริษัทเมล็ดพืชจึงสามารถควบคุมการใช้เมล็ดพันธุ์เหล่านี้ได้อย่างเคร่งครัด เกษตรกรสหรัฐที่ปลูกพืชผลดัดแปลงพันธุกรรมต้องเซ็นสัญญาเจาะจงว่าจะปลูกพืชผลอย่างไร และสัญญาว่าจะไม่เก็บเมล็ดพันธุ์ไว้ หากพบว่าเกษตรกรเก็บเมล็ดพันธุ์ไว้ บริษัทสารเคมีเหล่านี้ก็จะฟ้องร้องเกษตรกร ด้วยเหตุนี้เกษตรกรรายย่อยจึงสูญเสียสิทธิในการเก็บเมล็ดพืช ซึ่งเป็นรากฐานของความมั่นคงด้านอาหารตั้งแต่เริ่มเพาะปลูก ขณะนี้บริษัทพืชผลดัดแปลงพันธุกรรมได้ควบคุมการค้าเมล็ดพืชทั่วโลก และเกษตรกรสหรัฐก็ได้รายงานว่าเมล็ดพืชไม่ดัดแปลงพันธุกรรมกำลังกลายเป็นของหายาก

การดัดแปลงพันธุกรรมเป็นเรื่องผิดธรรมชาติิิิิ

เนื่องจากพันธุวิศวกรรมข้ามพรมแดนสายพันธุ์ และแทรกแซงธรรมชาติเพื่อสร้างสิ่งมีชีวิตชนิดใหม่ที่ไม่มีทางเกิดขึ้นเองตามธรรมชาติ ผู้คนจำนวนมากจึงไม่เห็นด้วยกับการดัดแปลงพันธุกรรมของสิ่งมีชีวิตทั้งในทางจริยธรรมและศาสนา เมื่อวันที่ 12 พฤศจิกายน 2543 พระสันตะปะปาทรงมีพระดำรัสคัดค้านพืชผลดัดแปลงพันธุกรรม โดยแถลงต่อเกษตรกรประมาณ 50,000 คนจากอิตาลี และประเทศอื่นๆ ในพิธีกลางแจ้งพิเศษที่จัดให้เกษตรกร และเมื่อเดือนมีนาคม 2551 พระสันตะปะปาทรงมีพระดำรัสคัดค้านพืชผลดัดแปลงพันธุกรรมอีกครั้ง โดยจัดให้เป็น "หนึ่งในบาปร้ายแรง 7 อย่าง"

ข้อมูลล่าสุด

 

สิทธิมนุษยชน: สิทธิของการมีอากาศที่ดีหายใจ

รายการบล็อก จาก พิชามญชุ์ รักรอด | เมษายน 11, 2561

เราทุกคนมีสิทธิที่จะหายใจเอาอากาศที่ดีเข้าไป การใช้ชีวิตอยู่ในสิ่งแวดล้อมที่มีอากาศบริสุทธิ์คือสิทธิขั้นพื้นฐานของความเป็นมนุษย์ เมื่อกล่าวถึง ‘ สิทธิมนุษยชน’ (Human Rights) เราอาจนึกถึงสิทธิในความรักและการแต่งงาน สิทธิในการนับถือศา...

นักผจญเพลิงหญิงของรัสเซีย

รายการบล็อก จาก ไอรีนา คอสลอฟสกีฮ์ | เมษายน 10, 2561

คุณรู้หรือไม่? ตามกฎหมายแล้ว ประเทศรัสเซียไม่ยอมให้ผู้หญิงเป็นนักดับเพลิง แต่นั่นก็ไม่สามารถหยุดหญิงผู้กล้าเหล่านี้ที่จะอาสาเข้าไปต่อสู้กับเพลิงไฟ ซอฟยา โคซาเชวา กำลังผจญกับกองไฟในภูมิภาคอัสตราฮันของรัสเซีย ซอฟยา...

Less Is More : ลด เพื่อเพิ่ม

สิ่งพิมพ์ | เมษายน 5, 2561 ที่ 9:00

“ลด” เนื้อสัตว์และผลิตภัณฑ์นมเชิงอุตสาหกรรม “เพิ่ม” สุขภาวะที่ดีของมนุษย์และโลก

สิ่งที่กรีนพีซทำเพื่อเปลี่ยนแปลงอุตสาหกรรมตู้แช่เย็น: 25 ปีของ “กรีนฟรีซ” เพื่อลดโลกร้อน

รายการบล็อก จาก Jennifer Morgan | เมษายน 4, 2561

นี่คือเรื่องราวการปฏิวัติอุตสาหกรรมตู้แช่เย็นในบ้านของคุณโดยกรีนพีซ กรีนฟรีซ - ตู้เย็นที่ไม่ทำลายชั้นบรรยากาศโอโซน © กรีนพีซ / โรเบิร์ต วิซเซอร์ ในปี 2535 บริษัทเคมีข้ามชาติหลายแห่งเคยจำหน่ายสิ่งสิ่งหนึ่งที่ทำลายชั้นบร...

ผู้ใหญ่อย่างเราๆ จะทำอย่างไรหากพูดถึงเรื่องการกินเนื้อสัตว์

รายการบล็อก จาก Monique Mikhail | เมษายน 3, 2561

หากผู้ใหญ่อย่างพวกเราต้องการโลกที่ดีสำหรับลูกหลานของเรา เราควรทำอะไรสักอย่างเกี่ยวกับการ ลดกินเนื้อสัตว์ ภาพจากวีดีโอ "ทีมผัก (Team Plant)" การเจริญเติบโตอย่างรวดเร็วของอุตสาหกรรมการผลิตเนื้อสัตว์และการบริโภคเนื้อสัตว์กำ...

10 เรื่องที่ใครก็อดสงสัยไม่ได้เกี่ยวกับการไปแอนตาร์กติก

รายการบล็อก จาก Shuk-Wah Chung | เมษายน 2, 2561

เพนกวิน แมวน้ำ วาฬ… นี่มันสุดยอดไปเลย! ตื่นเร็ว! เจ้าแมวน้ำเวดเดลล์กำลังนอนหลับปุ๋ยขณะที่เพนกวินเจนทูเดินผ่านมาทักทาย โดย © พอล ฮิลตัน / กรีนพีซ ขึ้นชื่อว่าเป็นดินแดนอันลึกลับ พื้นที่ที่เย็นยะเยือกที่สุดเท่าที่จะจิน...

ต้นกล้าท้าหมอกควัน พลังเยาวชนต่อกรกับปัญหาหมอกควันในเชียงใหม่

รายการบล็อก จาก ฐิติกร ศรีชมภู | มีนาคม 27, 2561

กลายเป็นประเด็นร้อนสำหรับวิกฤตการณ์หมอกควันพิษ PM2.5 ที่กำลังปกคลุมกรุงเทพมหานคร แต่ไม่ใช่แค่กรุงเทพมหานครเท่านั้นที่เจอกับวิกฤตการณ์ฝุ่นพิษ ขณะนี้หลายจังหวัดในภาคเหนือตอนบนใหญ่ๆ เช่น เชียงใหม่ ลำปาง ก็กำลังประสบปัญหานี้ด้วยเหมือนกัน ...

ดำน้ำกับขยะพลาสติก บทสัมภาษณ์ เชอรี่ บริดจ์

รายการบล็อก จาก Alice Hunter | มีนาคม 26, 2561

เชอรี่ บริดจ์ ช่างภาพใต้น้ำ ได้ถ่ายภาพขยะพลาสติกมาแล้วทั่วโลก เราได้มาร่วมพูดคุยกับเธอเรื่องประสบการณ์ในการว่ายน้ำไปกับพลาสติก เต่าทะเลตัวหนึ่งมองดูฝูงปลาว่ายผ่านไปในทะลอาบู ดาบับ บอกพวกเราเกี่ยวกับงานถ่ายภาพใต้น้ำ...

ครั้งหนึ่งผู้ชายเคยคิดว่าผู้หญิงไม่ควรไปแอนตาร์กติก แต่เราได้พิสูจน์ให้เห็นแล้วว่าพวกเ...

รายการบล็อก จาก Louisa Casson และ Samantha Wockner | มีนาคม 20, 2561

ฟรีดา เบงต์สัน หัวหน้าโครงการสร้างพื้นที่คุ้มครองในแอนตาร์กติก และ ซูซาน ล็อคฮาร์ต นักวิทยาศาสตร์หญิง กำลังล่องเรืออาร์กติกซันไรส์มุ่งหน้าไปยังแอนตาร์กติก  © คริสเตียน ออสลุน / กรีนพีซ แอนตาร์กติกเป็นของพวกเราทุกคน...

บีเอชพี บิลลิตัน ล้มแผนการขุดเจาะน้ำมันบริเวณแนวปะการังแอมะซอน

รายการบล็อก จาก Joe Sandler Clarke | มีนาคม 16, 2561

ทว่าทางโทเทิลและบีพีอาจยังมีโอกาสได้ขุดเจาะน้ำมันในบริเวณดังกล่าวอยู่ดี Photo: Ryan Pierse/Getty Images บริษัท บีเอชพี บิลลิตัน (BHP Billiton) กำลังล้มเลิกแผนการขุดเจาะน้ำมันในบริเวณใกล้เคียงกับแนวปะการังขนาดใหญ่ที่ปากแม่น้ำแอมะ...

1 - 10 ของ 1126 ผล