Nasıl tasarruflu olunur: Çok miktarda elektrik ve para tasarruf etmek için bazı akıllı yöntemler (aynı zamanda gezegenimiz için de)
'Akıllı yöntem: daha azı ile daha iyisi'
Isıtma ve soğutma
Bu web sayfası konutlarda elektrik kullanımı üzerine
yoğunlaşmıştır. Bununla birlikte, ılıman ve soğuk iklim kuşaklarında ısınma
için kullanılan enerjinin bütün enerji kullanımının en az yarısını teşkil
ettiği göz önünde tutulmalıdır.
Bu nedenle uygun yalıtım ve havalandırma enerji tasarrufu
önlemleri içinde ilk ve en önemli tedbirdir. Ortalama büyüklükteki bir evin
(müstakil 2 katlı 200 metrekare
civarında) ısıtma ihtiyacını üçte bire (50kWh ısı/metrekare/yıl civarı), hatta
onda bire (15 kWh ısı/metrekare/yıl dan daha az) indirebilir. Olağanüstü bir
şekilde, ısıtma için gerekli enerjiyi üçte bire düşüren uygun biçimde
yalıtılmış bir evin inşası hiçte sanıldığı kadar pahalı değildir.
Yalıtıma,
havalandırmaya ve ısı yalıtımlı camlara harcanacak fazladan para tesis edilecek
daha küçük çaplı ve ucuz bir ısıtma sistemi ile dengelenebilir. Verimli bir ev
aynı zamanda daha iyi ve sağlıklı bir yaşam konforu sağlar. Isıtılmış ve
ısıtılmamış odalar arasındaki ısı farklılıklarını, pencere boşluklarından
girecek soğuk hava akımlarını önler ve daha iyi bir havalandırma sağlar.
Sıcak bölgelerde klimaların kullandığı enerji miktarını en aza indirir
ve eğer projesi iyi yapılmış bir bina
ise klima cihazlarına ihtiyaç duyulmaz. Ilıman iklim kuşaklarında iyi
yalıtılmış binalarda soğutmaya ihtiyaç duyulmaz bile.
Elektrik
Elektrik tüketimi dünyanın değişik yerlerindeki konutlarda çok büyük
farklılıklar gösterir. Sanayileşmiş ülkelerde bile, Avrupa’da bir konut 4667
kWh enerji tüketirken, ABD’de bir konut yılda 11209 kWh, Japonya’da 5945 kWh
elektrik tüketmektedir. ABD’de bir ev aydınlatma için Avrupa’daki bir evden üç
kat, buzdolapları için iki kat daha fazla elektrik tüketir. Bu konforlarının
farklı olduğu anlamına gelmez. Açıklayacağımız gibi, onda iki oranında daha az
elektrikle aynı işi yapan yüksek verimli cihazlar vardır ve genellikle kalitesi
de daha yüksektir. Konforundan ödün vermeden sadece yüksek verimli ve tasarruflu
cihazlar kullanarak ortalama büyüklükteki bir konutun elektrik tüketimini yılda
1300 kWh 'e kadar düşürmek mümkündür.

Elektrik kullanımını en aza indirmeyi dene: Elektriğin üretimi çoğunlukla kömür, doğal gaz
veya nükleer erjiden üretilen ısı başta olmak üzere çok miktarda enerjiye
ihtiyaç duyar. Elektrikli su ısıtıcısı veya oda ısıtıcıları son derece verimsiz
ve masraflıdır. Elektrik santralında, enerjinin %60’I kayıp ısı olarak boşa
gider. Diğer bir %10 ise elektrik iletim hatlarında daha evinize ulaşmadan
kaybedilir.

1. Verimli aydınlatma yapın
Eski tip akkor ampulleri, küçük florasan ampullerle değiştirin. Küçük florasan
ampuller eski tip akkor ampüllere göre 4 kat daha az enerji kullanır ve sekiz
kat daha uzun ömürlüdür. Örneğin, tipik bir 75 w lık akkor ampul 18W lık bir
küçük florasan ampulle değiştirilebilir. Küçük florasanlar pahalıdır ama sekiz
kez daha az değiştirirsiniz ve daha az elektrik kullanır, buda evinizdeki en
önemli elektrik tassaruf aracı demektir. En azından evinizde 30 dakika ve daha
fazla süre ile kullandığınız akkor ampulleri değiştirmenizi tavsiye ederiz.
Florosan tüpler küçük florosan ampullere göre daha verimlidir ve 10.000-20.000
saat daha uzun ömürlüdür.
Sadece ışık titreşimini önleyen modern balast başlatıcılı(florosan
lambalarda ışımayı başlatan cihaz), hemen ışık veren florosan tüplerinin
kullanılmasıyla ilave olarak %20 lik bir verimlilik artışı sağlanır.
Diğer bir
seçenek avizeli küçük florosan ampul kullanmaktır. Avizenin bir parçası olan
elektronik düzenleyici 40.000 saat ömürlüdür ve ampuller düzenleyiciden ayrı
olarak daha düşük bir maliyetle değiştirilebilir. Hem florosan tüpler hem de
küçük florosan ampuller ışığı çoğaltılıp azaltılabilen abajurlar şeklinde
bulunabilir. Bu hem rahatlık sağlar, hem de daha fazla enerji tasarruf eder ve
ampulün ömrünü uzatır.
300w ve daha fazla enerjiye ihtiyaç duyan, yangına ve ciddi
yanıklara neden olabilecek kadar çok ısı (500 santigrad) üreten halojen yer
lambaları kullanmaktan kaçınınız. Sıcak yaz günlerinde ürettikleri ısı
nedeniyle bu lambalar zaten dayanılmaz olur. Küçük florasan yer lambaları
50-80W çekerler ve 40 derce santigrat ısı üretirler. Çok büyük elektrik
akımının şebekenize yüklenmesini önler hatta hayatınızı bile tehlikeden
kurtarabilir. Aynı zamanda abajur/avizelere de dikkat ediniz. Yansıtıcıların akıllıca
kullanımı, ve sadece ihtiyacınız olan yerlerde kullanılan yönlü lambalar ile
ilave bir %50 lik tasarruf ve konfor sağlar.
Verimli lambaların akıllıca
düşünülerek kullanılmasıyla elektrik ihtiyacı sekizde bir kadar düşürülebilir.
Küçük florosan ampuller kullanma ömrünü tamamlandıktan sonra
içlerindeki civanın geri dönüşümünü sağlamak için uygun bir şekilde
toplanmalıdır. Eğer geri dönüşümü sağlanmazsa bile bu lambalar hala iyi bir seçenektirler.
Zira, akkor ve halojen lambalar, elektrik santrallerinde kömürün yakılmasıyla
açığa çıkan cıva da dahil, daha büyük bir çevre kirliliğine yol açarlar. (Fakat
lütfen küçük florosanların geri dönüşümünü sağlayın)
Verimli aydınlatmaya dönüştürme sık sık daha fazla ışık kullanılmasına yol
açar.
Konforunuz artıracağından kendinizi iyi hissedeceğiniz için bu bir
dereceye kadar olumlu bir etkidir. Fakat aynı zamanda hiç ihtiyaç olmayan
lambalar açık bırakıldığı(odayı terk ederken açık bırakılan lambalar gibi)
zaman aydınlatmada israfa da yol açar. Bu, küçük florosan lambaların sık sık
açılıp kapatılmasının pahalıya mal olduğu yanlış düşüncesiyle de güçlenir.
Genel bir kural olarak evi yada odayı terk ederken ışıkları daima kapatın.
2. Verimli elektrili cihazlar satın alın
Aynı miktarda iş için daha 2-10 kez daha az enerji kullanırlar ve daha az
verimli olanlara oranla çoğunlukla daha kalitelidirler. Kısaca, verimli
cihazlar daha çok enerji ve para tasarrufu sağlarlar.
Bir çok ülkede, cihazlar üzerinde verimlilik etiketleri
zorunludur. AB’de, A++ etiketi en verimli cihaz olduğunu gösterir, sonra
göreceli olarak azalan verimlilikler için A+,B,C,D kullanılır. A++ veya A+
etiketlileri tercih ediniz. ABD’de Enerji Yıldızı etiketi kullanılır.
Etiket size yıllık elektrik tüketimi hakkında bilgi verir.
Aşağıdaki
paragrafta, alışveriş sırasında kullanabileceğiniz, en verimli cihazların
tüketim göstergeleri hakkında kabaca rehber olabilecek bilgiler vereceğiz.
Markalar ve modeller ve bunların nerede bulunabileceği ülkeye göre
değişebileceğinden burada listelenmeyecektir, fakat daha fazla bilgi için bu
sayfadaki linkleri tıklayabilirsiniz.
Piyasadaki yüksek verimli modellerle karşılaştırıldığında dünyanın
değişik bölgelerindeki elektrik cihazlarının ortalama tüketimi
3. BuzdolaplarıYılda 100kWh civarında tüketen yüksek verimli buzdolapları satın alınız. Bu
ABD’deki ortalamalardan 10 kez daha az ve AB’ ortalamalarından 4 kez daha
azdır.
Olağanüstü bir şekilde en verimli buzdolaplarının enerji
tüketimi onların büyüklüleriyle alakalı değildir. Bugün piyasadaki en verimli
400 litrelik bir buzdolabının tüketimi 106kWh/y’dır.
Bu verimli buz dolapları %5-15 daha pahalıdır, fakat kullanırken size çok büyük
enerji ve para tasarrufu sağlayacaktır. Onlar aynı zamanda, genellikle daha
uzun ömürlü ve daha kalitelidirler. Daha az onarım ihtiyacı duyar ve daha az
gürültü yaparlar. Eğer ayrı bir derin dondurucunuz varsa, derin donduruculu
buzdolaplarından sakınınız. Bunlar daha az verimlidirler ve derin dondurucuya
yer ayırarak soğutma bölmesini küçültürler.
4. DondurucularBirçok ev kullanıcısı için iki kapılı, iki ayrı bölmeli derin dondurucu ve
buzdolabı kombinasyonunu satın almak derin dondurucuyu ve buzdolabını ayrı ayrı
satın almaktan daha iyidir. Derin dondurucusu üstte olan buzdolapları kapısı
yan yana olanlardan genellikle daha iyidir. Elbette, satın alırken enerji verimliliği etiketine bakarak
enerji tüketimini karşılaştırmalısınız ve
Yeşil Buzdolabı teknolojisini
arayınız. Bu ödüllü, iki kapılı buzdolabı/derin dondurucu sadece
137kWh/yıl enerji tüketir.
Yatık modeller dik modellerden daha verimlidir. Buzdolaplarının aksine dondurucuların büyüklüğü önemlidir.
Büyük dondurucular daha fazla elektrik tüketir. Bu nedenle ihtiyacınız olandan
daha büyük dondurucu almayınız.
Piyasadaki en verimli yatık model 300
litre hacimde sadece 180 kWh kullanır, daha büyük 450
litrelik model ise 240 kWh enerji kullanır. En iyi dik model ise 190 litreliği
170 kWh enerji kullananından 310 litreliği 220 kWh enerji kullananına kadar
değişir.
5. Çamaşır yıkama makineleri
Bir yıkamada 0.9 kWh den daha az enerji tüketen yüksek
verimli çamaşır makinelerini satın alınız.
Evinizdeki kombinin ısıttığı hazır sıcak suyu doğrudan
kullanan makineleri tercih ediniz. Suyu doğal gazla ısıtmanın maliyeti
elektrikle ısıtmanın yarısı kadardır. Doğrudan sıcak suyu çamaşır makinesine
sağlayacak bir düzenleme yapmak daha akıllıca görünüyor.
Enerji etiketini
kontrol ediniz. AB A+/A/A etiketi size en iy enerji verimliliğini, yıkama ve
kurutma sonucunu garanti eder. Eğer makinenin kurutucusu varsa, 1600 veya 1800 devir dönüşü
olmasından emin olunuz. En verimli çamaşır makinası yılda 1500 litre su tasarrufu da sağlar.
Çifte kazanç!
6. Çamaşır kurutucuları
Geleneksel kurutucular çok enerji tüketicidirler. Buharlaştırıcı denen, eksoz
tüpsüz modeller ise daha çok enerji tüketirler. Eğer mümkünse doğal yoldan asarak kurutmayı deneyin. Bu size
her yıkamada 3-4 kWh enerji tasarrufu sağlar. Asarak kurutma seçenek dışı ise, makinenizin 1600-1800 devir
hızında olmasına dikkat edin. Bu kurutma için enerji ihtiyacını hemen hemen
yarıya indirir. Döndürerek kurutma, ısıtarak buharlaştırmaya gör 20 kez daha az
enerji harcar.
Çok daha az enerji kullanan iki kurutma teknolojisi daha
vardır. Doğalgazlı ısıtıcılı kurutucular, elektrikli ısıtmalı ısı pompalayıcı
kurutucular. Doğalgazlı kurutucu özellikle çok miktarda kurutma iş için en iyi
seçenektir. %60 daha az enerji harcar ve %40 daha hızlı kurutur. Eğer doğalgaz
yoksa, ısı pompalayıcısını düşünün. Isı pompalı kurutucu geleneksel bir kurutucunun
yarısı kadar enerji harcar. Isı pompası biraz pahalıdır.
7. Bulaşık makineleri
Verimli bir bulaşık makinesi, enerji tüketimi yıkama başına 1,4kWh olan
ortalama bir modelle karşılaştırıldığında 1 kWh den daha az enerji harcar. Doğrudan doğalgazla ısıtılan sıcak suyu kullanan modelleri
tercih ediniz. Bu yöntemde suyu ısıtmak için elektrik yerine doğal gaz
kullanılır ve böylece elektrik tüketimi %50 azaltılır. Hatta daha iyi
modellerde %90 azaltılabilir. Çünkü gaz elektriğe göre ısıtmada iki kat daha etkilidir.
Sıcak suyu doğal gazdan sağlama sistemi uygun şekilde yapılmış olmalıdır.
8. bilgisayar ve IT
Eğer mümkünse masaüstü yerine diz üstü bilgisayar alınız. Dizüstü, 5 kez daha
az elektrik kullanır. Eğer masaüstü alırsanız, monitörünü tüplü değil, LCD’li
alınız.
Bilgisayarın güç yönetim işlevini faaliyete geçirin ve
kullanın, ekran koruyucular enerji tasarru etmezler. Bilgisayarınızın daha gelişmiş Speedstep güç yöneticisini
destekleyip desteklemediğini kontrol edin.
Bazı yanlış anlamaların aksine bilgisayarı kapatmak
bilgisayarın ömrünü uzatır. Yıl boyunca bir bilgisayarı açık bırakmak 1000 kWh
den daha fazla bir enerjiye, veya evinizdeki en verimli enerji tüketen
cihazların tükettiği toplam kadar enerjiye mal olur. Bilgisayarınız için kalın bir güç kablosu, geniş bant modem,
tarayıcı, ekran ve hoparlör kullanın. Kullanmadıklarınız kapatın. Bu standby
durumunda beklerken bile 200 kWh enerji tasarruf etmek için pratik bir usuldür.
Yazıcı işini en aza indirin. Lazer yazıcılar mürekkep püskürtmelilere göre daha
fazla enerji kullanır.
9. Standby (hazır) konumundaki kayıplara son
Birçok modern elektrikli aletler kapatıldıkları zaman bile enerji harcamaya
devam ederler. TVler, VCRler, fakslar, hoparlörler, ekranlar, geniş bant
modemler için bu ortalama 40-120 kWh kadardır. Hiç bir faydası olmayan bu
kullanımla bir konuttaki elektrik toplam kaybı bir kaç yüz kWh olur. En iyi çözüm standby konumunda beklerken en az enerji
harcayan cihazlar almaktır. Standby
durumunda ne kadar enerji harcadığı cihazın kullanma kitapçığında yazar ve
alırken kontrol edilmelidir. Veya bu konudaki web sitelerinden araştırma
yapılabilir. Bir çok aletler için saatte 0.5-1 watts, yılda 4-8 watts
olmalıdır. Kullanma ömrü boyunca bir cihazın standby durumunda bırakılmasının
harcayacağı enerji bedelinin onun satın alınmasında harcanacak paradan daha
fazla olabileceğini daima aklınızda tutunuz.
Elektrik kablosundan enrji akımın keserek bir defada hem TV, hem Video veya DVD
oynatıcısının elektriğini kesebilirsiniz. Çok soketli elektrik kabloları standby konumunda elektrik
kaybını önlemek için pratik bir yöntemdir. Bu kablo 1.8 Euro’dur, fakat tasarruf
ettiği elektrik yılda. 100kWh den fazladır. 200 yılında 15 AB ülkesinde standby durumundaki elektrik
kaybı toplamının 94 milyar kWh olduğu, bunun da 12 büyük nükleer veya kömür
santralinin ürettiği enerjiye eşit olduğu hesaplanmıştır. Verimsiz ICT ve çoklu
medya uygulamalarının hızlı artışı bun 10 yılda nerdeyse iki katına
çıkaracaktır.
10. Sıcak su için elektrikli ısıtıcı kullanmayın
Bir elektrikli su ısıtıcısı yılda 3200 kWh enerji tüketir
(AB ortalaması). Fakat, bu elektriği üretmek için doğalgazlı, kömürlü veya
nükleer santrallerde, üretilen elektriğin evinize kadar nakli sırasında 9600
kWh lik elektrik enerjisi kaybolur. Doğrudan doğalgaz veya petrol kullanarak su
ısıtılması 3800 kWhlik daha az enerji kullanımı sağlar. Ilıman bir bölgede güneş enerjisi ile su ısıtıldığında bu
rakam 1900 kWh e kadar düşer. Bu elektrikli bir ısıtıcının harcadığı enerjinin
beşte biri demektir. Bununla beraber güneş enerjisi ile su ısıtma sistemini
elektrikli sistemle birleştirerek kullanmayınız. Çünkü bu doğal gazla su
kaynatmaktan daha pahalıya mal olur. Elektrik kullanılması güneş enerjisi
kullanılarak yapılan tasarrufu genellikle alır götürür.
11. Su tasarruf eden duş başlığı kullanın
Su tasarruflu duş başlıkları yarısı kadar su kullanımıyla,
aynı konforu sağlar. Dakikada 10-18
litre su yerine 5-7 litre su kullanır. Odaların ısıtılmasından sonra, sıcak su bir ev için ikinci
derecede önemli bir konudur ve daha dikkatli olmayı gerektirir. Verimli bir
duş, eğer elektrik kullanılırsa hemen hemen 1500 kWh, doğal gaz kullanılırsa
1900 kWh enerjiyi bir yılda tasarruf eder. Bütün bunlar bir duş başlığı için
sadece bir kaç dolar daha fazla gözden çıkarılarak sağlanabilir. 10 yıllık
kullanma ömrü boyunca bir duş başlığı 70.000 litre su tasarrufu
sağlayabilir. Güneş enerjisi sistemi ile birleştirildiğinde bir duş başlığı enerji ihtiyacını
950 kWh’e kadar düşürebilir. Bir elektrikli geleneksel duşun harcadığı elektrikten
hemen hemen 10 kez daha az.
12. Elektrikli soba kullanmayın
Elektrikli su ısıtıcıları için söylenen sebepler aynen geçerlidir. Ayrıca iyi
bir yalıtım yaparak evinizi yenilenebilir güneş enerjisi, termal enerji gibi
enerji kaynaklarıyla ısıtınız. Bununla birlikte doğal gazla ısınma elektrikle
ısınmadan daha iyidir.