Sayfa - 10 Nisan, 2009
Nükleer Silahsızlanma kampanyasının ilk hedefi kamuoyunu yanı başımızdaki bu füzelerden haberdar etmektir. İncirlik’te kurulan barış elçiliğinin amacı işte tam olarak buydu. Şimdiyse bu sürecin devamı niteliğinde, suça tanıklık etmek için Greenpeace olarak yine İncirlik’te ikinci barış kampının yani yeni adıyla Nükleer’e Tepki Merkezi’nin hazırlıklarına başladık.
Son günlerde gündemi iyiden iyiye işgal eden nükleer silahlar, birbirlerine sahip oldukları füzelerle gözdağı veren devletler ve bu silahların öngörülen kullanılma ihtimalleri, durumun giderek vahimleştiğini gösteriyor.
Şu sıralarda Cenevre’de bulunan Nükleer Silahsızlanma Kampanyası sorumlumuz Aslıhan Tümer’le Greenpeace olarak neyi hedeflerimizi, İran’ın nükleer tutumunu ve ‘Nuclear Free Zone / Nükleerden Arındırılmış Bölge’ üzerine yapılmış söyleşiden soru cevaplar:
1 -Son günlerde İran’ın nükleer faaliyetleri nedeniyle BM Güvenlik Konseyi’ne rapor edilmesi söz konusu, bu konuda Greenpeace ne düşünüyor?
İran dahil olmak üzere nükleer teknoloji ve nükleer silah sahibi bütün ülkelere karşı izlenecek en iyi yol, UAEA (Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı) müfettişlerinin çalışmalarına devam etmesi olacaktır.
İran, nükleer silah çalışmalarında bulunmadığını, uluslararası anlaşmaların kendisine sağladığı hakka dayanarak nükleer enerji üretmek istediğini belirtiyor. Nükleer teknolojinin önemli etkilerinden biri de arasındaki farkın kolay anlaşılamayacak olması, bu nedenle GP olarak, Ortadoğu’nun nükleerden arınmış bölge olması için de çalışıyoruz.
2- Türkiye’de yaklaşık bir yıldır sürdürülen nükleer silahsızlanma kampanyası var. Bu süreçte ne gibi gelişmeler yaşandı?
ABD’nin Türkiye’ye yerleştirmiş olduğu doksan tane nükleer başlıklı füzenin, parçalanmak üzere geri yollanması üzerinde çalışmaya başladığımızda öncelikle kamuoyunu bilgilendirme çalışmaları yaptık. Öncesinde yapmış olduğumuz anketler halkın Türkiye’de ABD’ye ait silahların bulunduğunu bilmediini gösteriyordu, bu bilgi verildiğinde de büyük bir bölümü Türkiye’nin nükleerden arınmış bölge olmasını destekliyordu. Üzerinde durduğumuz diğer bir nokta da bu silahların varlığı ya da yokluğunun resmi olarak kabul edilmesiydi.
3- Nükleerden arınmış bölgeler derken neden bahsettiğinizi açıklar mısınız?
Nükleer Silahlardan Arınmış Bölgeler, bölge ülkelerinin nükleer silah üretmediği, topraklarında bu bombaların depolanmadığı, ve hatta topraklarından geçirilmediği bölgeler, ayrıca nükleer silah sahibi devletler de bu ülkelere karşı nükleer silah kullanmayacaklarını belirtiyorlar. Greenpeace olarak ayrıca Avrupa’nın da böyle bir bölge olması için çalışıyoruz.
4- Avrupa’nın nükleer silahlardan arınması Türkiye’yi nasıl etkiliyor?
Türkiye gerek Avrupa’da nükleer silahlardan arınmış bir bölge kurulmasında gerek de Ortadoğunun nükleerden arındırılarak barış yolunda önemli bir adım atmasında kilit rolü var.
ABD tarafından Avrupa’ya yerleştirilmiş 480 bombanın, 90 tanesinde Ortadoğu’ya çok yakın bir biçimde Incirlik üssünde konumlandırılmış durumda. Şu anda ABD’nin potansiyel tehditi Ortadoğu’da gördüğünü göz önüne alırsak, bu silahların kullanımı olası silahlardan olduğunu anlayabiliriz. Bu silahlar küresel güvenlik ve bölgesel istikrarın önünde önemli bir engel. Bu silahların Türkiye’den çıkarılması hem diğer Avrupa ülkelerine örnek olmamızı hem de Ortadoğunun silahsızlandırılması için uygun ortam hazırlanmasını sağlayabilir.
5- Uzun dönem silahsızlanma çalışmalarını nasıl değerlendiriyorsunuz?
Bütün dünyanın nükleer silahlardan tamamen arındırılmasını istiyoruz. Bunun için en önemli adımlardan biri bölgesel girişimlerin artırılmasını sağlamak olacaktır. Atom Bombasının kullanılmasının 60. yılında; geçtiğimiz Mayıs ayında Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Anlaşması Gözden Geçirme konferansında sonrasında Millenyum zirvesinde liderlerin etkin silahsızlanma rejimlerini hayata geçiremediğini gördük. Bu nedenle bölgesel silahsızlanma girişimlerinin artırılması için çalışıyoruz. Hali hazırda güney yarım küre tamamen nükleer silahlardan arımış bir bölge.