การไหลเวียนของน้ำในมหาสมุทร

น้ำในมหาสมุทรของโลกไหลอยู่ตลอดเวลา โดยแปรเปลี่ยนไปตามกระแสน้ำขึ้นน้ำลงและคลื่น และไหลเวียนไปทั่วโลกอย่างช้าๆ โดยมีพลังขับเคลื่อน คือ สายพานอันยิ่งใหญ่แห่งมหาสมุทร (หรือที่เรียกว่า thermohaline circulation) สายพานนี้ได้รับกำลังจากอุณหภูมิและความเค็มของน้ำที่แตกต่างกัน กระแสน้ำที่เป็นที่รู้จักกันมากที่สุด ได้แก่ กระแสน้ำอุ่นกัฟ สตรีม (Gulf Stream) ซึ่งเป็นกระแสน้ำที่ทำให้ยุโรปมีอากาศที่ไม่รุนแรงน้ำในมหาสมุทรไหลเวียนอย่างไร

น้ำที่อุ่นและเค็มในกระแสน้ำอุ่นกัฟ สตรีมจะเย็นลงเมื่อไหลไปถึงมหาสมุทรแอตแลนติกตอนเหนือ โดยมีมวลหนาแน่นขึ้นและจมลึกลงสู่มหาสมุทรชั้นล่างๆ จากนั้นจึง "ปั๊ม" น้ำเย็นที่ไหลมาจากทางใต้ลงสู่ทะเลลึก แล้วไหลผ่านแอฟริกาไปยังมหาสมุทรแอตแลนติกตอนใต้ นอกจากนี้ความเค็มที่ถูกแยกออกไปในขณะที่น้ำแข็งในทะเลก่อตัว จะทำให้มวลของน้ำหนาแน่นขึ้น ซึ่งเป็นตัวขับเคลื่อนหนึ่งของกระบวนการไหลเวียนของน้ำในมหาสมุทร

น้ำที่มีมวลหนาแน่นและเย็นลงกลายเป็นส่วนหนึ่งของสายพานแห่งมหาสมุทร และในที่สุดกระแสน้ำนี้ไหลกลับสู่พื้นผิวมหาสมุทรอินเดียและแปซิฟิค ส่วนกระแสน้ำอุ่นที่กำลังไหลคืนสู่มหาสมุทรแอตแลนติกนั้น ได้เคลื่อนที่ไปสู่ขั้วโลกเหนือเช่นเดียวกับกระแสน้ำอุ่นกัฟ สตรีมในแอตแลนติกและกระแสน้ำแอตแลนติกเหนือ (North Atlantic Drift) ซึ่งทำให้ยุโรปทางตะวันตกเฉียงเหนืออุ่นขึ้นอย่างมาก

นอกจากสายพานแห่งมหาสมุทรจะทำให้ยุโรปอบอุ่น และมีบทบาทสำคัญในสภาพภูมิอากาศของโลกแล้ว ยังทำให้สารอาหารที่ก้นมหาสมุทรไหลทะลักขึ้นไปทางเหนือ และเพิ่มการดูดซับคาร์บอนไดออกไซต์ในมหาสมุทร กระแสน้ำอุ่นกัฟ สตรีมทำให้สภาพภูมิอากาศของยุโรปอยู่ในสภาพพอเหมาะ กระบวนการทั้งหมดนี้เรียกว่าสายพานอันยิ่งใหญ่ สายพานอันยิ่งใหญ่แห่งมหาสมุทร หรือชื่อที่นิยมใช้อื่นๆ สำหรับระบบการไหลเวียนของอุณหภูมิและความเค็ม

จะเกิดสิ่งเลวร้ายอะไรขึ้นอย่างมาก

การศึกษาเมื่อเร็วๆ นี้เป็นเครื่องเตือนว่าการไหลเวียนของสายพานแห่งมหาสมุทรไปตามแนวการไหลในทะเลลึกระหว่างสก็อตแลนด์และกรีนแลนด์ได้ไหลช้าลง และถึงแม้ว่าสายพานดังกล่าวจะทำงานอย่างมีประสิทธิภาพในหลายพันปีที่ผ่านมา แต่ผลการทดสอบแกนน้ำแข็งจากเกาะกรีนแลนด์และทวีปแอนตาร์กติกาได้แสดงให้เห็นว่าไม่ได้เป็นอย่างนั้นเสมอไป ในอดีตเมื่อนานมานี้ การเปลี่ยนแปลงของการไหลเวียนของสายพานเกี่ยวเนื่องกับกับภาวะโลกร้อนที่เกิดขึ้นฉับพลัน

กล่าวโดยย่อก็คือ ความเค็มในมหาสมุทรที่เจือจางเนื่องจากน้ำแข็งในทวีปอาร์กติกละลาย (เช่น พืดน้ำแข็งกรีนแลนด์) และ/หรือ ปริมาณฝนที่เพิ่มขึ้น อาจทำให้สายพานนี้หยุดทำงาน ไหลช้าลง หรือ เบี่ยงเบนเส้นทางได้ อุณหภูมิของน้ำที่เย็นลงอย่างมหาศาลนี้จะทำให้เกษตรกรรมและสภาพภูมิอากาศของยุโรปเสียหายรุนแรง และส่งผลกระทบต่อกระแสน้ำและอุณหภูมิของน้ำทะเลทั่วโลก

ข้อมูลเพิ่มเติม

ภาวะโลกร้อนฉับพลัน โดย สถาบันมหาสมุทรศาสตร์วู้ดส์ โฮล

ข้อมูลล่าสุด

 

ฝุ่นพิษ PM2.5 และความเหลื่อมล้ำของเมืองใส่หน้ากาก

รายการบล็อก จาก Rattanasiri Kittikongnapang | กุมภาพันธ์ 5, 2562

เราต้องใช้อากาศหายใจเหมือนกัน แต่อากาศที่เรา “เลือก” ที่จะหายใจ อาจจะไม่เหมือนกัน      ฝุ่นพิษ PM2.5 ที่ปกคลุมเมืองใหญ่ของประเทศไทยอย่างกรุงเทพมหานคร ทำให้ผู้คนตื่นตัวขึ้นมาปกป้องสุขภาพของตนอย่างเห็นได้ชัด แต่อีกสิ่งหนึ่ง...

พื้นที่ชุ่มน้ำ ระบบนิเวศที่โลกลืม

รายการบล็อก จาก Warisa Sihirunwong | กุมภาพันธ์ 2, 2562

“ กาตาลิมปิค (Gatalympic) ” เป็นชื่อการแข่งขันกีฬาอันมีเอกลักษณ์ของเมืองคาชิมะ จังหวัดซากะ ประเทศญี่ปุ่น โดยการแข่งขันกีฬาจะจัดอยู่ในพื้นที่ที่เรียกว่าเป็น “พื้นที่ชุ่มน้ำ” และมีขึ้นครั้งแรกเมื่อวันที่ 3 พฤษภาคม ปี พ.ศ. 2528...

เด็กไทยยังไม่ไกลจากสารเคมี

รายการบล็อก จาก Thitikorn Srichomphoo | กุมภาพันธ์ 1, 2562

อนาคตของชาติจะไปในทิศทางใดนั้นขึ้นอยู่กับคุณภาพของเด็ก เด็กที่มีความสมบูรณ์ทางร่างกาย จิตใจ อารมณ์ สังคม สติปัญญา แต่อนาคตของชาติจะเป็นอย่างไรหากเด็กไทยในปัจจุบันกำลังรับประทานอาหารกลางวันที่ปนเปื้อนสารเคมีโดยไม่รู้ตัว ...

มกราคม 2562 คนกรุงเทพฯ อยู่ในอากาศปนเปื้อนฝุ่นพิษ PM2.5 เกินมาตรฐานมาแล้วกี่วัน?

รายการบล็อก จาก ธารา บัวคำศรี | มกราคม 29, 2562

ในกระแสดรามาฝุ่นพิษ PM2.5 เรามีการถกเถียงกันตั้งแต่เรื่องว่าฝุ่นมาจากไหน บ้างก็โทษควันปิ้งย่าง ฝุ่นจากการก่อสร้าง หรือโยนความผิดไปให้ประเทศเพื่อนบ้านอย่างกัมพูชาจากการเผาในที่โล่ง ทั้งหมดทั้งมวลนี้ เราจำเป็นต้องพิจารณาถึงแหล่งกำเนิด...

การยกระดับมาตรฐานคุณภาพอากาศ จะช่วยปกป้องชีวิตคนไทย

รายการบล็อก จาก Supang Chatuchinda | มกราคม 26, 2562

วิกฤตมลพิษ PM2.5 จะกลายเป็นภัยร้ายแรง หากมาตรฐานคุณภาพอากาศของประเทศไทยยังเป็นเช่นเดิมเหมือนเกือบทศวรรษที่แล้ว ในบ่ายวันที่ 25 มกราคม พ.ศ.2562 กรีนพีซเผยผลการจัดอันดับเมืองที่มีมลพิษ PM2.5 ในปี พ.ศ.2561 และรายงานวิเคราะห์สถานการณ์ PM2...

ทำไมแอปพลิเคชันแสดงผลคุณภาพอากาศต่างกัน?

รายการบล็อก จาก Supang Chatuchinda | มกราคม 23, 2562

ในช่วงที่มลพิษทางอากาศของเมืองหลวงย่ำแย่นี้ นอกจากหน้ากาก N95 แล้ว อีกหนึ่งเครื่องมือที่ตอนนี้เราเชื่อว่าชาวกรุงเกือบทุกคนต้องมีติดตัวอยู่แน่ๆ นั่นก็คือแอปพลิเคชันรายงานคุณภาพอากาศ เนื้อหาย่อๆ   การรายงานคุณภาพอ...

พื้นที่สีเขียว อีกทางเลือกในการลดฝุ่น PM2.5

รายการบล็อก จาก Supang Chatuchinda | มกราคม 15, 2562

นอกจากการลดปริมาณรถยนต์ การเพิ่มประสิทธิภาพให้ขนส่งมวลชน และการควบคุมปริมาณการปล่อยมลพิษจากโรงงานอุตสาหกรรมและโรงไฟฟ้า อย่างที่ หลายๆเมืองใหญ่ทั่วโลกได้ลองทำเพื่อขจัดปัญหามลพิษทางอากาศ แล้ว การเพิ่มพื้นที่สีเขียวในเมืองใหญ่ยังเป็นอีกห...

เมื่อผู้หญิงแสดงพลังปกป้องสิ่งแวดล้อม

รายการบล็อก จาก Ana Arias, Mónica Parrilla, Tatiana Nuño | มกราคม 15, 2562

ในช่วงการประชุมระดับโลกเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศในปีที่ผ่านมา (พ.ศ.2561) เรามีโอกาสได้เห็นกลุ่มผู้หญิง ที่ลุกขึ้นมาแสดงพลังปกป้องสิ่งแวดล้อม ในวัน Gender Day ซึ่งวัน Gender Day นี้ถูกจัดขึ้นในทุกๆ การประชุมทางด้านสิ่งแวดล้อ...

ภาพที่ดีที่สุดในปี 2561 จากเรือรณรงค์ของกรีนพีซ

รายการบล็อก จาก Sudhanshu Malhotra | มกราคม 8, 2562

ปีที่ผ่านมาถือว่าเป็นปีที่โดดเด่นของเรือรณรงค์ของกรีนพีซ ไม่ว่าจะเป็น เรือเรนโบว์ วอร์ริเออร์  เรือเอสเพอรันซ่า และ เรืออาร์กติก ซันไรส์ที่ได้ล่องไปทั่วมุมโลก  จากแอนตาร์กติกาถึงฮาวาย จากไต้หวันถึงนิวซีแลนด์ จากป่าของปาปัวนิวกินีถึงแน...

ทั่วโลกจัดการกับปัญหามลพิษทางอากาศอย่างไร?

รายการบล็อก จาก Supang Chatuchinda แปลและเรียบเรียง | มกราคม 7, 2562

ในช่วงสิ้นปีที่ผ่านมา กรุงเทพมหานครต้องเผชิญกับมลพิษฝุ่นขนาดจิ๋ว หรือ มลพิษทางอากาศ PM2.5 แม้ว่าในช่วงปีใหม่ที่ผ่านมามลพิษจะเบาบางลงแล้ว แต่หลังจากช่วงหยุดยาวปีใหม่ มลพิษฝุ่นก็กลับมาอาละวาดอีกครั้ง การจราจรบริเวณแยกอโ...

11 - 20 ของ 1413 ผล