{"id":53518,"date":"2022-07-21T20:55:30","date_gmt":"2022-07-21T18:55:30","guid":{"rendered":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/?p=53518"},"modified":"2025-07-02T10:20:16","modified_gmt":"2025-07-02T08:20:16","slug":"gevolgen-stikstof-natuur-veluwe","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/algemeen\/53518\/gevolgen-stikstof-natuur-veluwe\/","title":{"rendered":"Stikstof in de natuur: De zichtbare gevolgen op de Veluwe (en 6 andere natuurgebieden)\u00a0"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Natuurschade als gevolg van stikstofoverschot is goed te zien als je weet waar te kijken. Overwoekerende brandnetels en braamstruiken verdringen kwetsbaardere soorten. Insecten en vogelsoorten verdwijnen. Met <\/strong><a href=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2021\/08\/65659977-natuurcrisisgids_18082021.pdf\"><strong>deze natuurgids<\/strong><\/a><strong> herken je natuurschade als gevolg van te veel stikstof in de natuur. Zoals de Veluwe en in 6 andere bekende natuurgebieden.<\/strong><\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"h-stikstof-in-de-natuur-de-groene-schatkamer-van-nederland-verzuurt\"><strong>Stikstof in de natuur: de groene schatkamer van Nederland verzuurt&nbsp;<\/strong><\/h2>\n\n<p>De Veluwe wordt ook wel de groene schatkamer van Nederland genoemd.&nbsp;Het gebied, met een oppervlakte 88.436 hectare, is uniek door haar droge bossen, droge en natte heide, vennen en stuifzanden.&nbsp;Je vindt er groot wild: edelherten, wilde zwijnen, moeflons en ree\u00ebn. Zij worden ook wel de \u2018<em>big four<\/em>\u2019 genoemd. Maar er leven ook veel zeldzame kleinere dieren zoals de lentevuurspin en zadelsprinkhaan.<\/p>\n\n<p><strong>Verzuring maak bodem ongeschikt<\/strong><br><strong><br><\/strong>Stikstof veroorzaakt ernstige verzuring waardoor de bodem hier voor veel planten ongeschikt is geworden. Zo zie je bijna geen bloemen meer op de heide.<\/p>\n\n<p>Maar ook vogels, slakken en insecten leiden onder te veel stikstof. Zo worden de eierschalen van vogels en reptielen te dun, de botten van jonge vogels te broos. Eieren komen niet meer uit, botten breken. Dit komt doordat in de verzuurde bodem essenti\u00eble mineralen zoals kalk oplossen en vervolgens uit de bodem spoelen. Er is simpelweg te weinig kalk.<\/p>\n\n<p>Stikstof verstoort het ecosysteem op vele manieren. Het tekort aan kalk in de bodem is slechts een van de vele verstoringen. In de gehele voedselketen ontstaan problemen. Zo holt ook de dassenpopulatie achteruit, mede door een gebrek aan voedsel.&nbsp;<\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/23efae3c-das-1024x683.jpg\" alt=\"Dassen Veluwe\" class=\"wp-image-53536\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/23efae3c-das-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/23efae3c-das-300x200.jpg 300w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/23efae3c-das-768x512.jpg 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/23efae3c-das-510x340.jpg 510w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/23efae3c-das.jpg 1215w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n<p><strong>Natuurgids<\/strong><\/p>\n\n<p>Met de <a href=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2021\/08\/65659977-natuurcrisisgids_18082021.pdf\">natuurgids<\/a> kan je ontdekken welke impact stikstof heeft op de aanwezigheid van planten. Je ziet welke planten verdringingssoorten zijn en welke planten juist kwetsbaar zijn voor stikstof en dus steeds minder aanwezig zijn.&nbsp;<\/p>\n\n<p><strong>Verdringingssoorten<\/strong><\/p>\n\n<p>Soorten die je steeds vaker ziet en die andere plantsoorten verdringen, zijn bijvoorbeeld: de grote brandnetel, de Bochtige smele, het Pijpenstrootje en de Knolrus. <\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"647\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/162fc1dc-verdringingveluwe-647x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-53530\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/162fc1dc-verdringingveluwe-647x1024.jpg 647w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/162fc1dc-verdringingveluwe-190x300.jpg 190w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/162fc1dc-verdringingveluwe-768x1215.jpg 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/162fc1dc-verdringingveluwe-971x1536.jpg 971w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/162fc1dc-verdringingveluwe-864x1366.jpg 864w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/162fc1dc-verdringingveluwe-215x340.jpg 215w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/162fc1dc-verdringingveluwe.jpg 1294w\" sizes=\"auto, (max-width: 647px) 100vw, 647px\" \/><\/figure>\n\n<p><strong>Kwetsbare soorten die je steeds minder ziet<\/strong><\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"536\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/fff2eed0-kwetsbaresoorten-536x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-53539\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/fff2eed0-kwetsbaresoorten-536x1024.jpg 536w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/fff2eed0-kwetsbaresoorten-157x300.jpg 157w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/fff2eed0-kwetsbaresoorten-768x1468.jpg 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/fff2eed0-kwetsbaresoorten-804x1536.jpg 804w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/fff2eed0-kwetsbaresoorten-715x1366.jpg 715w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/fff2eed0-kwetsbaresoorten-178x340.jpg 178w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/07\/fff2eed0-kwetsbaresoorten.jpg 947w\" sizes=\"auto, (max-width: 536px) 100vw, 536px\" \/><\/figure>\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2021\/08\/65659977-natuurcrisisgids_18082021.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Bekijk meer in de natuurcrisisgids (pdf)<\/a>. <\/p>\n\t\t\t<section\n\t\t\tclass=\"boxout  \"\n\t\t\t\n\t\t>\n\t\t\t<a data-ga-category=\"Take Action Boxout\" data-ga-action=\"Image\" data-ga-label=\"n\/a\" class=\"cover-card-overlay\" href=\"https:\/\/steun.greenpeace.nl\/stikstof-duurzame-landbouw\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t<img\n\t\t\t\t\t\tsrc=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/08\/a5b0930d-stikstof.jpg\"\n\t\t\t\t\t\tsrcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/08\/a5b0930d-stikstof-300x201.jpg 300w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/08\/a5b0930d-stikstof-768x515.jpg 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/08\/a5b0930d-stikstof-507x340.jpg 507w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-netherlands-stateless\/2022\/08\/a5b0930d-stikstof.jpg 800w\"\n\t\t\t\t\t\tsizes=\"(min-width: 1000px) 358px, (min-width: 780px) 313px, 88px\"\n\t\t\t\t\t\talt=\"\" title=\"\"\n\t\t\t\t\/>\n            \t\t\t<div class=\"boxout-content\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<a class=\"boxout-heading medium\" data-ga-category=\"Take Action Boxout\" data-ga-action=\"Title\" data-ga-label=\"n\/a\" href=\"https:\/\/steun.greenpeace.nl\/stikstof-duurzame-landbouw\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\n\t\t\t\t\t\t<strong>STIKSTOF<\/strong> EN DUURZAME LANDBOUW\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"boxout-excerpt\">De stikstofcrisis maakt pijnlijk duidelijk dat het klimaat, natuur en dieren lijden onder de enorme vlees- en zuivelproductie. Spreek je uit voor duurzame landbouw!<\/p>\n\t\t\t\t                                    <a class=\"btn btn-primary\" data-ga-category=\"Take Action Boxout\" data-ga-action=\"Call to Action\" data-ga-label=\"n\/a\" href=\"https:\/\/steun.greenpeace.nl\/stikstof-duurzame-landbouw\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\n                        Teken de petitie\n                    <\/a>\n                \t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/section>\n\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Door te veel stikstof ontstaat natuurschade. Met deze natuurgids herken je natuurschade op de Veluwe en andere natuurgebieden. <\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":53537,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ep_exclude_from_search":false,"p4_og_title":"","p4_og_description":"","p4_og_image":"","p4_og_image_id":"","p4_seo_canonical_url":"","p4_campaign_name":"not set","p4_local_project":"not set","p4_basket_name":"not set","p4_department":"","footnotes":""},"categories":[17],"tags":[18,110],"p4-page-type":[16],"class_list":["post-53518","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-algemeen","tag-landbouw","tag-natuurzaak-tag","p4-page-type-artikelen"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/53518","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=53518"}],"version-history":[{"count":20,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/53518\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":70959,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/53518\/revisions\/70959"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/53537"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=53518"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=53518"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=53518"},{"taxonomy":"p4-page-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/p4-page-type?post=53518"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}