{"id":31286,"date":"2024-12-05T15:22:19","date_gmt":"2024-12-05T13:22:19","guid":{"rendered":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/?page_id=31286"},"modified":"2024-12-05T15:22:23","modified_gmt":"2024-12-05T13:22:23","slug":"poradnik-swiateczny-jaka-choinka-jest-eko","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/poradnik-swiateczny-jaka-choinka-jest-eko\/","title":{"rendered":"Poradnik \u015bwi\u0105teczny: jaka choinka jest eko?"},"content":{"rendered":"\n

S\u0105 pewne tematy, niezmiennie powracaj\u0105ce w okresie przed\u015bwi\u0105tecznym. Ile potraw na wieczerz\u0119? Dla wujka krawat czy skarpetki? Kevin sam w domu<\/em> czy To w\u0142a\u015bnie mi\u0142o\u015b\u0107<\/em>? Oraz – najwa\u017cniejsze – choinka \u017cywa czy sztuczna. To pytanie jeszcze kilkana\u015bcie lat temu maj\u0105ce jedynie wymiar estetyczny, dzisiaj jest powa\u017cn\u0105 kwesti\u0105, kt\u00f3ra staje przed ka\u017cdym, kto chce, aby jego \u015bwi\u0119ta by\u0142y odpowiedzialne \u015brodowiskowo. Przedstawiamy Wam przewodnik, kt\u00f3ry wprawdzie nie daje jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, ale – jak mamy nadziej\u0119 – pozwoli Wam dokona\u0107 \u015bwiadomego i jak najmniej obci\u0105\u017caj\u0105cego \u015brodowisko wyboru.<\/strong><\/p>\n\n

M\u00f3wimy o najmniejszym obci\u0105\u017ceniu a nie o wyeliminowaniu go w og\u00f3le, gdy\u017c to drugie by\u0142oby mo\u017cliwe jedynie wtedy, gdyby\u015bcie ca\u0142kowicie zrezygnowali z choinki. Brzmi to troch\u0119 rewolucyjnie, ale oczywi\u015bcie jest mo\u017cliwe. Szczeg\u00f3lnie je\u015bli odwo\u0142amy si\u0119 do staropolskich tradycji \u015bwi\u0105tecznych, w kt\u00f3rych drzewko nie wyst\u0119powa\u0142o. Je\u015bli wi\u0119c jeste\u015bcie gotowi na odwa\u017cny gest – wyeliminujcie choink\u0119 i cieszcie si\u0119 \u015bwi\u0119tami o zdecydowanie mniejszym \u015bladzie \u015brodowiskowym. Je\u015bli jednak z r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w nie chcecie z choinki rezygnowa\u0107, przeczytajcie nasz przewodnik i wybierajcie \u015bwiadomie!<\/p>\n\n

Przede wszystkim spr\u00f3bujmy odpowiedzie\u0107 sobie, na czym polega \u015brodowiskowy \u015blad \u015bwi\u0105tecznego drzewka. Choinka obci\u0105\u017ca \u015brodowisko na etapie produkcji, transportu od producenta do naszego domu oraz na etapie przetwarzania tego, co z choinki zostaje po \u015bwi\u0119tach. Na ka\u017cdym z tych etap\u00f3w r\u00f3\u017cne rozwi\u0105zania mog\u0105 w r\u00f3\u017cnym stopniu wp\u0142ywa\u0107 na nasz\u0105 planet\u0119.<\/p>\n\n

\n

Choinka ci\u0119ta<\/h2>\n\n\n\n

Zacznijmy od ci\u0119tych choinek, kt\u00f3rych podobno w Polsce wycina si\u0119 rocznie oko\u0142o 5 milion\u00f3w. „Produkcja” takiego drzewka to kilka lat wzrastania. Idealnie, je\u015bli dzieje si\u0119 to na choinkowych plantacjach, kt\u00f3re nie powsta\u0142y kosztem dzikiej przyrody. Kiedy takie uprawiane choinki s\u0105 wycinane, nie ma to takiego du\u017cego wp\u0142ywu na r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 biologiczn\u0105, jak wycinanie drzewka w lesie. Oczywi\u015bcie plantacja plantacji nie r\u00f3wna. Je\u015bli chcesz mie\u0107 stuprocentow\u0105 pewno\u015b\u0107, \u017ce koszt \u015brodowiskowy zwi\u0105zany z powstaniem twojego drzewka by\u0142 jak najmniejszy, upewnij si\u0119, jakie pestycydy i nawozy stosowane s\u0105 na plantacji, czy plantator dba o r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 biologiczn\u0105 przy piel\u0119gnowaniu swoich upraw.<\/p>\n<\/div>

\"\"<\/figure><\/div>\n\n

Na drugim etapie sprawa jest do\u015b\u0107 prosta – im bli\u017cej znajduje si\u0119 plantacja, tym lepiej – tutaj najwi\u0119kszy wp\u0142yw na \u015brodowisko b\u0119d\u0105 mia\u0142y emisje gaz\u00f3w cieplarnianych zwi\u0105zanych z transportem. Jednym s\u0142owem lepiej jest kupowa\u0107 choink\u0119, kt\u00f3ra ros\u0142a w Twoim wojew\u00f3dztwie ni\u017c tak\u0105, kt\u00f3ra sprowadzana jest z innych rejon\u00f3w kontynentu czy \u015bwiata.<\/p>\n\n

I wreszcie fina\u0142, czyli co z choink\u0105 dzieje si\u0119 po \u015bwi\u0119tach. Spalanie choinki odradzamy. Gromadzony przez ni\u0105 przez kilka-kilkana\u015bcie lat w\u0119giel natychmiast uleci do atmosfery. Jak przekonuj\u0105 ogrodnicze specjalistki, ga\u0142\u0105zki z choinki to wysokow\u0119glowy materia\u0142, kt\u00f3ry stanowi cenny element kompostu. Poszukajcie wi\u0119c miejsca, kt\u00f3re kompostuje choinki, albo zajmijcie si\u0119 tym sami. Pami\u0119tajcie przy tym, \u017ce do kompostowania nadaj\u0105 si\u0119 choinki, ale nie plastikowe anielskie w\u0142osy czy srebrny sprej rozpylany na ga\u0142\u0105zkach!<\/p>\n\n

Choinka sztuczna<\/h2>\n\n
\n
\n

Oczywi\u015bcie produkcja choinki z tworzyw sztucznych wymaga wykorzystania znacznie wi\u0119kszej ilo\u015bci materia\u0142\u00f3w i wi\u0105\u017ce si\u0119 z wielokrotnie wy\u017cszymi emisjami gaz\u00f3w cieplarnianych ni\u017c te, kt\u00f3re towarzysz\u0105 ci\u0119tym choinkom w ca\u0142ym cyklu \u017cycia. Rachunek wydaje si\u0119 wi\u0119c prosty, jest jednak jedno ale. Jak zwykle lepiej jest wykorzysta\u0107 to, co ju\u017c jest, ni\u017c kupowa\u0107 nowe, cho\u0107by du\u017co bardziej „ekologiczne”. Je\u015bli wi\u0119c macie na pawlaczu sztuczn\u0105 choink\u0119, nie wyrzucajcie jej i nie kupujcie nowej. Stara sztuczna, u\u017cywana przez wiele lat, nie b\u0119dzie a\u017c tak bardzo obci\u0105\u017ca\u0107 \u015brodowiska. Kupowanie nowej plastikowej choinki jest natomiast jakkolwiek „ekologiczne” tylko w\u00f3wczas, gdy jeste\u015bmy pewni, \u017ce b\u0119dziemy jej u\u017cywa\u0107 naprawd\u0119 d\u0142ugo (i mamy j\u0105 komu odda\u0107 w spadku), a jeszcze lepiej – gdy wykonana jest z gdzie\u015b niedaleko naszego miejsca zamieszkania z przetworzonych tworzyw.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"
Je\u015bli ju\u017c choinka plastikowa, to na d\u0142uuuuuuugie lata<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n

Choinka sztuczna przegrywa z ci\u0119t\u0105 r\u00f3wnie\u017c na etapie ko\u0144cowym. Wprawdzie producenci przekonuj\u0105, \u017ce przecie\u017c plastik daje si\u0119 przetwarza\u0107, ale poziom recyklingu tworzyw sztucznych w naszym kraju nie jest wci\u0105\u017c zadowalaj\u0105cy, a spos\u00f3b wykonania choinki oraz materia\u0142y u\u017cyte do jej produkcji, cz\u0119sto po prostu uniemo\u017cliwiaj\u0105 wt\u00f3rne u\u017cycie.<\/p>\n\n

Choinka \u017cywa<\/h2>\n\n
\n
\n

Doskona\u0142ym rozwi\u0105zaniem dylematu „czy ekologiczne jest wycinanie drzew” oraz eliminuj\u0105cym kwesti\u0119 „co zrobi\u0107 z drzewkiem po \u015bwi\u0119tach”, wydaje si\u0119 by\u0107 \u017cywa choinka, trzymana w doniczce. Takie drzewo po prostu po kilkunastu dniach mo\u017cemy przesadzi\u0107 do ogr\u00f3dka, gdzie b\u0119dzie sobie spokojnie dalej ros\u0142o. S\u0105 z tym tylko dwa problemy. Cz\u0119\u015b\u0107 drzew (np. jod\u0142a), ma g\u0142\u0119boki system korzeniowy, kt\u00f3ry po prostu nie mie\u015bci si\u0119 w doniczce. To samo ze \u015bwierkami, kt\u00f3re z kolei maj\u0105 korzenie p\u0142ytkie, ale szeroko roz\u0142o\u017cone. Oznacza to, \u017ce drzewko jest uszkadzane podczas pakowania do doniczki i – najprawdopodobniej – nie przyjmie si\u0119, kiedy j\u0105 zasadzimy z powrotem w ziemi. Trzeba wi\u0119c upewni\u0107 si\u0119, czy kupujemy drzewo, kt\u00f3rego bry\u0142a korzeniowa w ca\u0142o\u015bci zosta\u0142a wykopana a jeszcze lepiej – \u017ce od pocz\u0105tku ros\u0142o w donicy.<\/strong> Drugi problem – miejsce do zasadzenia. Choink\u0119 tak\u0105 zasad\u017amy we w\u0142asnym ogrodzie – nie umieszczajmy jej w lesie czy innym naturalnym ekosystemie. Choinki to coraz cz\u0119\u015bciej gatunki nie wyst\u0119puj\u0105ce u nas naturalnie, ale nawet je\u015bli jest to pospolity \u015bwierk, przyroda lepiej ni\u017c my wie, gdzie takie drzewo powinno rosn\u0105\u0107.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"
Kupuj\u0105c choink\u0119 w donicy, upewnij si\u0119, \u017ce jej bry\u0142a korzeniowa nie zosta\u0142a mocno naruszona, a najlepiej czy ros\u0142a w niej od pocz\u0105tku<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n
\"\"<\/figure>
\n

Choinka DIY<\/h2>\n\n\n\n

Czasami sprzedawcy oferuj\u0105 drzewka robione z \u017cywych ga\u0142\u0105zek. Wydaje si\u0119 to do\u015b\u0107 dobrym rozwi\u0105zaniem, gdy\u017c nie wymaga wycinania drzewa, a jedynie pozyskanie ga\u0142\u0119zi, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 np. odpadem tartacznym. Jednak ekologiczna sensowno\u015b\u0107 tego rozwi\u0105zania wymaga dok\u0142adnego prze\u015bledzenia \u0142a\u0144cucha dostaw (upewnienia si\u0119, \u017ce przy pozyskiwaniu ga\u0142\u0105zek rzeczywi\u015bcie nie ucierpia\u0142a \u017cadna \u017cywa jod\u0142a), co cz\u0119sto jest bardzo trudne. Ponadto ga\u0142\u0105zki trzeba jako\u015b przymocowa\u0107 do pnia – wykorzystane materia\u0142y mog\u0105 by\u0107 niemo\u017cliwe do recyklingu, a czasem i demonta\u017cu, co oznacza wi\u0119ksze obci\u0105\u017cenie dla \u015brodowiska na etapie „po \u015bwi\u0119tach”.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n
\n

Choinka z wypo\u017cyczalni<\/h2>\n\n\n\n

Obecnie mo\u017cemy wypo\u017cycza\u0107 ju\u017c chyba wszystko – samochody, mieszkania, ubrania, zabawki. I choinki. To ca\u0142kiem interesuj\u0105ca oferta dla tych, kt\u00f3rzy chc\u0105 ograniczy\u0107 swoj\u0105 konsumpcj\u0119. Wypo\u017cyczalnie drzewek \u015bwi\u0105tecznych dopiero kie\u0142kuj\u0105, ale ju\u017c teraz wydaj\u0105 si\u0119 by\u0107 ulepszon\u0105 wersj\u0105 kupowania \u017cywej choinki, ze stosunkowo niskim kosztem wytworzenia, transportu i – przy zachowaniu odpowiednich warunk\u00f3w przechowywania – nadziej\u0105 na to, \u017ce drzewko nie zako\u0144czy swojego \u017cycia po \u015bwi\u0119tach. Wypo\u017cyczalnie, przynajmniej w teorii, powinny w wi\u0119kszym stopniu gwarantowa\u0107, \u017ce drzewko w donicy b\u0119dzie d\u0142ugo \u017cy\u0142o, a korzenie nie s\u0105 uszkodzone.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n<\/div>
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n
\n\n

Teraz ju\u017c wiecie. Macie list\u0119 pyta\u0144, kt\u00f3re musicie zada\u0107 producentowi, sprzedawcy lub wynajmuj\u0105cemu, by upewni\u0107 si\u0119, czy Wasze drzewko b\u0119dzie odpowiednio ekologiczne. Na koniec serdeczne \u017cyczenia \u015bwi\u0105teczne! I pami\u0119tajcie, \u017ce troski wymagaj\u0105 nie tyle plantacyjne drzewka, co naturalne i cenne przyrodniczo lasy w Polsce i na ca\u0142ym \u015bwiecie!<\/p>\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>
\n

Wesprzyj ochron\u0119 przyrody i wybierz jeden z prezent\u00f3w w podzi\u0119kowaniu <\/h2>\n\n\n\n

Szukasz upominku dla siebie lub kogo\u015b bliskiego, kt\u00f3ry jednocze\u015bnie wesprze wa\u017cn\u0105 spraw\u0119? Mamy dla Ciebie super propozycj\u0119 do\u0142\u0105czenia do fantastycznych os\u00f3b wspieraj\u0105cych nasze dzia\u0142ania niewielkimi, regularnymi darowiznami. W podzi\u0119kowaniu za Twoje wsparcie otrzymasz prezent<\/strong>! Mo\u017cesz wybra\u0107 jedn\u0105 z czterech propozycji, kt\u00f3re nie tylko sprawi\u0105 rado\u015b\u0107 Tobie lub obdarowanej osobie, ale r\u00f3wnie\u017c pozwol\u0105 nam dzia\u0142a\u0107 na rzecz planety. <\/p>\n\n\n\n

\n
Wspieram!<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/div>\n\n\n
\n\n
\n

Zobacz te\u017c:<\/h3>\n\n\n\n
\n
\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Przeczytaj, by wybra\u0107 \u015bwiadomie choink\u0119, kt\u00f3ra b\u0119dzie przyjazna \u015brodowisku<\/p>\n","protected":false},"author":25,"featured_media":31305,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ep_exclude_from_search":false,"p4_hide_page_title_checkbox":"","p4_title":"","p4_subtitle":"","p4_description":"","background_image_id":"","background_image":"","p4_button_title":"","p4_button_link":"","p4_button_link_checkbox":"","p4_og_title":"Jaka choinka jest eko?","p4_og_description":"","p4_og_image":"","p4_og_image_id":"","p4_seo_canonical_url":"","p4_campaign_name":"not set","p4_local_project":"not set","p4_basket_name":"not set","p4_department":"","footnotes":""},"categories":[3],"tags":[8,19],"class_list":["post-31286","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","category-przyroda","tag-plastik","tag-lasy"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/31286","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/users\/25"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31286"}],"version-history":[{"count":20,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/31286\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35805,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/31286\/revisions\/35805"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/media\/31305"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31286"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31286"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31286"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}