{"id":37896,"date":"2025-08-28T15:37:20","date_gmt":"2025-08-28T13:37:20","guid":{"rendered":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/?p=37896"},"modified":"2025-10-30T11:21:43","modified_gmt":"2025-10-30T09:21:43","slug":"greenwashing-czym-jest-ekosciema-i-jak-jej-unikac","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/aktualnosci\/37896\/greenwashing-czym-jest-ekosciema-i-jak-jej-unikac\/","title":{"rendered":"Greenwashing: czym jest „eko\u015bciema” i jak jej unika\u0107?"},"content":{"rendered":"\n

\u015awiadome, zr\u00f3wnowa\u017cone ekologicznie zakupy staj\u0105 si\u0119 coraz bardziej powszechne. Zwracamy uwag\u0119 nie tylko na cen\u0119 czy jako\u015b\u0107 produktu, ale te\u017c na jego aspekty \u015brodowiskowe, spo\u0142eczne i moralne. Cho\u0107 etyczny biznes prze\u017cywa rozkwit, a konsumenci s\u0105 gotowi p\u0142aci\u0107 wi\u0119cej za produkty zgodne z ich warto\u015bciami, wielkie korporacje szybko dostosowuj\u0105 si\u0119 do nowych trend\u00f3w i ucz\u0105 si\u0119 je wykorzystywa\u0107. Pod has\u0142ami ekologii i zr\u00f3wnowa\u017conego rozwoju cz\u0119sto sprzedaj\u0105 nam jedynie\u2026 pozory.<\/strong><\/p>\n\n

Czym jest greenwashing?<\/strong><\/h2>\n\n

Greenwashing to dzia\u0142ania polegaj\u0105ce na przedstawianiu produktu, us\u0142ugi lub firm jako bardziej ekologicznych, ni\u017c s\u0105 w rzeczywisto\u015bci. Ich celem jest wywo\u0142anie wra\u017cenia troski o \u015brodowisko i wprowadzenie z premedytacj\u0105 konsument\u00f3w w b\u0142\u0105d co do faktycznego wp\u0142ywu marki na natur\u0119.<\/p>\n\n

Wraz ze wzrostem oczekiwa\u0144 wobec biznesu w zakresie odpowiedzialno\u015bci klimatycznej i \u015brodowiskowej, greenwashing jest r\u00f3wnie\u017c \u0142atwym sposobem na popraw\u0119 wizerunku lub zwi\u0119kszenie sprzeda\u017cy bez podejmowania realnych dzia\u0142a\u0144. Cz\u0119sto s\u0142u\u017cy on do odwracania uwagi od rzeczywistych szk\u00f3d, jakie powoduje dana dzia\u0142alno\u015b\u0107, utrudnia rzeteln\u0105 debat\u0119 na temat kryzysu klimatycznego i post\u0119puj\u0105cej degradacji \u015brodowiska.<\/p>\n\n

\"\"
\u00a9 Sara Poza Alvarez \/ Greenpeac<\/div><\/figcaption><\/figure>\n\n

Zielone obietnice i brudne praktyki<\/strong><\/h2>\n\n

Automaty do odbioru paczek redukuj\u0105ce dwutlenek w\u0119gla? Kalkulator emisji CO\u2082, pomijaj\u0105cy istotne dane? Zaledwie miesi\u0105c temu Urz\u0105d Ochrony Konkurencji i Konsument\u00f3w postawi\u0142 zarzuty czterem sp\u00f3\u0142kom: Allegro Polska, DHL eCommerce Poland, DPD Polska i InPost, za stosowanie pseudoekologicznego marketingu. <\/p>\n\n

Jak mo\u017cemy przeczyta\u0107 na stronie uokik.gov.pl: <\/p>\n\n

\u201eReklamy tych firm mia\u0142y wprowadza\u0107 konsument\u00f3w w b\u0142\u0105d co do rzeczywistego wp\u0142ywu ich dzia\u0142a\u0144 na \u015brodowisko. Komunikaty takie jak \u201ezielona flota\u201d, \u201ezeroemisyjny\u201d czy \u201eneutralny dla \u015brodowiska\u201d opiera\u0142y si\u0119 na niepe\u0142nych danych lub dotyczy\u0142y jedynie fragmentu ich dzia\u0142alno\u015bci. Z kolei przekazy takie jak \u201esadzimy drzewa\u201d opiera\u0142y si\u0119 na warunkach, o kt\u00f3rych konsumenci nie byli informowani w spos\u00f3b jasny i zrozumia\u0142y\u201d<\/em>.<\/p>\n\n

Konsekwencje? Firmom gro\u017c\u0105 kary do 10% rocznego obrotu, a to tylko jeden z najnowszych przyk\u0142ad\u00f3w greenwashingu, kt\u00f3ry mia\u0142 miejsce \u201ena naszym podw\u00f3rku\u201d. Dla por\u00f3wnania sytuacja poza granicami Polski, wygl\u0105da\u2026 r\u00f3wnie nieciekawie.<\/p>\n\n

Firma Unilever, producent kosmetyk\u00f3w Dove, znanych z przyjaznych dla kobiet kampanii reklamowych, produkuje 6,4 mld jednorazowych plastikowych opakowa\u0144 rocznie. Pod p\u0142aszczykiem troski o wszystkie kobiety na \u015bwiecie, odpowiada jednocze\u015bnie za ogromn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 zanieczyszczenia plastikiem w oceanach.<\/p>\n\n

Pod ostrza\u0142em znalaz\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c takie firmy jak: Marks & Spencer, Apple, Amazon, Zara, Nike, Nestle, Tesco czy Coca-Cola.<\/p>\n\n

\"\"
Greenwasher of the Year Award for Dove, owned by Unilever.
\u00a9 Kristian Buus \/ Greenpeace<\/div><\/figcaption><\/figure>\n\n

Jak firmy udaj\u0105, \u017ce s\u0105 eko<\/strong><\/h2>\n\n

Greenwashing mo\u017ce przyjmowa\u0107 r\u00f3wnie\u017c bardziej subtelne formy. Cel jest jednak zawsze ten sam: sprawi\u0107, by klient uwierzy\u0142, \u017ce produkt wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 na tle konkurencji. Oto pi\u0119\u0107 \u201egrzech\u00f3w greenwashingu\u201d: <\/p>\n\n

– Zas\u0142ona dymna<\/strong> – Podkre\u015blanie jednego \u201eeko\u201d elementu np. opakowania z recyklingu czy papierowych s\u0142omek, podczas gdy reszta produktu lub proces produkcji wci\u0105\u017c powa\u017cnie szkodzi \u015brodowisku.<\/p>\n\n

– Na s\u0142owo honoru<\/strong> – Og\u00f3lniki i brak konkret\u00f3w, has\u0142a typu \u201eprzyjazny \u015brodowisku\u201d, \u201eze zr\u00f3wnowa\u017conych upraw\u201d. Firma chce, by\u015b uwierzy\u0142 na s\u0142owo, nie podaj\u0105c \u017cadnych danych i certyfikat\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0142yby niezale\u017cnie potwierdzi\u0107 ich twierdzenia.<\/p>\n\n

– Mydlenie oczu<\/strong> – Ekoobrazki i modne has\u0142a: zdj\u0119cia drzew, li\u015bci i natury na etykietach oraz modne okre\u015blenia \u201enietoksyczny\u201d, \u201e100% naturalny\u201d, \u201eeko\u015bwiadomy\u201d, \u201ewolny od chemii\u201d.<\/p>\n\n

– Eko-alibi <\/strong>– Czyli kompensacja zamiast redukcji. Firmy wol\u0105 p\u0142aci\u0107 za \u201erekompensat\u0119\u201d CO\u2082, zamiast realnie ogranicza\u0107 w\u0142asne emisje. Problem w tym, \u017ce zanieczyszczenia i tak trafiaj\u0105 do atmosfery, a wiele z przedsi\u0119biorstw wytwarza znacznie wi\u0119cej CO\u2082, ni\u017c jest w stanie zrekompensowa\u0107.<\/p>\n\n

– Odkrycie Ameryki<\/strong> – Reklamowanie czego\u015b, co i tak wynika z prawa lub natury produktu, np. \u201ebez freon\u00f3w\u201d (kt\u00f3re s\u0105 zakazane) czy \u201ewega\u0144ski\u201d w przypadku produktu, kt\u00f3ry z definicji zawsze by\u0142 ro\u015blinny.<\/p>\n\n

W czym tkwi problem<\/strong>?<\/h2>\n\n

Problem polega na tym, \u017ce obecne rozwi\u0105zania systemowe pozwalaj\u0105 firmom utrzymywa\u0107 status quo – prowadzi\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 tak jak dotychczas, a jednocze\u015bnie dzi\u0119ki przyzwoleniu na greenwashing budowa\u0107 wizerunek \u201ezielonych\u201d i odpowiedzialnych. W efekcie konsumenci otrzymuj\u0105 z\u0142udne poczucie, \u017ce kupuj\u0105c produkty z has\u0142em \u201eeko\u201d, realnie wspieraj\u0105 ochron\u0119 \u015brodowiska, podczas gdy w rzeczywisto\u015bci podtrzymuj\u0105 system, kt\u00f3ry eksploatuje planet\u0119 ponad jej mo\u017cliwo\u015bci regeneracji.<\/p>\n\n

Greenwashing nie tylko op\u00f3\u017ania konieczne zmiany, ale, co gorsza, os\u0142abia nasz\u0105 wiar\u0119 w sens etycznych wybor\u00f3w. Wielu z nas chce kupowa\u0107 odpowiedzialnie, ale napotyka bariery: wy\u017csze ceny, brak wiarygodnych informacji, rozczarowanie brakiem efekt\u00f3w, a czasem wr\u0119cz k\u0142amstwa. <\/p>\n\n

W konsekwencji dotarli\u015bmy do punktu, w kt\u00f3rym pojawia si\u0119 nowe zjawisko, jakim jest \u201eekoznu\u017cenie\u201d – zm\u0119czenie niemoc\u0105, kt\u00f3re sprawia, \u017ce coraz cz\u0119\u015bciej wybieramy to, co ta\u0144sze i prostsze, zamiast tego, co zgodne z naszymi warto\u015bciami.<\/p>\n\n

\"\"
\u00a9 Greenpeace \/ Francesco Alesi<\/div><\/figcaption><\/figure>\n\n

Jak temu zaradzi\u0107?<\/strong><\/h2>\n\n

Firmy stosuj\u0105 wiele sprytnych trik\u00f3w, przez co ca\u0142kowite unikanie greenwashingu bywa trudne. Mo\u017cna jednak zrobi\u0107 dwie rzeczy, by by\u0107 o krok przed nim. Po pierwsze – zdobywa\u0107 wiedz\u0119, kt\u00f3ra pozwoli nie da\u0107 si\u0119 oszuka\u0107. Po drugie – dzia\u0142a\u0107 na rzecz \u015bwiata, w kt\u00f3rym firmy nie mog\u0105 bezkarnie stosowa\u0107 eko\u015bciemy. Co mo\u017cesz zrobi\u0107 ju\u017c teraz?<\/p>\n\n

– Reaguj na greenwashing<\/strong> – Presja spo\u0142eczna to skuteczny spos\u00f3b na demaskowanie wprowadzaj\u0105cych w b\u0142\u0105d reklam i wysy\u0142anie firmom jasnego sygna\u0142u, \u017ce greenwashing nie przejdzie. Mo\u017cesz np. wywiera\u0107 presj\u0119 w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych, podpisywa\u0107 petycje, rozmawia\u0107 o tym ze znajomymi, czy wspiera\u0107 organizacje walcz\u0105ce z eko\u015bciem\u0105.<\/p>\n\n

– Wspieraj organizacje walcz\u0105ce z eko\u015bciem\u0105<\/strong> – W pojedynk\u0119 nie wygramy z pot\u0119\u017cnym biznesem. Dlatego warto wspiera\u0107 organizacje, kt\u00f3re \u0142\u0105cz\u0105 ludzi, kt\u00f3rzy my\u015bl\u0105 podobnie jak ty, kt\u00f3re mog\u0105 w profesjonalny spos\u00f3b zwalcza\u0107 takie szkodliwe zachowania biznesu. W Polsce ju\u017c ponad 20 tysi\u0119cy os\u00f3b regularnie wspiera dzia\u0142ania Greenpeace.<\/p>\n\n

Ka\u017cdy z nas mo\u017ce reagowa\u0107 na greenwashing, wybiera\u0107 \u015bwiadomie i domaga\u0107 si\u0119 realnych dzia\u0142a\u0144. Ale prawdziwa zmiana nie wydarzy si\u0119 tylko dzi\u0119ki indywidualnym decyzjom, potrzebne s\u0105 regulacje, wsp\u00f3lna presja i systemowe rozwi\u0105zania, kt\u00f3re zmusz\u0105 firmy do odpowiedzialno\u015bci. Dlatego do\u0142\u0105cz do dru\u017cyny Greenpeace i nie daj si\u0119 eko\u015bciemie.<\/p>\n\n

<\/p>\n\t\t\t\n\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\n \t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\tPodpisz: Przyjmijcie Traktat o Plastiku!\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Nie ma ju\u017c czasu – przyj\u0119cie globalnego traktatu o tworzywach jest niezb\u0119dne ju\u017c teraz!<\/p>\n\t\t\t\t \n Podpisz!\n <\/a>\n \t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t<\/section>\n\t\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czy Twoje ulubione marki naprawd\u0119 s\u0105 \u201eeko\u201d? Greenwashing, czyli eko\u015bciema, to coraz cz\u0119stszy spos\u00f3b firm na ocieplenie wizerunku bez realnych dzia\u0142a\u0144. Zobacz, jak rozpozna\u0107 fa\u0142szywy \u201ezielony marketing\u201d i nie da\u0107 si\u0119 nabra\u0107.<\/p>\n","protected":false},"author":70,"featured_media":37909,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ep_exclude_from_search":false,"p4_og_title":"Eko\u015bciema pod lup\u0105: jak firmy udaj\u0105, \u017ce s\u0105 zielone?","p4_og_description":"Zielone has\u0142a i ekologiczne obietnice nie zawsze s\u0105 prawdziwe. Dowiedz si\u0119, jak odr\u00f3\u017cni\u0107 eko\u015bciem\u0119 od realnych dzia\u0142a\u0144.","p4_og_image":"","p4_og_image_id":"","p4_seo_canonical_url":"","p4_campaign_name":"","p4_local_project":"","p4_basket_name":"","p4_department":"","footnotes":""},"categories":[3],"tags":[8,114],"p4-page-type":[14],"class_list":["post-37896","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-przyroda","tag-plastik","tag-greenwashing","p4-page-type-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37896","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/users\/70"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=37896"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37896\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":38562,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/37896\/revisions\/38562"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/media\/37909"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=37896"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=37896"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=37896"},{"taxonomy":"p4-page-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/p4-page-type?post=37896"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}