W czasie gdy miliony Polek i Polak\u00f3w p\u0142ac\u0105 coraz wi\u0119cej za paliwo, \u017cywno\u015b\u0107 i energi\u0119, koncerny paliwowe osi\u0105gaj\u0105 rekordowe zyski nap\u0119dzane wojnami w Ukrainie i na Bliskim Wschodzie oraz kryzysem geopolitycznym. Organizacje spo\u0142eczne oceniaj\u0105, \u017ce planowane przez rz\u0105d wprowadzenie podatku od nadzwyczajnych zysk\u00f3w sektora paliwowego jest koniecznym minimum, ale \u015brodki z niego nie powinny s\u0142u\u017cy\u0107 dalszemu dop\u0142acaniu do paliw kopalnych.
W pierwszym kwartale 2026 roku Grupa Orlen uzyska\u0142a zysk netto w wysoko\u015bci 8,15 miliarda z\u0142otych, niemal dwukrotnie wi\u0119cej ni\u017c w pierwszym kwartale 2025 r (4,2 miliarda z\u0142otych). Jednocze\u015bnie zarz\u0105d koncernu zarekomendowa\u0142 wyp\u0142at\u0119 rekordowej dywidendy akcjonariuszom w wysoko\u015bci 9,3 miliarda z\u0142otych. To wi\u0119cej, ni\u017c planowany podatek od nadmiarowych zysk\u00f3w, kt\u00f3ry mia\u0142by zasili\u0107 bud\u017cet pa\u0144stwa.<\/p>\n\n
Organizacje spo\u0142eczne oceniaj\u0105, \u017ce projekt ustawy o podatku od nadzwyczajnych zysk\u00f3w jest krokiem w dobrym kierunku, ale pod trzema warunkami:<\/p>\n\n
Od wybuchu wojny w Iranie ceny oleju nap\u0119dowego na polskich stacjach osi\u0105gn\u0119\u0142y przedzia\u0142 7,80\u20138,00 z\u0142 za litr, a benzyny Pb95 \u2014 6,50\u20136,80 z\u0142 za litr. W tym czasie mar\u017ce rafineryjne ros\u0142y szybciej ni\u017c same ceny surowca. Inflacja w Polsce przyspieszy\u0142a z 2,1 proc. w lutym do 3,2 proc. w kwietniu, co zdaniem ekspert\u00f3w by\u0142o zwi\u0105zane ze wzrostem cen ropy i paliw po wybuchu wojny w Iranie. Dro\u017csze paliwa uderzy\u0142y nie tylko w kierowc\u00f3w, ale podnios\u0142y te\u017c ceny \u017cywno\u015bci, us\u0142ug i energii.
<\/p>\n\n
Rz\u0105d odpowiedzia\u0142 pakietem CPN, czyli obni\u017ck\u0105 VAT i akcyzy na paliwa, kosztuj\u0105c\u0105 bud\u017cet pa\u0144stwa oko\u0142o 1,5 miliarda z\u0142otych miesi\u0119cznie. Obni\u017cka chroni portfele kierowc\u00f3w, ale jej koszt ponosi bud\u017cet pa\u0144stwa, czyli wszyscy podatnicy a nie sektor paliwowy, kt\u00f3ry przy wy\u017cszych cenach ropy dodatkowo nak\u0142ada rekordowe mar\u017ce. Planowany podatek od nadmiarowych zysk\u00f3w ma t\u0119 dziur\u0119 bud\u017cetow\u0105 \u0142ata\u0107.
<\/p>\n\n
Wsparcie powinno obj\u0105\u0107 najubo\u017cszych, nie sektor paliw<\/strong> Organizacje obserwuj\u0105 te\u017c z niepokojem tocz\u0105cy si\u0119 sp\u00f3r o kszta\u0142t podatku. Bran\u017ca paliwowa lobbuje za w\u0119\u017csz\u0105 baz\u0105 podatnik\u00f3w, ni\u017cszym progiem opodatkowania i uwzgl\u0119dnieniem w podstawie zysku netto zamiast mar\u017cy sprzeda\u017cy \u2013 co w praktyce oznacza\u0142oby ni\u017csze wp\u0142ywy do bud\u017cetu pa\u0144stwa. Dla organizacji spo\u0142ecznych jest to sygna\u0142 ostrzegawczy: im wi\u0119cej ust\u0119pstw wobec bran\u017cy, tym mniej \u015brodk\u00f3w dla najubo\u017cszych i na transformacj\u0119. Mechanizm powinien by\u0107 sta\u0142y, nie jednorazowy W czasie gdy miliony Polek i Polak\u00f3w p\u0142ac\u0105 coraz wi\u0119cej za paliwo, \u017cywno\u015b\u0107 i energi\u0119, koncerny paliwowe osi\u0105gaj\u0105 rekordowe zyski nap\u0119dzane wojnami w Ukrainie i na Bliskim Wschodzie oraz kryzysem…<\/p>\n","protected":false},"author":32,"featured_media":81440,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ep_exclude_from_search":false,"p4_og_title":"","p4_og_description":"","p4_og_image":"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-poland-stateless\/2026\/05\/03f02b47-55154322068_d45bf1761e_c.jpg","p4_og_image_id":"81441","p4_seo_canonical_url":"","p4_campaign_name":"","p4_local_project":"","p4_basket_name":"","p4_department":"","footnotes":""},"categories":[2],"tags":[6,25],"p4-page-type":[14],"class_list":["post-81439","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-klimat-energia","tag-klimat","tag-paliwakopalne","p4-page-type-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/81439","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/users\/32"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=81439"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/81439\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":81442,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/81439\/revisions\/81442"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/media\/81440"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=81439"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=81439"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=81439"},{"taxonomy":"p4-page-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/poland\/wp-json\/wp\/v2\/p4-page-type?post=81439"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
Nowy podatek powinien w pierwszej kolejno\u015bci wyr\u00f3wna\u0107 utracone wp\u0142ywy z VAT i akcyzy. Po wyr\u00f3wnaniu tego deficytu pozosta\u0142e \u015brodki powinny trafi\u0107 do gospodarstw domowych zagro\u017conych ub\u00f3stwem energetycznym i na inwestycje w OZE zamiast dop\u0142at do zakupu paliw przez kierowc\u00f3w, kt\u00f3ry utrwala zale\u017cno\u015b\u0107 od ropy.<\/p>\n\n
\u2013 Kiedy jest drogo, ka\u017cdy z nas p\u0142aci wi\u0119cej, podczas gdy sektor paliwowy jest najwi\u0119kszym wygranym. Podatek od nadmiarowych zysk\u00f3w to korekta tego r\u00f3wnania. Pieni\u0105dze musz\u0105 wr\u00f3ci\u0107 do najubo\u017cszych i najbardziej dotkni\u0119tych wzrostem koszt\u00f3w \u017cycia \u2014 jako pomoc dla gospodarstw domowych, kt\u00f3rych nie sta\u0107 na ocieplenie, w\u0142asn\u0105 fotowoltaik\u0119 ani magazyn energii. Sama obni\u017cka cen paliw kosztem wp\u0142yw\u00f3w do bud\u017cetu nie daje sp\u00f3\u0142kom paliwowym \u017cadnego impulsu do zmiany i ostatecznie utrzymuje status quo \u2013 m\u00f3wi Diana Maci\u0105ga z Polskiej Zielonej Sieci.<\/p>\n\n
Podatek powinien wspiera\u0107 uniezale\u017cnienie od importu<\/strong>
Organizacje wskazuj\u0105, \u017ce nadzwyczajne zyski sektora paliwowego powinny wspiera\u0107 budow\u0119 bardziej odpornego systemu energetycznego.<\/p>\n\n
\u2013 Kryzys paliwowy pokaza\u0142, jak kosztowne i niestabilne jest uzale\u017cnienie polskiej energetyki od paliw kopalnych. Tym bardziej niepokoj\u0105ce s\u0105 plany Orlenu, PGE i Enei, kt\u00f3re zak\u0142adaj\u0105 znacz\u0105cy wzrost wykorzystania importowanego gazu w nadchodz\u0105cych latach. Zamiast wyprowadza\u0107 nas z pu\u0142apki uzale\u017cnienia od dostaw paliw, planuj\u0105 j\u0105 pog\u0142\u0119bia\u0107. Cz\u0119\u015b\u0107 \u015brodk\u00f3w pozostaj\u0105cych w sp\u00f3\u0142kach \u2013 czyli 25 proc. zysk\u00f3w \u2013 powinna zosta\u0107 obowi\u0105zkowo przeznaczona na inwestycje zmniejszaj\u0105ce zale\u017cno\u015b\u0107 od paliw kopalnych, w szczeg\u00f3lno\u015bci rozw\u00f3j odnawialnych \u017ar\u00f3de\u0142 energii, magazyn\u00f3w energii, elektryfikacji oraz modernizacji sieci \u2013 komentuje Anna Meres z Greenpeace Polska.
<\/p>\n\n
<\/p>\n\n
<\/strong>Organizacje apeluj\u0105, by podatek nie by\u0142 jednorazow\u0105 reakcj\u0105 na kryzys ale trwa\u0142ym rozwi\u0105zaniem buduj\u0105cym niezale\u017cno\u015b\u0107 kraju od importu paliw.<\/p>\n\n
\u2013 Ten kryzys wybuch\u0142 zaledwie cztery lata po poprzednim. Dora\u017ane obni\u017cki VAT to odk\u0142adanie problemu w czasie. Potrzebujemy sta\u0142ego mechanizmu, kt\u00f3ry przeznaczy cz\u0119\u015b\u0107 nadzwyczajnych zysk\u00f3w sektora paliwowego na uniezale\u017cnienie Polski od importu ropy i gazu \u2013 dodaje Katarzyna Wiekiera z Pracowni na rzecz Wszystkich Istot.<\/p>\n\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"