โลกของเราคือโลกแห่งมหาสมุทร

Coral gardens in the early morning light on Kanawa Island, Komodo, Flores, Indonesia, 16th May 2014. Photo: Paul Hilton / Greenpeace

เมื่อมองจากห้วงอวกาศจะพบว่าโลกของเราถูกปกคลุมไปด้วยน้ำเป็นส่วนใหญ่  เป็นดาวเคราะห์ที่แผ่นดินถูกล้อมรอบด้วยผืนมหาสมุทรอันแสนกว้างใหญ่เสมือนเป็นอาณาจักรแห่งท้องทะเลขนาดมหึมา ซึ่งพื้นที่ส่วนหนึ่งในผืนน้ำขนาดใหญ่นั้นเป็นพื้นที่ของอ่าวไทยและทะเลอันดามัน ชายฝั่งทะเลของประเทศไทย

กว่าร้อยละ 80 ของสรรพชีวิตบนโลกล้วนมีถิ่นฐานซ่อนเร้นอยู่ภายใต้เกลียวคลื่นและท้องทะเล มหาสมุทรมีระบบนิเวศทางทะเลที่หลากหลาย เป็นแหล่งอาหารของโลก ช่วยสร้างออกซิเจนมากกว่าครึ่งหนึ่งของปริมาณออกซิเจนทั้งหมด เป็นตัวขับเคลื่อนปรากฏการณ์ทางธรรมชาติ และรักษาสมดุลของชีวิตบนโลก  ดังนั้นจึงเป็นสิ่งที่ทำให้โลกสามารถเป็นที่อยู่อาศัยของสิ่งมีชีวิตทุกชนิดได้จนทุกวันนี้

หากปราศจากมหาสมุทรโลกก็ไร้ซึ่งสรรพชีวิต

เป็นที่รู้กันดีว่ากิจกรรมของมนุษย์ได้ก่อให้เกิดผลกระทบอันใหญ่หลวงต่อธรรมชาติ  และเราเพิ่งเริ่มตระหนักถึงผลที่ตามมาเท่านั้น สิ่งที่กำลังเกิดขึ้นกับมหาสมุทรอันมีความสำคัญเหนือคณานับต่อมนุษย์และสิ่งมีชีวิตทั้งโลกก็เป็นหนึ่งผลกระทบที่เกิดจากน้ำมือมนุษย์

ปะการัง บ้านของนานาสัตว์น้ำ ที่กระบี่

 มหาสมุทรและทะเลในอดีตเคยมีความหลากหลายทางชีวภาพ อุดมสมบูรณ์ไปด้วยสิ่งมีชีวิตจำนานมหาศาล ทว่าปัจจุบันมหาสมุทรมีลักษณะแตกต่างไปจากเดิม จำนวนประชากรมนุษย์ที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วได้ส่งผลทั้งทางตรงและทางอ้อมต่อระบบนิเวศทางทะเลของโลกจากการใช้ทรัพยากรมากขึ้นหรือการการบริโภคอาหารที่มาจากทะเลมากขึ้น  และสิ่งที่ตามมาคือปริมาณของสัตว์น้ำในทะเลลดลง แหล่งที่อยู่อาศัยของสิ่งมีชีวิตในท้องทะเลถูกทำลาย และสิ่งมีชีวิตบางสายพันธุ์ขยับเข้าใกล้การสูญพันธุ์  และเมื่อปราศจากความหลากหลายของสิ่งมีชีวิตและความสมดุล ระบบนิเวศทางทะเลก็ไม่สามารถที่จะฟื้นฟูได้ตามธรรมชาติ

ท้องทะเลไทยนับว่ามีความหลากหลายของสัตว์ทะเลสูงมากเมื่อเทียบกับน่านน้ำ บริเวณอื่นของโลก โดยมีปลามากกว่า 2,000 ชนิด หรือมากถึงร้อยละ 10 ของทั่วโลก มีหอยประมาณ 2,000 ชนิด สัตว์น้ำอื่นๆ รวมกันอีก 11,900 ชนิด นอกจากนั้นยังมีสาหร่าย พืชน้ำ และแนวปะการังนานาชนิด ถือเป็นความอุดมสมบูรณ์ของระบบนิเวศทางทะเลทั้งในฝั่งอ่าวไทยและทะเลอันดามันตลอดพื้นที่ชายฝั่งทะเล 23 จังหวัดของประเทศไทย ทรัพยากรชายฝั่งจึงเป็นขุมทรัพย์ทางธรรมชาติอันมีค่าซึ่งเป็นสายเลือดที่หล่อเลี้ยงชาวประมง และเป็นครัวเลี้ยงดูปากท้องของคนไทยและทั่วทั้งโลกอีกหลายล้านชีวิตนับไม่ถ้วน

เราจำเป็นต้องปกป้องทะเลของเรา ไม่ใช่เพียงเพื่อชาวไทย แต่เพื่อทุกชีวิตบนโลกที่ต่างพึ่งพาซึ่งกันและกัน เพราะหากปราศจากมหาสมุทรแล้ว โลกใบนี้ก็ไม่สามารถอยู่รอดได้เช่นกัน

สิ้นมหาสมุทรสิ้นมนุษยชาติสิ้นโลก

เราจำเป็นต้องปกป้องมหาสมุทรให้มากกว่าที่เคยทำมา เนื่องจากมหาสมุทรต้องได้รับการฟื้นฟูเพื่อที่จะสามารถต่อกรกับการล่มสลายของระบบนิเวศซึ่งเริ่มก่อตัวในดินแดนแห่งท้องทะเลแล้ว

ประเทศไทยมีทรัพยากรทางทะเลมากเพียงพอที่จะหล่อเลี้ยงชาวไทยและ สามารถส่งออกไปภูมิภาคต่างๆ ของโลกได้อย่างยั่งยืนหากเราตระหนักที่จะดูแลท้องทะเลรักษาประโยชน์ร่วมกัน การใช้ประโยชน์พื้นที่ชายฝั่งและการพัฒนากิจการประมงที่ผ่านมาของไทยเป็นไปในทางทำลายเพื่อกอบโกยทรัพยากรและเงินให้มากที่สุด หากเรายังคงเดินหน้าทำลายทะเลจนเกินสมดุล ผลกระทบที่ตามมาคือปลาและสิ่งมีชีวิตจะหมดไปมหาสมุทร  

ย้อนไปเมื่อ 50 ปีที่แล้วเราสามารถจับสัตว์น้ำในอ่าวไทยได้ชั่วโมงละ 298 กิโลกรัม ต่อมาเมื่อ 10 ปีที่แล้วลดลงเหลือชั่วโมงละ 3 กิโลกรัมเท่านั้น ซึ่งปริมาณปลาที่จับได้ยังเป็นปลาขนาดเล็กและลูกปลาเศรษฐกิจที่ยังโตไม่เต็มวัยถึงร้อยละ 40  ทั้งนี้ การที่ปัจจุบันมีปริมาณการจับปลาสูงนั้น ไม่ใช่เพราะปลาในอ่าวไทยมีจำนวนมากขึ้น แต่เป็นเพราะใช้วิธีการประมงที่มุ่งกวาดล้างสัตว์ทุกชนิด ไม่ใช่เฉพาะในกลุ่มสัตว์น้ำที่เป็นเป้าหมาย และส่วนใหญ่ของผลพวงมาจากการประมงแบบทำลายล้างนั้นล้วนเป็นลูกปลาที่ยังโตไม่เต็มวัย ไม่เหมาะกับการนำมาบริโภค จึงถูกนำไปใข้เพื่อทำอาหารสัตว์เท่านั้น ซึ่งถือว่าเป็นการทำลายล้างระบบนิเวศและความยั่งยืนอย่างรุนแรง 

การจับลูกปลาขนาดเล็กดังกล่าวไม่ใช่เป็นเพราะไม่มีปลาตัวโตเต็มวัยที่เพียงพอกับการบริโภคของมนุษย์ แต่เป็นการกวาดล้างสัตว์น้ำอย่างไร้เหตุผล เป็นเจตนาที่ตั้งใจจับสัตว์น้ำทุกชนิด รวมถึงปลาขนาดเล็กเพียงเพื่อให้ได้น้ำหนักปริมาณมากที่สุด ถือเป็นการประมงด้วยความโลภ หากปล่อยให้บรรดาลูกปลาเจริญเติบโตต่อไปจนกระทั่งเป็นตัวโตเต็มวัยก็สามารถสืบพันธุ์และรักษาระดับความสมดุลของระบบนิเวศได้ต่อไป และปลาโตเต็มวันดังกล่าวยังมีมูลค่าทางเศรษฐกิจสูงมากกว่าลูกปลาอย่างเปรียบเทียบไม่ได้  ซึ่งลูกปลาได้เพียงถูกนำมาเป็นอาหารสัตว์เนื่องจากไม่สามารถทำประโยชน์อื่นได้

ทั้งหมดนี้ทำให้ทะเลเริ่มขาดแคลนปลา หากยังขาดระบบการจัดการประมงที่นำไปสู่ความความยั่งยืนแล้วนั้น ต่อไปลูกหลานของเราคงจะรู้จักปลาทะเลธรรมชาติเพียงจากคำเล่าขานเท่านั้น

โครงการปกป้องทะเลไทยภายใต้งานรณรงค์ทั่วโลกปกป้องผืนมหาสมุทรโดยกรีนพีซนี้มีขึ้นเพื่อคุ้มครองและอนุรักษ์มหาสมุทรและทะเลทั้งในประเทศไทยและทั่วโลกเพื่อมวลมนุษย์ชาติทั้งในปัจจุบัน และสืบเนื่องไปจนถึงอนาคตด้วยการสร้างเขตคุ้มครองระบบนิเวศทางทะเลจากการแสวงผลประโยชน์ เป็นการให้มหาสมุทรและทะเลมีเวลาหยุดพักเพื่อสามารถฟื้นฟูคืนสภาพกลับมาดังเดิมได้


ข้อมูลอ้างอิง:

"ทะเลไทย" โดยภาคภูมิวิธานติระวัฒน์จากหนังสือ "ปลาหายไปไหน"
รายงานการประมงในประเทศไทยโดยกรีนพีซมิถุนายนพ..2555

ข้อมูลล่าสุด

 

ผลิบานจากการปฏิเสธถุงพลาสติก

รายการบล็อก จาก ฐิตินันท์ ศรีสถิต | กุมภาพันธ์ 19, 2561

ดูออกหรือไม่ สิ่งของในภาพทำมาจากอะไร พัดทางขวามือเดาไม่ยากว่าเคยเป็นหลอดมาก่อน แต่กระเป๋าสองใบทางซ้าย มองห่างๆ แทบไม่รู้ว่ามันคือขยะไม่ย่อยสลายที่คนทั่วไปโยนทิ้ง กระทั่งหยิบใบใหญ่กว่าขึ้นดู เห็นภาพถ้วยกาแฟขาวบนพื้นสีแดงและ...

คำเตือนจากนักวิทยาศาสตร์สู่มวลมนุษยชาติ

รายการบล็อก จาก Rex Weyler | กุมภาพันธ์ 12, 2561

ไม่ว่าจะเป็นองค์กรหรือนักเคลื่อนไหวทางสิ่งแวดล้อมต่างก็พยายามและหวังที่จะทำให้ผู้คนเชื่อว่าพวกเรายังสามารถเปลี่ยนโลกได้ ซึ่งก็มีสัญญาณที่ดีอยู่บ้าง เช่นการออกกฏหมายห้ามล่าวาฬและทิ้งสารพิษลงทะเลในปีช่วงปี 2523 การร่างสนธิสัญญามอนทรีออลเพ...

5 อันดับสุดยอดเพนกวินแห่งแอนตาร์กติก

รายการบล็อก จาก Willie Mackenzie | กุมภาพันธ์ 6, 2561

ไม่ใช่ว่าเพนกวินทุกชนิดจะสามารถเอาชีวิตรอดในแอนตาร์กติกได้ แต่ถ้าหากเพนกวินชนิดไหนทำได้แล้วล่ะก็แปลว่าพวกมันต้องมีคุณลักษณะสุดพิเศษที่ยอดเยี่ยมมากทีเดียว และอย่าลืมว่าหากสภาพอากาศเกิดเปลี่ยนแปลงขึ้นมา เหล่าเพนกวินพวกนี้ไม่อาจจะกางปีกบิน...

การเดินขบวนของเหล่าเพนกวิน

รายการบล็อก จาก Akshey Kalra | มกราคม 19, 2561

เมื่อเช้าวันที่ 15 มกราคมที่ผ่านมา คนจากทั่วโลกตื่นขึ้นมาพบกับภาพการพบปะกับเพนกวินมากมายที่กระจายอยู่ทั่วโลก พวกเขาเห็นเพนกวินเหล่านี้กำลังเดินทางอยู่บนรถไฟ มาถึงที่สนามบินนานาชาติต่างๆ และตามสถานที่สำคัญมากมาย จากซิดนีย์ถึงบัวโนสไอเรส...

เคยแห่งแอนตาร์กติก: สิ่งมีชีวิตที่เป็นมากกว่าอาหารวาฬ

รายการบล็อก จาก Willie Mackenzie | มกราคม 9, 2561

สิ่งมีชีวิตคล้ายกุ้งที่เรียกว่า ‘เคย’ นี้ เป็นอาหารของวาฬ อันที่จริงในแถบนอร์เวย์ถึงกับเชื่อกันไปว่า “เคย” แปลว่า “อาหารวาฬ” ตรงๆตัวเลยเสียด้วยซ้ำ ซึ่งแม้ว่าเคยจะไม่ได้มีความหมายเช่นนั้น แต่ในความเชื่อดังกล่าวก็ยังเป็นความจริงอยู่บ้าง...

Blue Planet II: เดวิด แอทเทนเบอเรอห์ กับการกลับสู่ท้องทะเลอีกครั้ง

รายการบล็อก จาก Emma Howard | มกราคม 5, 2561

คุณได้ดู  Blue Planet II รายการสารคดีระดับโลก ที่หวนกลับคืนจออีกครั้งหลังจากหายไปถึง 16 ปี แล้วหรือยัง? หากยัง เราอยากชวนคุณอ่านเรื่องราวเกี่ยวกับสารดคีชุดนี้ที่พูดถึงเบื้องหลังและบทสัมภาษณ์ของเดวิด แอทเทนเบอเรอห์ ผู้ดำเนินรายการสารคดี...

ย้อนรอยสถานการณ์สิ่งแวดล้อมไทยปี 2560

รายการบล็อก จาก ธารา บัวคำศรี | ธันวาคม 29, 2560

ย้อนรอยสถานการณ์สิ่งแวดล้อมไทย นี้หยิบยกเรื่องราวที่อยู่ในกระแสความสนใจของสังคมบางประเด็นในช่วงปี 2560 ที่กำลังจะผ่านไป ซึ่งรวมถึงผลกระทบจากวิกฤตสภาพภูมิอากาศ การต่อสู้คัดค้านถ่านหินในประเทศไทยในกระแสปฏิวัติพลังงานหมุนเวียนโลก...

ความสำเร็จของงานรณรงค์เพื่อสิ่งแวดล้อมในปี 2560

รายการบล็อก จาก รัตนศิริ กิตติก้องนภางค์ | ธันวาคม 27, 2560

ทุกความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นในการปกป้องสิ่งแวดล้อมเป็นผลมาจากการร่วมกันผลักดันของเราทุกคน แต่ละปีผ่านไป แต่งานปกป้องและอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมไม่เคยมีวันสิ้นสุด ตลอดปี 2560 ที่ผ่านมาการเดินหน้าสร้างการเปลี่ยนแปลงจากคุณและทุก ๆ...

ข่าวดีสำหรับอาร์กติกและแอนตาร์กติก!

รายการบล็อก จาก Louisa Casson | ธันวาคม 14, 2560

ข่าวดีของสองมหาสมุทร ณ จรดสุดขั้วโลกเหนือและใต้ รัฐบาลจากทั่วโลกได้ร่วมลงนามเห็นชอบปกป้องพื้นที่ขนาดใหญ่ของมหาสมุทรอาร์กติกจากการประมงเพื่อการค้า ซึ่งต้องขอบคุณแรงสนับสนุนนับล้านจากพวกคุณทุกคนในงานรณรงค์ Save the...

ทำไมฉันถึงไปร่วมเก็บกวาดพลาสติกกับเรืออาร์กติก ซันไรส์

รายการบล็อก จาก Bonnie Wright | ธันวาคม 4, 2560

ชื่อของฉันคือบอนนี่ ไรท์ (Bonnie Wright) ฉันรู้สึกตื่นเต้นมากๆที่ได้ร่วมเดินทางไปกับเรืออาร์กติก ซันไรส์ของกรีนพีซ คุณอาจจะรู้จักฉันในบทบาทของจินนี่ วีสลีย์จากภาพยนตร์เรื่องแฮร์รี พ็อตเตอร์ แต่ในช่วงที่ผ่านมานี้ บทบาทของฉันคือลูกเรืออาส...

1 - 10 ของ 138 ผล