{"id":5098,"date":"2020-06-17T16:21:18","date_gmt":"2020-06-17T13:21:18","guid":{"rendered":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/?p=5098"},"modified":"2021-12-01T15:31:56","modified_gmt":"2021-12-01T12:31:56","slug":"dunyanin-bunalimi-plastik-atik-ithalati","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/blog\/dunyanin-bunalimi-plastik-atik-ithalati\/","title":{"rendered":"D\u00fcnyan\u0131n Bunal\u0131m\u0131: Plastik At\u0131k \u0130thalat\u0131"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"flourish-embed flourish-bar-chart-race\" data-src=\"visualisation\/2570441\" data-url=\"https:\/\/flo.uri.sh\/visualisation\/2570441\/embed\"><script src=\"https:\/\/public.flourish.studio\/resources\/embed.js\"><\/script><\/div>\n<h3><b>At\u0131k krizinin ge\u00e7mi\u015fi<\/b><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u00c7in\u2019in plastiklere y\u00f6nelik 2018 ithalat yasa\u011f\u0131, k\u00fcresel geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm sisteminin savurgan ve zararl\u0131 do\u011fas\u0131n\u0131 s\u00fcp\u00fcr\u00fclen hal\u0131n\u0131n alt\u0131ndan d\u00fcnyaya if\u015fa etti.&nbsp;<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Yank\u0131lar k\u00fcresel oldu. \u00c7\u00fcnk\u00fc d\u00fcnya plasti\u011fin i\u00e7inde bo\u011fuluyor. Peki plastik at\u0131klar nas\u0131l devasa bir sorun haline d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc?<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Y\u0131llarca plastik at\u0131klardan kurtulman\u0131n \u00e7ok basit gibi g\u00f6sterilen bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc vard\u0131: <strong>Geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm.&nbsp;<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Ancak geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm zahmetli ve pahal\u0131, \u00fcstelik san\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n aksine plastik t\u00fcrlerinin \u00e7o\u011fu geri d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclemiyor. 1950\u2019den bu yana \u00fcretilen plasti\u011fin sadece %9\u2019unun geri d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f oldu\u011funu biliyoruz. Bu y\u00fczden \u00e7ok ge\u00e7meden \u00fclkeler plastik at\u0131klar\u0131n\u0131 ba\u015fka \u00fclkelere satman\u0131n daha kolay ve ucuz oldu\u011funu ke\u015ffetti.&nbsp;<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Tam burada \u00c7in devreye girdi. Sanayi altyap\u0131s\u0131, d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretli i\u015f g\u00fcc\u00fc ve ucuz nakliye end\u00fcstrisi ile plastik at\u0131klar\u0131n geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm merkezi oldu. 20 y\u0131l boyunca binlerce geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm tesisi a\u00e7arak Avrupa \u00fclkelerinin geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm kapasitelerinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ti.&nbsp;<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">2017\u2019de \u00c7in d\u00fcnyadaki plastik at\u0131klar\u0131n d\u00f6rtte \u00fc\u00e7\u00fcn\u00fc sat\u0131n al\u0131rken, d\u00fcnyan\u0131n geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm kutusu haline gelmi\u015fti. D\u00fcnya plastik \u00e7\u00f6plerden g\u00f6zden \u0131rak bir \u015fekilde kurtuldu\u011fu i\u00e7in \u00e7ok memnundu.&nbsp;<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Ancak \u00c7in, hava kirlili\u011fi ve \u00e7evreyi koruma gerek\u00e7esiyle 2018 y\u0131l\u0131 sonunda plastiklere y\u00f6nelik ithalat yasa\u011f\u0131 getirdi. \u00c7in\u2019in bu hamlesi d\u00fcnyay\u0131 bunal\u0131ma soktu. Stresin kelebek etkisi t\u00fcm Amerika, Avrupa \u00fclkelerinde hissedildi.&nbsp;<\/span><\/p>\n<h3><b>Malezya, Vietnam, Tayland k\u0131s\u0131tlad\u0131; T\u00fcrkiye ald\u0131<\/b><\/h3>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u00c7in\u2019in plastik at\u0131k yasa\u011f\u0131 ile birlikte, 2017 ortas\u0131 ile 2018 ortas\u0131 aras\u0131nda Malezya, Vietnam ve Tayland plastik at\u0131klar\u0131n yeni adresi oldu. Malezya at\u0131k ithalat\u0131nda ba\u015f\u0131 \u00e7ekerken Tayland ithalatta %1000 art\u0131\u015f ya\u015fad\u0131.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Yasa\u011f\u0131n ard\u0131ndan alt\u0131 ay i\u00e7inde, her biri kendi k\u0131s\u0131tlamalar\u0131n\u0131 getirdi. (\u015eekil 1) Plastik ticaretindeki de\u011fi\u015fimin G\u00fcneydo\u011fu Asya\u2019ya etkileri sars\u0131c\u0131 oldu: Kirlenmi\u015f su kaynaklar\u0131, ekinlerin yok olmas\u0131, a\u015f\u0131r\u0131 plastik at\u0131\u011fa maruz kalma ve bunlar\u0131 yakmaktan kaynakl\u0131 solunum yolu hastal\u0131klar\u0131 ve ak\u0131\u015f\u0131n en yo\u011fun oldu\u011fu b\u00f6lgelerde organize su\u00e7 bollu\u011fu. Buralarda ya\u015fayanlar ve gelecek nesiller, t\u00fcm insanl\u0131\u011f\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 bu kirlili\u011fin ekonomik, sosyal ve \u00e7evresel bedelini \u00f6d\u00fcyor.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u00d6zellikle tam da bu noktada g\u00f6zler T\u00fcrkiye\u2019ye \u00e7evrildi. K\u00fcresel at\u0131k ihracat\u0131 (\u00e7o\u011fu ABD, Almanya, \u0130ngiltere ve Japonya olmak \u00fczere) ak\u0131\u015f\u0131 kayd\u0131 ve&nbsp;&nbsp;&nbsp;<\/span><\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large  caption-style-medium caption-alignment-center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"686\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/d7223d8f-plastik-atik-blog-1-1024x686.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5099\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/d7223d8f-plastik-atik-blog-1-1024x686.png 1024w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/d7223d8f-plastik-atik-blog-1-300x201.png 300w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/d7223d8f-plastik-atik-blog-1-768x514.png 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/d7223d8f-plastik-atik-blog-1-508x340.png 508w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/d7223d8f-plastik-atik-blog-1.png 1126w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>\u015eekil 1. Ocak 2016 ve Kas\u0131m 2018 aras\u0131nda \u00c7in, Malezya, Vietnam ve Tayland\u2019a at\u0131k ithalat trendleri (ton\/ayl\u0131k)<\/strong><\/p>\n\n<p>Hindistan, Tayvan, G\u00fcney Kore, Endonezya ve T\u00fcrkiye\u2019de ithalat art\u0131\u015flar\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large  caption-style-medium caption-alignment-center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"754\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/37bef6b3-plastik-atik-blog-2-1024x754.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5102\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/37bef6b3-plastik-atik-blog-2-1024x754.png 1024w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/37bef6b3-plastik-atik-blog-2-300x221.png 300w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/37bef6b3-plastik-atik-blog-2-768x566.png 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/37bef6b3-plastik-atik-blog-2-1536x1131.png 1536w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/37bef6b3-plastik-atik-blog-2-462x340.png 462w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/37bef6b3-plastik-atik-blog-2.png 1540w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>\u015eekil 2. Malezya, Vietnam ve Tayland\u2019\u0131n 2018\u2019deki at\u0131k ithalat\u0131 k\u0131s\u0131tlamalar\u0131 ile T\u00fcrkiye, Tayvan, G\u00fcney Kore, Endonezya ve Hindistan\u2019da artan at\u0131k ithalat\u0131 trendi (Ocak 2018-Kas\u0131m 2018; ton\/ayl\u0131k)<\/strong><\/p>\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Avrupa\u2019n\u0131n yeni plastik \u00e7\u00f6p kutusu T\u00fcrkiye<\/strong><\/h3>\n\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;nin ithalat\u0131 2016 y\u0131l\u0131 ba\u015f\u0131nda ayda 4.000 ton iken 2018 ba\u015f\u0131nda ayl\u0131k 33.000 tona y\u00fckseldi. Ekim 2018&#8217;den itibaren ayda 10.000 tonla \u0130ngiltere&#8217;den ithal edilen at\u0131klarda keskin bir art\u0131\u015f oldu. <\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large  caption-style-medium caption-alignment-center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"649\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/7c209c00-plastik-atik-blog-3-1024x649.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5103\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/7c209c00-plastik-atik-blog-3-1024x649.png 1024w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/7c209c00-plastik-atik-blog-3-300x190.png 300w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/7c209c00-plastik-atik-blog-3-768x487.png 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/7c209c00-plastik-atik-blog-3-1536x974.png 1536w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/7c209c00-plastik-atik-blog-3-510x323.png 510w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/7c209c00-plastik-atik-blog-3.png 1624w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><strong>\u015eekil 3. 10 ihracat\u00e7\u0131 \u00fclkeye g\u00f6re T\u00fcrkiye\u2019ye gelen plastik at\u0131klar\u0131n k\u0131r\u0131l\u0131m\u0131<\/strong><\/p>\n\n<p>2019 y\u0131l\u0131nda plastik at\u0131k ithalat\u0131 en y\u00fcksek seviyeye ula\u015farak ayl\u0131k ortalama 48,5 bin tona y\u00fckseldi.&nbsp;<\/p>\n\n<div class=\"flourish-embed flourish-chart\" data-src=\"visualisation\/2571849\" data-url=\"https:\/\/flo.uri.sh\/visualisation\/2571849\/embed\"><script src=\"https:\/\/public.flourish.studio\/resources\/embed.js\"><\/script><\/div>\n\n<p><strong>Bu gurur bizim:<\/strong> Eurostat\u2019\u0131n verilerine g\u00f6re Avrupa\u2019dan plastik \u00e7\u00f6p almada birinci olduk. AB\u2019den ihra\u00e7 edilen 14 milyon ton at\u0131\u011f\u0131n 0.59 tonu (582.296) plastikti. Bu her g\u00fcn 213 kamyon dolusu plasti\u011fin \u00fclkemize girmesi demek.&nbsp;<\/p>\n\n<p>Bunun 2019\u2019da ilk be\u015f sorumlusu \u0130ngiltere, \u0130talya, Bel\u00e7ika, Almanya ve Fransa\u2019dan gelen at\u0131klar.&nbsp;<\/p>\n\n<p><strong>Ve tabii ki plastik at\u0131k ithalat\u0131na hi\u00e7bir k\u0131s\u0131tlama getirmeyen h\u00fck\u00fcmet.&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li><em><a href=\"https:\/\/wastetradestories.org\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Discarded-Report-April-22.pdf\">https:\/\/wastetradestories.org\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Discarded-Report-April-22.pdf<\/a><\/em><\/li><li><em>Data from the global plastics waste trade 2016-2018 and the offshore impact of China\u2019s foreign waste import ban: <a href=\"https:\/\/act.gp\/gpsea-plastic-waste-report\">https:\/\/act.gp\/gpsea-plastic-waste-report<\/a><\/em><\/li><li><em>Eurostat Statistics, 2019<\/em><\/li><\/ul>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large  caption-style-medium caption-alignment-center\"><a href=\"https:\/\/t.me\/Greenpeace_TR\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"200\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/03\/7fad4466-greenpeace-telegram-tr.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1976\"\/><\/a><\/figure>\n\n<!-- Go to www.addthis.com\/dashboard to customize your tools -->\n<script type=\"text\/javascript\" src=\"\/\/s7.addthis.com\/js\/300\/addthis_widget.js#pubid=ra-5eeb02d9e9014778\"><\/script>\n\t\t\t<section\n\t\t\tclass=\"boxout post-5085 \"\n\t\t\t\n\t\t>\n\t\t\t<a\n\t\t\t\tdata-ga-category=\"Take Action Boxout\"\n\t\t\t\tdata-ga-action=\"Image\"\n\t\t\t\tdata-ga-label=\"n\/a\"\n\t\t\t\tclass=\"cover-card-overlay\"\n\t\t\t\thref=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/harekete-gec\/turkiye-plastik-coplugu-olmasin\/\" \n\t\t\t><\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t<img\n\t\t\t\t\t\tsrc=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/12748b5b-plastik-atik-ithalati-greenpeace-1024x576.jpg\"\n\t\t\t\t\t\tsrcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/12748b5b-plastik-atik-ithalati-greenpeace-300x169.jpg 300w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/12748b5b-plastik-atik-ithalati-greenpeace-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/12748b5b-plastik-atik-ithalati-greenpeace-768x432.jpg 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/12748b5b-plastik-atik-ithalati-greenpeace-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/12748b5b-plastik-atik-ithalati-greenpeace-510x287.jpg 510w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/06\/12748b5b-plastik-atik-ithalati-greenpeace.jpg 1920w\"\n\t\t\t\t\t\tsizes=\"(min-width: 1000px) 358px, (min-width: 780px) 313px, 88px\"\n\t\t\t\t\t\talt=\"\" title=\"\"\n\t\t\t\t\/>\n            \t\t\t<div class=\"boxout-content\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<a\n\t\t\t\t\t\tclass=\"boxout-heading medium\"\n\t\t\t\t\t\tdata-ga-category=\"Take Action Boxout\"\n\t\t\t\t\t\tdata-ga-action=\"Title\"\n\t\t\t\t\t\tdata-ga-label=\"n\/a\"\n\t\t\t\t\t\thref=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/harekete-gec\/turkiye-plastik-coplugu-olmasin\/\"\n\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t>\n\t\t\t\t\t\tT\u00fcrkiye Plastik \u00c7\u00f6pl\u00fc\u011f\u00fc Olmas\u0131n\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p class=\"boxout-excerpt\">Avrupa&#8217;n\u0131n plastik \u00e7\u00f6pl\u00fc\u011f\u00fcne d\u00f6nen T\u00fcrkiye&#8217;de, plastik at\u0131k ithalat\u0131 son 16 y\u0131lda 196 kat artt\u0131. Yeterli denetimi yap\u0131lmayan bu plastik at\u0131klar T\u00fcrkiye&#8217;nin denizlerini, topra\u011f\u0131n\u0131 kirletiyor.<\/p>\n\t\t\t\t                                    <a\n                        class=\"btn btn-primary\"\n                        data-ga-category=\"Take Action Boxout\"\n                        data-ga-action=\"Call to Action\"\n                        data-ga-label=\"n\/a\"\n                        href=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/harekete-gec\/turkiye-plastik-coplugu-olmasin\/\"\n                        \n                    >\n                        Harekete Ge\u00e7\n                    <\/a>\n                \t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/section>\n\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu gurur bizim: Eurostat\u2019\u0131n verilerine g\u00f6re Avrupa\u2019dan plastik \u00e7\u00f6p almada birinci olduk. AB\u2019den ihra\u00e7 edilen 14 milyon ton at\u0131\u011f\u0131n 0.59 tonu (582.296) plastikti. Bu her g\u00fcn 213 kamyon dolusu plasti\u011fin \u00fclkemize girmesi demek. <\/p>\n","protected":false},"author":26,"featured_media":5107,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ep_exclude_from_search":false,"p4_og_title":"","p4_og_description":"","p4_og_image":"","p4_og_image_id":"","p4_seo_canonical_url":"","p4_campaign_name":"not set","p4_local_project":"not set","p4_basket_name":"not set","p4_department":"","footnotes":""},"categories":[3],"tags":[23],"p4-page-type":[29],"class_list":["post-5098","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-biyocesitlilik-doga","tag-plastik","p4-page-type-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5098","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/users\/26"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5098"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5098\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6768,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5098\/revisions\/6768"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5107"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5098"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5098"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5098"},{"taxonomy":"p4-page-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/p4-page-type?post=5098"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}