{"id":5283,"date":"2020-10-01T17:20:00","date_gmt":"2020-10-01T14:20:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/?p=5283"},"modified":"2020-10-19T12:44:50","modified_gmt":"2020-10-19T09:44:50","slug":"supermarketlerin-sifir-ceken-karnesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/blog\/supermarketlerin-sifir-ceken-karnesi\/","title":{"rendered":"S\u00fcpermarketlerin S\u0131f\u0131r \u00c7eken Karnesi"},"content":{"rendered":"\n<p>Her y\u0131l 12 milyon ton plastik denizlerimize kar\u0131\u015f\u0131yor. Sorunun en b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131n\u0131 da plastik t\u00fcketiminin ortalama y\u00fczde 40\u2019\u0131n\u0131 olu\u015fturan tek kullan\u0131ml\u0131k plastik ambalajlar olu\u015fturuyor. B\u00fcy\u00fck market zincirleri devasa plastik t\u00fcketim d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fcn tam merkezinde yer al\u0131yorlar.&nbsp; Bu sebeple s\u00fcpermarketlerin plastik ayak izini (s\u00fcpermarketin bir y\u0131lda \u00fcretim, tedarik ve operasyon s\u00fcre\u00e7lerinde kulland\u0131\u011f\u0131 toplam plastik miktar\u0131) ve plastik kirlili\u011fine kar\u015f\u0131 eylem plan\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 istedik.&nbsp;<\/p>\n\n<p>Bunun i\u00e7in T\u00fcrkiye\u2019de en \u00e7ok sat\u0131\u015f hacmine sahip olan marketleri ve bu marketlerin son y\u0131llarda a\u00e7\u0131lan ma\u011faza say\u0131s\u0131n\u0131 baz ald\u0131k. Bu marketleri g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundururken 2019\u2019da <a href=\"https:\/\/act.greenpeace.org\/page\/35960\/petition\/1?locale=tr-TR\">S\u00fcpermarketlere Soruyoruz<\/a> anketine kat\u0131lan t\u00fcm t\u00fcketiciler, kendi al\u0131\u015fveri\u015f yapt\u0131klar\u0131 s\u00fcpermarketleri de belirterek, T\u00fcrkiye\u2019de en \u00e7ok sat\u0131\u015f hacmine sahip marketlerin plastik ayak izini a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 istedi\u011fini dile getirdi.<\/p>\n\n<p><strong>Ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z (ya da bir di\u011fer tabirle alamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z) sonu\u00e7lar \u00fcz\u00fcc\u00fc.<\/strong><\/p>\n\n<p>G\u00f6r\u00fcnen o ki hi\u00e7bir s\u00fcpermarket plastik ayak izini a\u00e7\u0131klamak istemiyor. \u015eeffaf olmayan s\u00fcpermarketler, asl\u0131nda as\u0131l tedarik\u00e7i olmad\u0131klar\u0131 i\u00e7in plastik kirlili\u011finin as\u0131l sorumlulu\u011funu da \u00fcstlenmiyor, belki de bu y\u00fczden de bir eylem planlar\u0131 yok g\u00f6z\u00fck\u00fcyor.&nbsp;<\/p>\n\n<p>Ancak t\u00fcketicilerin se\u00e7im \u015fans\u0131 pek yok. B\u00fcy\u00fck market zincirleri bu \u00fcr\u00fcnleri t\u00fcketiciyle bulu\u015fturarak devasa plastik t\u00fcketim d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fcn tam merkezinde yer al\u0131yorlar. E\u011fer t\u00fcketicinin davran\u0131\u015f\u0131 de\u011fi\u015fecekse, marketlerin ad\u0131m atmas\u0131 elzem. Bu sebeple Greenpeace Akdeniz marketlerden hem \u00fcrettikleri kendi markalar\u0131n\u0131n hem de sat\u0131\u015fa sunduklar\u0131 di\u011fer t\u00fcm \u00fcr\u00fcnlerin yaratt\u0131\u011f\u0131 plastik ayak izini \u015feffaf bir \u015fekilde kamuoyuyla payla\u015fmas\u0131n\u0131 ve sorumluluk\u00fcstlenerek bir eylem plan\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde harekete ge\u00e7melerini talep ediyor.<\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large  caption-style-medium caption-alignment-center\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"883\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/10\/b75e72eb-supermaket-rapor-sonuclar-greenpeace-883x1024.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5306\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/10\/b75e72eb-supermaket-rapor-sonuclar-greenpeace-883x1024.png 883w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/10\/b75e72eb-supermaket-rapor-sonuclar-greenpeace-259x300.png 259w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/10\/b75e72eb-supermaket-rapor-sonuclar-greenpeace-768x891.png 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/10\/b75e72eb-supermaket-rapor-sonuclar-greenpeace-293x340.png 293w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/10\/b75e72eb-supermaket-rapor-sonuclar-greenpeace.png 1048w\" sizes=\"auto, (max-width: 883px) 100vw, 883px\" \/><\/figure>\n\n<p>Ara\u015ft\u0131rma raporundan ise \u00f6zet bulgular \u015f\u00f6yle:&nbsp;<\/p>\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>9 market ve kozmetik markete y\u00fcz y\u00fcze g\u00f6r\u00fc\u015fme ve ard\u0131ndan online anket yapma talebinde bulunuldu. \u0130leti\u015fime ge\u00e7ilen marketler: Metro, Migros, CarrefourSA, B\u0130M, Rossman, Watsons, \u015eOK, Gratis, A101<\/li><li>Y\u00fcz y\u00fcze g\u00f6r\u00fc\u015fmeyi kabul eden market say\u0131s\u0131: 4 (CarrefourSA, Metro Toptanc\u0131 Market, Migros ve B\u0130M)<\/li><li>Anket \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na kat\u0131lan market say\u0131s\u0131: 0<\/li><li>Bug\u00fcne kadar T\u00fcrkiye\u2019de plastik ayak izini a\u00e7\u0131klayan market say\u0131s\u0131: 0&nbsp;<\/li><li>Avrupa Birli\u011fi mevzuat\u0131nda yer alan tek kullan\u0131ml\u0131k plastik \u00fcr\u00fcnlerini azaltmak i\u00e7in taahh\u00fct tarihi veren market say\u0131s\u0131: 0<\/li><li>Yeniden kullan\u0131labilir ve yeniden doldurulabilir paketleme gibi yeniden kullan\u0131m\u0131 te\u015fvik edecek uygulamalar\u0131 hayata ge\u00e7irmeyi planlayan market say\u0131s\u0131: 0<\/li><li>Plastik ambalaj ve \u00fcr\u00fcnleri azaltmak i\u00e7in taahh\u00fct tarihi veren market say\u0131s\u0131: 0<\/li><li>Market ve kozmetik marketler aras\u0131nda mikroplastik i\u00e7eren \u00fcr\u00fcnlerin sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 yapmama karar\u0131 alan market say\u0131s\u0131: 1 (Rossman)&nbsp;<\/li><\/ul>\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/raporlar\/turkiyede-marketlerin-plastik-ayak-izi-arastirmasi\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><strong>Raporun tamam\u0131na bu ba\u011flant\u0131dan ula\u015fabilirsiniz.<\/strong><\/a><\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large  caption-style-medium caption-alignment-center\"><a href=\"https:\/\/t.me\/Greenpeace_TR\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"200\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2020\/03\/7fad4466-greenpeace-telegram-tr.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1976\"\/><\/a><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u00fcy\u00fck market zincirleri devasa plastik t\u00fcketim d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fcn tam merkezinde yer al\u0131yorlar.  Bu sebeple s\u00fcpermarketlerin plastik ayak izini (s\u00fcpermarketin bir y\u0131lda \u00fcretim, tedarik ve operasyon s\u00fcre\u00e7lerinde kulland\u0131\u011f\u0131 toplam plastik miktar\u0131) ve plastik kirlili\u011fine kar\u015f\u0131 eylem plan\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 istedik. <\/p>\n","protected":false},"author":26,"featured_media":5287,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ep_exclude_from_search":false,"p4_og_title":"","p4_og_description":"","p4_og_image":"","p4_og_image_id":"","p4_seo_canonical_url":"","p4_campaign_name":"not set","p4_local_project":"not set","p4_basket_name":"not set","p4_department":"","footnotes":""},"categories":[3],"tags":[23],"p4-page-type":[29],"class_list":["post-5283","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-biyocesitlilik-doga","tag-plastik","p4-page-type-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5283","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/users\/26"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5283"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5283\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5308,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5283\/revisions\/5308"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5287"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5283"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5283"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5283"},{"taxonomy":"p4-page-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/p4-page-type?post=5283"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}