{"id":6729,"date":"2021-11-12T10:41:35","date_gmt":"2021-11-12T07:41:35","guid":{"rendered":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/?p=6729"},"modified":"2025-07-02T10:42:58","modified_gmt":"2025-07-02T07:42:58","slug":"bu-sis-masum-mu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/blog\/bu-sis-masum-mu\/","title":{"rendered":"Bu sis masum mu?"},"content":{"rendered":"\n<p>Son g\u00fcnlerde \u0130stanbul\u2019u esir alan sis, yo\u011funlu\u011fu ve devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile \u0130stanbullular\u0131 korkuttu. Ya\u015fanan\u0131n s\u0131radan bir sis mi yoksa insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehdit eden bir durum mu oldu\u011fu konusunda ak\u0131llarda soru i\u015fareti olu\u015ftu. Peki, ger\u00e7ekten g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz foto\u011fraflar sis mi?&nbsp;<\/p>\n\n<p>\u0130stanbul Valili\u011fi, \u0130stanbullulara s\u0131radan bir sis <a href=\"https:\/\/www.haberturk.com\/istanbul-valiligi-nden-sis-uyarisi-haberler-3241753\">uyar\u0131s\u0131nda<\/a> bulunurken hava kirlili\u011fi ihtimalinden bahsedilmedi. Di\u011fer yandan <a href=\"https:\/\/sim.csb.gov.tr\/STN\/STN_Report\/StationDataDownloadNew\">\u00c7evre ve \u015eehircilik Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n web sitesinden<\/a> ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z hava kirlili\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcm\u00fc verilerinde, s\u00f6z konusu g\u00fcnlerde hava kirlili\u011finin gerek DS\u00d6 limitleri gerekse bakanl\u0131\u011f\u0131n belirledi\u011fi limitlerin \u00fcst\u00fcnde oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fck. Bu ne anlama geliyor? G\u00f6rd\u00fcklerimize hemen sadece sis demeden bir kez daha d\u00fc\u015f\u00fcnmemiz gerekiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc, 1 Kas\u0131m tarihinden itibaren \u0130stanbul\u2019un partik\u00fcl madde kirlilik epizotuna girdi\u011fi, bakanl\u0131k verileriyle sabit bir ger\u00e7ek. Bu da g\u00f6r\u00fc\u015f d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndeki etken maddenin partik\u00fcl kirlili\u011fi ihtimalini yok sayamayaca\u011f\u0131m\u0131z demek. Payla\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z grafikler, \u0130stanbul Valili\u011fi\u2019nin sis i\u00e7in uyar\u0131da bulundu\u011fu 4-8 Kas\u0131m tarihlerinde, \u0130stanbul\u2019da PM 10 ve PM 2.5 kirlili\u011finin, eri\u015filebilir verilerden, zirve yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.&nbsp; \u00d6zellikle sis foto\u011fraflar\u0131n\u0131n \u00e7ekildi\u011fi 5-6 Kas\u0131m g\u00fcnlerini inceledi\u011fimizde, PM 10 ortalamas\u0131n\u0131n 63 mikrogramla, PM 2.5 ortalamas\u0131n\u0131n ise 38 mikrogramla D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc(DS\u00d6)\u2019n\u00fcn tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 limitlerin \u00fcst\u00fcnde oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.&nbsp;<\/p>\n<div data-render=\"planet4-blocks\/gallery\" data-attributes=\"{&quot;attributes&quot;:{&quot;gallery_block_description&quot;:&quot;&lt;strong&gt;(Grafi\\u011fin tamam\\u0131n\\u0131 g\\u00f6rmek i\\u00e7in g\\u00f6rsele t\\u0131klay\\u0131n)&lt;\\\/strong&gt;&quot;,&quot;multiple_image&quot;:&quot;6730,6731,6732&quot;,&quot;image_data&quot;:[{&quot;url&quot;:&quot;https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/cff8c695-pm10-olcumu-ekim.png&quot;,&quot;focalPoint&quot;:{&quot;x&quot;:0.5,&quot;y&quot;:0.5},&quot;id&quot;:6730},{&quot;url&quot;:&quot;https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/2a3883b1-pm2bucuk-olcumu-ekim.png&quot;,&quot;focalPoint&quot;:{&quot;x&quot;:0.5,&quot;y&quot;:0.5},&quot;id&quot;:6731},{&quot;url&quot;:&quot;https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/8033679c-pm10-kirlilik-dagilimi.png&quot;,&quot;focalPoint&quot;:{&quot;x&quot;:0.5,&quot;y&quot;:0.5},&quot;id&quot;:6732}],&quot;gallery_block_style&quot;:0,&quot;gallery_block_title&quot;:&quot;&quot;,&quot;gallery_block_focus_points&quot;:&quot;&quot;,&quot;images&quot;:[{&quot;image_src&quot;:&quot;https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/cff8c695-pm10-olcumu-ekim.png&quot;,&quot;image_srcset&quot;:&quot;https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/cff8c695-pm10-olcumu-ekim.png 774w, https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/cff8c695-pm10-olcumu-ekim-300x184.png 300w, https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/cff8c695-pm10-olcumu-ekim-768x472.png 768w, https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/cff8c695-pm10-olcumu-ekim-510x314.png 510w&quot;,&quot;image_sizes&quot;:false,&quot;alt_text&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;Grafik -1: 25 Ekim-10 Kas\\u0131m PM 10 Kirlilik Da\\u011f\\u0131l\\u0131m\\u0131 -Saatlik-&quot;,&quot;focus_image&quot;:&quot;&quot;,&quot;credits&quot;:&quot;&quot;},{&quot;image_src&quot;:&quot;https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/2a3883b1-pm2bucuk-olcumu-ekim.png&quot;,&quot;image_srcset&quot;:&quot;https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/2a3883b1-pm2bucuk-olcumu-ekim.png 767w, https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/2a3883b1-pm2bucuk-olcumu-ekim-300x181.png 300w, https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/2a3883b1-pm2bucuk-olcumu-ekim-510x308.png 510w&quot;,&quot;image_sizes&quot;:false,&quot;alt_text&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;Grafik -2: 25 Ekim-10 Kas\\u0131m PM 2.5 Kirlilik Da\\u011f\\u0131l\\u0131m\\u0131 -Saatlik-&quot;,&quot;focus_image&quot;:&quot;&quot;,&quot;credits&quot;:&quot;&quot;},{&quot;image_src&quot;:&quot;https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/8033679c-pm10-kirlilik-dagilimi.png&quot;,&quot;image_srcset&quot;:&quot;https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/8033679c-pm10-kirlilik-dagilimi.png 600w, https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/8033679c-pm10-kirlilik-dagilimi-300x257.png 300w, https:\\\/\\\/www.greenpeace.org\\\/static\\\/planet4-turkey-stateless\\\/2021\\\/11\\\/8033679c-pm10-kirlilik-dagilimi-397x340.png 397w&quot;,&quot;image_sizes&quot;:false,&quot;alt_text&quot;:&quot;&quot;,&quot;caption&quot;:&quot;Grafik -3  26 Ekim- 9 Kas\\u0131m G\\u00fcnl\\u00fck PM 10 Kirlilik Da\\u011f\\u0131l\\u0131m\\u0131&quot;,&quot;focus_image&quot;:&quot;&quot;,&quot;credits&quot;:&quot;&quot;}]}}\"><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\">1- Mecidiyek\u00f6y<\/h2>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/08560524-mecidiyekoy-sis-gp-1024x683.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-6735\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/08560524-mecidiyekoy-sis-gp-1024x683.png 1024w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/08560524-mecidiyekoy-sis-gp-300x200.png 300w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/08560524-mecidiyekoy-sis-gp-768x512.png 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/08560524-mecidiyekoy-sis-gp-1536x1024.png 1536w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/08560524-mecidiyekoy-sis-gp-2048x1366.png 2048w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/08560524-mecidiyekoy-sis-gp-510x340.png 510w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n<p>A\u015fa\u011f\u0131daki g\u00f6r\u00fcnt\u00fc, \u00c7a\u011flayan-Mecidiyek\u00f6y aras\u0131nda 5-6 Kas\u0131m tarihinde \u00e7ekildi. Mecidiyek\u00f6y\u2019deki istasyona g\u00f6re s\u0131ras\u0131yla PM 10 kirlili\u011fi o g\u00fcnlerde 112 ve 73&nbsp; mikrogramd\u0131, yani hem DS\u00d6 hem de ulusal limitin \u00fcst\u00fcnde bir kirlilik oldu\u011fu anlam\u0131na geliyor. Hafta boyunca da tehlikeli seviyelerde kirlilik devam etti ve 8 Kas\u0131m tarihinde 128 mikrograma kadar \u00e7\u0131kt\u0131.&nbsp;<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>2- Be\u015fikta\u015f<\/strong><\/h2>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0a632da6-besiktas-sis-gp-1024x683.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-6736\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0a632da6-besiktas-sis-gp-1024x683.png 1024w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0a632da6-besiktas-sis-gp-300x200.png 300w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0a632da6-besiktas-sis-gp-768x512.png 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0a632da6-besiktas-sis-gp-1536x1024.png 1536w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0a632da6-besiktas-sis-gp-2048x1366.png 2048w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0a632da6-besiktas-sis-gp-510x340.png 510w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n<p>Be\u015fikta\u015f meydan\u0131 ve Ortak\u00f6y\u2019den \u00e7ekilen g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler de 6 Kas\u0131m tarihinde DS\u00d6 limit de\u011ferini 45 mikrogramla a\u015fm\u0131\u015f ve ulusal limit de\u011ferin ise sadece 5 mikrogram alt\u0131nda olan PM 10 kirlili\u011fini pas ge\u00e7emeyece\u011fimizi g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>3- \u00dcsk\u00fcdar<\/strong><\/h2>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/79434830-uskudar-sis-gp-1024x683.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-6737\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/79434830-uskudar-sis-gp-1024x683.png 1024w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/79434830-uskudar-sis-gp-300x200.png 300w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/79434830-uskudar-sis-gp-768x512.png 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/79434830-uskudar-sis-gp-1536x1024.png 1536w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/79434830-uskudar-sis-gp-2048x1366.png 2048w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/79434830-uskudar-sis-gp-510x340.png 510w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n<p>5 Kas\u0131m g\u00fcn\u00fc \u00dcsk\u00fcdar\u2019da \u00e7ekilen foto\u011fraflar i\u00e7in de durum \u00e7ok farkl\u0131 de\u011fil. \u00dcsk\u00fcdar da yer alan iki farkl\u0131 istasyona g\u00f6re PM 10 kirlili\u011fi 72 ve&nbsp; 62 mikrogram seviyelerinde. 6 Kas\u0131m\u2019da da kirlilik 85 mikrogramla y\u00fcksek seviyelerdeydi. Buna ek olarak, ayn\u0131 g\u00fcn PM 2.5 kirlil\u011fi ise DS\u00d6\u2019n\u00fcn belirledi\u011fi g\u00fcnl\u00fck limitin 2 kat\u0131ndan fazlayd\u0131. Burada, ulusal limitle bir kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma yapam\u0131yoruz, \u00e7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiye\u2019de PM 2.5 i\u00e7in takip edilen bir s\u0131n\u0131r de\u011fer hala yok. Hem ulusal hem de DS\u00d6 limit de\u011ferlerinin \u00fcst\u00fcnde ve halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in tehlikeli boyutlarda. Ayn\u0131 il\u00e7ede, iki farkl\u0131 lokasyonda yer alan istasyonun birbirine yak\u0131n de\u011ferlere sahip olmas\u0131 da kirlili\u011fin noktasal de\u011fil, b\u00fct\u00fcnsel bir sorun ihtimalini g\u00fc\u00e7lendiriyor.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>4-Kad\u0131k\u00f6y<\/strong><\/h2>\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0373ffd6-kadikoy-sis-gp-1024x683.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-6738\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0373ffd6-kadikoy-sis-gp-1024x683.png 1024w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0373ffd6-kadikoy-sis-gp-300x200.png 300w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0373ffd6-kadikoy-sis-gp-768x512.png 768w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0373ffd6-kadikoy-sis-gp-1536x1024.png 1536w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0373ffd6-kadikoy-sis-gp-2048x1366.png 2048w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2021\/11\/0373ffd6-kadikoy-sis-gp-510x340.png 510w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n<p>5 Kas\u0131m tarihinde sahilden Kad\u0131k\u00f6y taraf\u0131na do\u011fru devam etti\u011fimizde ise Kalam\u0131\u015f sahilinde y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fe \u00e7\u0131km\u0131\u015f bir anne ve \u00e7ocu\u011fun foto\u011fraf\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131yoruz. Kad\u0131k\u00f6y\u2019deki istasyon da yine di\u011fer g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerdeki kirlilik de\u011ferlerine paralel olarak 106 mikrogramla b\u00fct\u00fcn limitlerin \u00fcst\u00fcnde.<\/p>\n\n<p>Di\u011fer yandan Temiz Hava Hakk\u0131 Platformu da yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada \u201cbunun ad\u0131 Smog!\u201d diyerek, ya\u015fanan\u0131n sis de\u011fil hava kirlili\u011fi kaynakl\u0131 oldu\u011funu iddia etti ve hassas gruplar\u0131n soka\u011fa \u00e7\u0131kmamas\u0131 uyar\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>D\u00fcnyada da \u00f6rnekleri var<\/strong><\/h2>\n\n<p>Hava kirlili\u011fi laf\u0131n\u0131n ge\u00e7ti\u011fi bir \u00fcniversite dersinden, bir s\u00f6yle\u015fiye ya da bir kamu g\u00f6revlisinin yapt\u0131\u011f\u0131 sunuma kulak verdi\u011finizde duyulacak, olmazsa olmazlardan bir tanesi 1952 y\u0131l\u0131nda Londra sokaklar\u0131na kabus gibi \u00e7\u00f6ken \u00f6l\u00fcmc\u00fcl sistir <em>(Great Smog of London)<\/em>. Bug\u00fcnlerde T\u00fcrk\u00e7e\u2019ye hala sis olarak \u00e7evrilen bu k\u00f6\u015feta\u015f\u0131 olay pek \u00e7ok temiz hava politika ve programlar\u0131n\u0131n kataliz\u00f6r\u00fc olmu\u015ftur.&nbsp; \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00fcnler sonra olay\u0131n ac\u0131 karnesi ortaya \u00e7\u0131kana kadar, <a href=\"https:\/\/www.theguardian.com\/environment\/gallery\/2012\/dec\/05\/60-years-great-smog-london-in-pictures\">Victoria Caddesi<\/a>\u2019ndeki \u00e7i\u00e7ek\u00e7iye u\u011frayan bir \u00e7iftin, Piccadilly Circus caddesinde y\u00fcr\u00fcyen Londral\u0131lar\u0131n soluduklar\u0131 zehirden haberleri yoktu. Marble Arch\u2019da g\u00f6revli trafik memuru ise elindeki ate\u015fle sisin neden olabilece\u011fi bir kazan\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ebilmek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, kirli havan\u0131n alaca\u011f\u0131 canlardan habersizdi.<\/p>\n\n<p>1950\u2019lerden bug\u00fcne hava kirlili\u011fini izlemek, anlamak ve sa\u011fl\u0131k etkilerini te\u015fhis etmek konusunda pek \u00e7ok \u015fey \u00f6\u011frendik. Ancak, sis ve hava kirlili\u011fi aras\u0131ndaki ince \u00e7izgiyi \u00e7ekmek konusunda dersimizi pek alm\u0131\u015f gibi g\u00f6z\u00fckm\u00fcyoruz. Londra\u2019dan onlarca y\u0131l sonra, <a href=\"https:\/\/www.bbc.com\/news\/world-asia-16034087\">Kas\u0131m 2011\u2019de<\/a>, Pekinliler y\u00fczlerce u\u00e7u\u015fun d\u00fcnyan\u0131n en kalabal\u0131k hava trafi\u011fine sahip ikinci noktas\u0131nda iptal olmas\u0131na \u015fahit oldu. Bu durum ba\u015fta \u00c7in devlet televizyonu olmak \u00fczere meteoroloji dairesi taraf\u0131ndan sis olarak servis edilirken, bu konuda tecr\u00fcbeli olan <a href=\"https:\/\/www.reuters.com\/article\/us-china-fog-idUSTRE7B40FB20111205\">Avrupa<\/a><a href=\"https:\/\/www.bbc.com\/news\/world-asia-16034087\">medyas\u0131<\/a> hava kirlili\u011fi eksenini pas ge\u00e7medi. Uydu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri de d\u00fc\u015f\u00fck g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn sebebinin asl\u0131nda <a href=\"https:\/\/www.nber.org\/system\/files\/working_papers\/w26541\/w26541.pdf#page=46&amp;zoom=100,96,86\">aerosol yo\u011funlu\u011fu yani partik\u00fcl madde kirlili\u011fi<\/a> oldu\u011funu g\u00f6steriyordu. Ufukta beliren her sis, kirli hava demek de\u011fildir, ancak, sokak foto\u011fraf\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131nda be\u011fenerek takip etti\u011fimiz sisli ve puslu karelerin hepsi de g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc kadar masum de\u011fildir. Bu noktada, kirli hava ve sis ikileminde(smog\/fog) turnusol ka\u011f\u0131d\u0131 i\u015flevi g\u00f6recek, en \u00f6nemli enstr\u00fcman ise ger\u00e7ek zamanl\u0131 hava kirlili\u011fini takip eden \u00f6l\u00e7\u00fcm istasyonlar\u0131d\u0131r. <a href=\"https:\/\/www.nber.org\/system\/files\/working_papers\/w26541\/w26541.pdf\">Barwick ve arkada\u015flar\u0131<\/a> da 2020 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nlad\u0131klar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmada hava kirlili\u011finde veri ihtiyac\u0131n\u0131n \u00f6neminin alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyor ve sis ile kirlilik aras\u0131ndaki alg\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn\u00fc \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n ba\u015fl\u0131\u011f\u0131na ta\u015f\u0131yordu (From fog to Smog: The Value of Pollution Information). \u00c7al\u0131\u015fmaya g\u00f6re \u00c7in ger\u00e7ek zamanl\u0131 hava kalitesi verilerini online olarak yay\u0131nlamaya 2012\u2019de ba\u015flam\u0131\u015f ve \u00fclke n\u00fcfusunun % 98\u2019sini temsil edecek \u015fekilde geli\u015ftirilmesi 2014 senesine kadar s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fc. Bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme kadar, PM 2.5 konusundaki fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131n eksik oldu\u011fu ve sis ile kirlilik aras\u0131ndaki kafa kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc savunuluyor. 2015\u2019de \u00c7in\u2019deki hava kirlili\u011fini anlatan <a href=\"https:\/\/www.imdb.com\/title\/tt4495750\/\">Under the Dome<\/a> isimli belgeselin y\u00f6netmeni, eski gazeteci Jing Chai de 2011 ve \u00f6ncesinde ya\u015fad\u0131klar\u0131 hava olaylar\u0131n\u0131n herkes taraf\u0131ndan sis oldu\u011funa inan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 haberlerin b\u00f6yle servis edildi\u011fi ve kirlili\u011fin sadece fabrikalar\u0131n yak\u0131n\u0131 ve maden sahalar\u0131yla s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordu.<\/p>\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son g\u00fcnlerde \u0130stanbul\u2019u esir alan sis, yo\u011funlu\u011fu ve devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile \u0130stanbullular\u0131 korkuttu. Ya\u015fanan\u0131n s\u0131radan bir sis mi yoksa insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehdit eden bir durum mu oldu\u011fu konusunda ak\u0131llarda soru i\u015fareti olu\u015ftu. Peki, ger\u00e7ekten g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz foto\u011fraflar sis mi?\u00a0<\/p>\n","protected":false},"author":26,"featured_media":6736,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ep_exclude_from_search":false,"p4_og_title":"","p4_og_description":"","p4_og_image":"","p4_og_image_id":"","p4_seo_canonical_url":"","p4_campaign_name":"not set","p4_local_project":"not set","p4_basket_name":"not set","p4_department":"","footnotes":""},"categories":[2,24],"tags":[42],"p4-page-type":[29],"class_list":["post-6729","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-enerji","category-iklim-krizi","tag-hava-kirliligi","p4-page-type-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6729","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/users\/26"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6729"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6729\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9265,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6729\/revisions\/9265"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6736"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6729"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6729"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6729"},{"taxonomy":"p4-page-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/p4-page-type?post=6729"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}