{"id":7137,"date":"2022-05-10T13:36:40","date_gmt":"2022-05-10T10:36:40","guid":{"rendered":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/?p=7137"},"modified":"2022-05-13T15:00:46","modified_gmt":"2022-05-13T12:00:46","slug":"bize-ayrilan-temiz-havanin-sonuna-geldik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/basin-bultenleri\/bize-ayrilan-temiz-havanin-sonuna-geldik\/","title":{"rendered":"Bize ayr\u0131lan temiz havan\u0131n sonuna geldik!"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-yellow-background-color has-background\"><strong>Nefes alacak g\u00fcn kalmad\u0131, durum \u00e7ok acil<\/strong><\/p>\n\n<p>2022\u2019nin ilk \u00e7eyre\u011finde T\u00fcrkiye\u2019nin \u00e7ok say\u0131da \u015fehirlerinde partik\u00fcl maddeden kaynaklanan hava kirlili\u011fi 35 g\u00fcn\u00fc a\u015ft\u0131 ve insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehdit etmeye ba\u015flad\u0131. Bu b\u00f6lgeler acilen koruma b\u00f6lgesi ilan edilmeli ve alarm durumuna ge\u00e7ilmeli.<\/p>\n\n<p>Hava kirlili\u011fi sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in en b\u00fcy\u00fck tehdit. T\u00fcm d\u00fcnyada her y\u0131l 1.4 milyon kalp krizi, 2.4 milyon kalp hastal\u0131\u011f\u0131 ve 1.8 milyon solunum hastal\u0131\u011f\u0131 ve akci\u011fer kanserine sebep olan hava kirlili\u011fi konusunda T\u00fcrkiye\u2019de durum \u00e7ok acil boyutlara ula\u015ft\u0131. Hava Kalitesi De\u011ferlendirme ve Y\u00f6netimi Y\u00f6netmeli\u011fi\u2019ne g\u00f6re bir b\u00f6lgede bir y\u0131l i\u00e7erisinde yap\u0131lan hava kalitesi \u00f6l\u00e7\u00fcmlerinde temel kirletici olan PM10 limitlerinin 35 g\u00fcn\u00fc a\u015fmamas\u0131 gerekiyor. D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019n\u00fcn 2021 y\u0131l\u0131nda g\u00fcncelledi\u011fi hava kalitesi k\u0131lavuzunda ise kirli g\u00fcn say\u0131s\u0131 partik\u00fcl madde 10 i\u00e7in 3-4 g\u00fcn ile s\u0131n\u0131rl\u0131 olmal\u0131. <strong>Greenpeace T\u00fcrkiye\u2019nin yapt\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131rma 2022\u2019nin hen\u00fcz ilk \u00e7eyre\u011finde T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ok say\u0131da \u015fehirde PM10 limit a\u015f\u0131m\u0131n\u0131n 35 g\u00fcn\u00fc ge\u00e7ti\u011fini g\u00f6steriyor.<\/strong><\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-rich is-provider-embed-handler wp-block-embed-embed-handler\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<div style=\"width: 640px;\" class=\"wp-video\"><video class=\"wp-video-shortcode\" id=\"video-7137-1\" width=\"640\" height=\"360\" preload=\"metadata\" controls=\"controls\"><source type=\"video\/mp4\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2022\/05\/34b90013-pm-10-dag\u0306ilimi_1.mp4?_=1\" \/><a href=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2022\/05\/34b90013-pm-10-dag\u0306ilimi_1.mp4\">https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2022\/05\/34b90013-pm-10-dag\u0306ilimi_1.mp4<\/a><\/video><\/div>\n<\/div><figcaption>PM 10 Da\u011f\u0131l\u0131m\u0131<\/figcaption><\/figure>\n\n<p>Greenpeace, 2021\u2019de T\u00fcrkiye\u2019de PM10 kirlili\u011finin en yo\u011fun oldu\u011fu ilk 10 b\u00f6lgeyi ulusal hava kalitesi izleme a\u011f\u0131 verilerinden derleyerek yay\u0131nlam\u0131\u015ft\u0131. Listede yer alan \u015fehirlerde 2022 y\u0131l\u0131nda hava kirlili\u011finde tehlikeli e\u015fik, g\u00fcn say\u0131s\u0131 bak\u0131m\u0131ndan&nbsp; \u015fimdiden a\u015f\u0131ld\u0131. \u00d6l\u00e7\u00fcmlere g\u00f6re, A\u011fr\u0131 Do\u011fubayaz\u0131t 9 \u015eubat\u2019ta, Edirne 10 \u015eubat\u2019ta, Denizli ve Batman 13 \u015eubat\u2019ta, I\u011fd\u0131r merkez 14 \u015eubat\u2019ta, Kahramanmara\u015f-Elbistan\u2019da 6 Mart, \u0130stanbul Sultangazi 17 Mart\u2019ta,&nbsp; PM10 limit a\u015f\u0131m\u0131nda 35 g\u00fcn\u00fc a\u015ft\u0131 bile. T\u00fcrkiye\u2019nin hava kirlili\u011finin en yo\u011fun ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 I\u011fd\u0131r ilindeki Aral\u0131k il\u00e7esi bu limite 5 \u015eubat\u2019ta ula\u015ft\u0131. Bu da Aral\u0131k il\u00e7esinde her g\u00fcn PM10 limitlerinin a\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n<p>B\u00fcy\u00fck \u015fehirlerden Ankara Alt\u0131nda\u011f 14 \u015eubat\u2019ta, \u0130zmir Alsancak 18 \u015eubat\u2019ta, \u0130stanbul Mecidiyek\u00f6y 27 \u015eubat\u2019ta hava kirlili\u011finde 35 g\u00fcn limitini a\u015ft\u0131.<\/p>\n\n<p>Bu sene daha \u015fimdiden temiz hava s\u00fcresinin sonuna gelen Kahramanmara\u015f&#8217;\u0131n Elbistan il\u00e7esinde hava kirlili\u011fini \u00f6nleyici de\u011fil tam tersine y\u00fckseltecek projeler yap\u0131lmaya devam ediliyor. Af\u015fin-Elbistan Termik Santrali&#8217;ne yap\u0131lmas\u0131 planlanan iki ek \u00fcnite ile hali haz\u0131rda T\u00fcrkiye&#8217;nin en kirli havas\u0131n\u0131 soluyan Elbistan&#8217;daki hava kirlili\u011fi art\u0131k insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve \u00e7evre etkileri a\u00e7\u0131s\u0131ndan tolere edilemeyecek noktalara ula\u015facak.<br><br>D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019n\u00fcn haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 yay\u0131nlar, partik\u00fcl maddelerin boyutlar\u0131na g\u00f6re g\u00fcnlerce havada as\u0131l\u0131 kalabilece\u011fini ve hava ko\u015fullar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak binlerce kilometre mesafe kat edebilece\u011fini g\u00f6steriyor. Greenpeace taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan hava kirlili\u011fi modellemesi, santralde planlanan iki yeni \u00fcnitenin neden olaca\u011f\u0131 ek kirlilik y\u00fck\u00fcn\u00fcn di\u011fer \u015fehirleri de etkileyece\u011fini g\u00f6steriyor.&nbsp;&nbsp;<strong>[1]<\/strong><\/p>\n\n<p><strong>Greenpeace <\/strong><strong>Akdeniz \u0130klim ve Enerji Proje Sorumlusu G\u00f6khan Ersoy<\/strong><strong>, yetkilileri acilen hava kirlili\u011finin oldu\u011fu b\u00f6lgeleri koruma b\u00f6lgesi ilan etmeye, acil eylem plan\u0131 haz\u0131rlamaya ve hava kirlili\u011finin insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in olmas\u0131 gereken limit de\u011ferlere d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi i\u00e7in harekete ge\u00e7meye \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yor ve \u201cHavan\u0131 Koru\u201d diyor.<\/strong><strong><br><\/strong><br>Greenpeace Akdeniz \u0130klim ve Enerji Proje Sorumlusu G\u00f6khan Ersoy hava kalitesi verileriyle ilgili, \u201cYaz aylar\u0131na girerken parlayan g\u00fcne\u015fin pozitif enerjisi bizi aldatmas\u0131n \u00e7\u00fcnk\u00fc bundan sonra alaca\u011f\u0131m\u0131z her nefes sa\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in b\u00fcy\u00fck tehdit olu\u015fturacak. Ge\u00e7en y\u0131l \u00fclkenin en kirli 10 b\u00f6lgesine ev sahipli\u011fi yapan \u015fehirlerin yan\u0131 s\u0131ra \u0130zmir, Zonguldak, D\u00fczce, Karab\u00fck ve \u00c7anakkale gibi farkl\u0131 \u015fehirlerde de bu y\u0131l temiz hava i\u00e7in ayr\u0131lan s\u00fcrenin sonuna geldik. DS\u00d6 k\u0131lavuzlar\u0131 ve y\u00f6netmeli\u011fimize g\u00f6re belirlenen kirli g\u00fcn say\u0131s\u0131 y\u0131l\u0131n ilk \u00e7eyre\u011finde a\u015f\u0131ld\u0131. Halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korumak ad\u0131na bu b\u00f6lgelerde h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde kirlili\u011fe neden faaliyetleri ask\u0131ya almal\u0131y\u0131z. Hava kirlili\u011finin kronikle\u015fti\u011fi b\u00f6lgelerden birisi olan Elbistan\u2019da ise kirlilik verilerini g\u00f6rmezden gelen bir tutum ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z. \u0130l\u00e7eye ek&nbsp; kirlilik y\u00fck\u00fc getirecek iki yeni \u00fcnite plan\u0131 ile termik santral projesini geni\u015fletmek isteyen bir yakla\u015f\u0131m kabul edilemez. Elbistan koruma b\u00f6lgesi ilan edilmeli ve partik\u00fcl madde kirlili\u011fine neden olan faaliyetler limitler sa\u011flanana kadar ask\u0131ya al\u0131nmal\u0131 \u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Partik\u00fcl madde kirleticisi PM10 nedir?<\/h2>\n\n<p>\u00c7ap\u0131 10 mikrometreden daha k\u00fc\u00e7\u00fck olan toz zerreciklerini ifade etmek i\u00e7in kullan\u0131lan PM 10 t\u00fcm kirleticiler aras\u0131nda en zararl\u0131 ve tehlikeli olan\u0131. Solunum yolu ile v\u00fccudumuza giren PM10 akci\u011ferlerin derinliklerine kadar n\u00fcfus ediyor. Kalp ve akci\u011fer hastal\u0131klar\u0131 ve kanser hastal\u0131klar\u0131na yakalanma oranlar\u0131n\u0131 ciddi oranda art\u0131r\u0131yor.<\/p>\n\n<p><strong>[1]<\/strong> <a href=\"https:\/\/drive.google.com\/drive\/folders\/1gNwlhiaQbiHWmte1PpykoRD_PLUb3hha\">Af\u015fin-Elbistan K\u00f6m\u00fcrl\u00fc Termik Santrali\u2019nde Planlanan \u0130ki \u00dcnitenin PM 10 Kirlilik Da\u011f\u0131l\u0131m Modellemesi<br><br>Af\u015fin-Elbistan K\u00f6m\u00fcrl\u00fc Termik Santrali\u2019nde Planlanan \u0130ki \u00dcnitenin PM 2.5 Kirlilik Da\u011f\u0131l\u0131m Modellemesi<\/a><\/p>\n\n<hr class=\"wp-block-separator\"\/>\n\n<p><strong>DETAYLI B\u0130LG\u0130 \u0130\u00c7\u0130N;<\/strong><\/p>\n\n<p>G\u00f6khan Ersoy, Greenpeace Akdeniz \u0130klim ve Enerji Proje Sorumlusu, gersoy@greenpeace.org<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>2022\u2019nin ilk \u00e7eyre\u011finde T\u00fcrkiye\u2019nin \u00e7ok say\u0131da \u015fehirlerinde partik\u00fcl maddeden kaynaklanan hava kirlili\u011fi 35 g\u00fcn\u00fc a\u015ft\u0131 ve insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehdit etmeye ba\u015flad\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":26,"featured_media":7143,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ep_exclude_from_search":false,"p4_og_title":"","p4_og_description":"2022\u2019nin ilk \u00e7eyre\u011finde T\u00fcrkiye\u2019nin \u00e7ok say\u0131da \u015fehirlerinde partik\u00fcl maddeden kaynaklanan hava kirlili\u011fi 35 g\u00fcn\u00fc a\u015ft\u0131 ve insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tehdit etmeye ba\u015flad\u0131.","p4_og_image":"","p4_og_image_id":"","p4_seo_canonical_url":"","p4_campaign_name":"not set","p4_local_project":"not set","p4_basket_name":"not set","p4_department":"","footnotes":""},"categories":[24],"tags":[42],"p4-page-type":[14],"class_list":["post-7137","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-iklim-krizi","tag-hava-kirliligi","p4-page-type-basin-bultenleri"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7137","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/users\/26"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7137"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7137\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7155,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7137\/revisions\/7155"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7143"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7137"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7137"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7137"},{"taxonomy":"p4-page-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/p4-page-type?post=7137"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}