{"id":763,"date":"2018-12-05T00:00:00","date_gmt":"2018-12-04T21:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/master.k8s.p4.greenpeace.org\/turkey\/blog\/5-soruda-cop24\/"},"modified":"2025-11-20T14:45:08","modified_gmt":"2025-11-20T11:45:08","slug":"5-soruda-cop24","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/haberler\/5-soruda-cop24\/","title":{"rendered":"5 soruda COP24"},"content":{"rendered":"
Bu y\u0131l Polonya\u2019da d\u00fczenlenecek BM \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi \u00c7er\u00e7eve S\u00f6zle\u015fmesi\u2019nin (UNFCCC) 24. Taraflar Konferans\u0131 (COP24), 2015 y\u0131l\u0131nda imzalanan Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019ndan sonra en kritik d\u00f6neme\u00e7 olarak kabul ediliyor.<\/div>\n
\n

Bu toplant\u0131da Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n uygulanmas\u0131na dair Kurallar Kitab\u0131\u2019na karar verilmesi ve \u00fclkelerin 2020 y\u0131l\u0131nda y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girecek ulusal iklim taahh\u00fctlerini g\u00fcncelleyerek k\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc olmayan seviyeye gelmesini engelleme hedefine uygun olarak daha iddial\u0131 hale getirmeyi kabul etmeleri bekleniyor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

5 soruda COP24<\/strong><\/h2>\n

1- COP24 neden kritik bir \u00f6neme sahip?<\/strong><\/p>\n

1992 y\u0131l\u0131nda Rio\u2019da imzaya a\u00e7\u0131lan Birle\u015fmi\u015f Milletler \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi \u00c7er\u00e7eve S\u00f6zle\u015fmesi (UNFCCC) 1994 y\u0131l\u0131nda 196 \u00fclke taraf\u0131ndan imzalanarak y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi. \u0130mzac\u0131 \u00fclkeler bu tarihten itibaren her y\u0131l d\u00fczenlenen Taraflar Konferanslar\u0131\u2019nda (COP) bir araya gelerek s\u00f6zle\u015fmenin uygulanmas\u0131n\u0131 takip ediyor. Bu y\u0131l 2 Aral\u0131k -14 Aral\u0131k tarihleri aras\u0131nda Polonya Katowice\u2019de  d\u00fczenlenecek 24. Taraflar Toplant\u0131s\u0131 (COP24), 2015 y\u0131l\u0131nda imzalanan Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019ndan sonra en \u00f6nemli karar yeri olarak kabul ediliyor. Bu toplant\u0131da Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n uygulanmas\u0131na dair Kurallar Kitab\u0131\u2019na karar verilmesi ve \u00fclkelerin 2020 y\u0131l\u0131nda y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girecek ulusal iklim hedeflerini g\u00fcncelleyip daha iddial\u0131 hale getirmeyi kabul etmeleri bekleniyor.<\/p>\n

\u00dclkelerin hali haz\u0131rdaki taahh\u00fctleri, Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n k\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011fini 1,5 derecede tutma hedefini ger\u00e7ekle\u015ftirmekten uzak. Bu taahh\u00fctlerle devam edildi\u011finde en iyi ihtimalle 3 derecelik bir de\u011fi\u015fim bizi bekliyor ve bu da gezegen i\u00e7in felaket anlam\u0131na gelebilir. Birle\u015fmi\u015f Milletler \u00c7evre Program\u0131\u2019n\u0131n konferanstan bir hafta \u00f6nce yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 Emisyon A\u00e7\u0131\u011f\u0131 raporu (1) iklim de\u011fi\u015fikli\u011fini 1,5 derecede tutmak i\u00e7in \u00fclkelerin mevcut taahh\u00fctlerini be\u015f kat\u0131na \u00e7\u0131karmalar\u0131 gerekti\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7iziyor.<\/p>\n

\u0130nsanlar art\u0131k iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi konusunda eylemsizlikten b\u0131km\u0131\u015f durumda. Durumun aciliyeti her zamankinden daha a\u015fikar. \u0130klimi \u00e7oktan bir derece de\u011fi\u015fmi\u015f bir gezegende ya\u015f\u0131yoruz ve maalesef bunun etkilerini her ge\u00e7en g\u00fcn daha da a\u011f\u0131r bir \u015fekilde ya\u015f\u0131yoruz. Bu gidi\u015fata bir an \u00f6nce dur demek i\u00e7in Polonya\u2019da h\u00fck\u00fcmetlerin sergileyece\u011fi tutum hayati \u00f6nemde.<\/p>\n

2- T\u00fcrkiye\u2019nin COP24\u2019ten beklentisi nedir?<\/strong><\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019nin uzun y\u0131llard\u0131r iklim m\u00fczakerelerindeki duru\u015fu COP24\u2019te de de\u011fi\u015fmiyor. T\u00fcrkiye iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi alan\u0131nda tarihsel sorumlulu\u011fu olmad\u0131\u011f\u0131 gerek\u00e7esiyle iklim finansman\u0131na katk\u0131 veren geli\u015fmi\u015f \u00fclkeler listesinden (EK1) \u00e7\u0131kmak ve geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerin fon aktaraca\u011f\u0131 Ye\u015fil \u0130klim Fonu\u2019ndan en az\u0131ndan emisyon azalt\u0131m \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7in destek almak istiyor. Ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131llardaki konferanslarda da dile getirilen bu talep bu sene konferans g\u00fcndemine g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclmek \u00fczere resmi bir madde olarak eklendi.<\/p>\n

Paris Anla\u015fmas\u0131 kapsam\u0131nda geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerin finansal yard\u0131m\u0131 da emisyon azalt\u0131mlar\u0131 gibi g\u00f6n\u00fcll\u00fc taahh\u00fctlere dayan\u0131yor. Yani T\u00fcrkiye\u2019nin geli\u015fmi\u015f \u00fclkeler listesinde (EK1) kalmas\u0131 fon aktar\u0131m\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 gibi bu listeden \u00e7\u0131kmas\u0131 da Ye\u015fil \u0130klim Fonu\u2019na (2) eri\u015fimini garantilemeyecek.<\/p>\n

3- T\u00fcrkiye\u2019nin Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019na taraf olmak i\u00e7in ortaya koydu\u011fu, EK-1 listesinden \u00e7\u0131kma ve Ye\u015fil \u0130klim Fonu\u2019ndan yararlanma talepleri konusunda Greenpeace\u2019in g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc nedir?<\/strong><\/p>\n

Biz de yeni iklim rejimi i\u00e7indeki akt\u00f6rlerin do\u011fru bir \u015fekilde s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fine inan\u0131yor, tarihsel sorumlulu\u011fu daha fazla olan \u00fclkelerin iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ile m\u00fccadelede daha h\u0131zl\u0131 ve iddial\u0131 \u015fekilde hareket etmesi gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. T\u00fcrkiye h\u00fck\u00fcmetinin de bu anlamda ekler sisteminin iyile\u015ftirilmesine dair yap\u0131c\u0131 katk\u0131lar sa\u011flayabilece\u011fine inan\u0131yoruz.<\/p>\n

\u00d6te yandan, T\u00fcrkiye\u2019nin COP24\u2019e sadece Ye\u015fil \u0130klim Fonu talebiyle de\u011fil, kendi iklim taahh\u00fctlerini iyile\u015ftirme kapsam\u0131nda yakla\u015fmas\u0131n\u0131n \u00f6nemli oldu\u011funa inan\u0131yoruz. Ankara\u2019n\u0131n Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131 TBMM\u2019de onaylayarak resmen taraf olmas\u0131 gerekiyor.  T\u00fcrkiye bu y\u0131l da Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131 onaylamazsa bu anla\u015fmayla ilgili g\u00f6r\u00fc\u015fmelere sadece g\u00f6zlemci stat\u00fcs\u00fcnde dahil olabilecek ve hi\u00e7bir karar mekanizmas\u0131 i\u00e7inde yer alamayacak. T\u00fcrkiye\u2019nin anla\u015fmay\u0131 onaylayarak fosil yak\u0131tlara dayal\u0131 enerji politikalar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmesi, halihaz\u0131rda \u00e7ok tarafl\u0131 kalk\u0131nma bankalar\u0131, uluslararas\u0131 yat\u0131r\u0131m bankalar\u0131 ve finansal kurulu\u015flar\u0131n iklim finansman\u0131 kredi ve hibelerinden en \u00e7ok faydalanan \u00fclkelerden biri olarak bu kaynaklara eri\u015fiminin devam\u0131n\u0131 da sa\u011flayacakt\u0131r.<\/p>\n

Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131n bir an \u00f6nce etkin bir bi\u00e7imde uygulamaya konmas\u0131 ve h\u0131zl\u0131 sera gaz\u0131 emisyonu azalt\u0131m\u0131 i\u00e7in acilen harekete ge\u00e7ilmesi gerekiyor.  Bu pek \u00e7ok hayat kurtararak, geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc olmayacak maddi ve manevi kay\u0131plar\u0131 engelleyecektir. T\u00fcrkiye bu konuda lider \u00fclkelerden biri olma potansiyeline sahip. Ancak T\u00fcrkiye sadece EK1 \u00fclkesi olma durumunu g\u00fcndemde tutarak Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131 onaylamay\u0131 ve zay\u0131f iklim hedeflerini g\u00fcncellemeyi erteliyor. \u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi ile m\u00fccadelenin istihdam, teknoloji ve sa\u011fl\u0131k a\u00e7\u0131s\u0131ndan faydalar\u0131n\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019nin yenilenebilir enerji alan\u0131ndaki g\u00fc\u00e7l\u00fc potansiyelini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde bu, yaln\u0131zca iklim i\u00e7in de\u011fil, T\u00fcrkiye a\u00e7\u0131s\u0131ndan da olduk\u00e7a zararl\u0131 bir yol.<\/p>\n

4- T\u00fcrkiye\u2019den beklenti nedir?<\/strong><\/p>\n

T\u00fcrkiye, iklim de\u011fi\u015fikli\u011finden en fazla etkilenecek b\u00f6lgelerden biri olan Akdeniz havzas\u0131nda yer al\u0131yor. Ancak T\u00fcrkiye, Paris Anla\u015fmas\u0131 kapsam\u0131nda sundu\u011fu iklim taahh\u00fcd\u00fcnde iddial\u0131 bir emisyon azalt\u0131m\u0131 \u00f6ng\u00f6rm\u00fcyor. T\u00fcrkiye\u2019nin bir an \u00f6nce Paris Anla\u015fmas\u0131\u2019n\u0131 onaylayarak bu tarihsel i\u015fbirli\u011finden kendini izole etmemesi, iklim taahh\u00fctlerini Birle\u015fmi\u015f Milletler H\u00fck\u00fcmetleraras\u0131 \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Paneli\u2019nin ( IPCC) 1,5 Derece raporu (3) \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda g\u00fcncelleyerek kazanan tarafta yerini almas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n

5- K\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011fini sanayi \u00f6ncesi d\u00f6nemin 1,5 derece \u00fcst\u00fcyle s\u0131n\u0131rl\u0131 tutmak m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc?<\/strong><\/p>\n

M\u00fcmk\u00fcn. COP24, BM H\u00fck\u00fcmetleraras\u0131 \u0130klim Paneli\u2019nin (IPCC) b\u00fcy\u00fck ses getiren 1,5 Derece raporundan sadece 2 ay sonra ger\u00e7ekle\u015fiyor. K\u00fcresel karar al\u0131c\u0131lar\u0131n talebiyle haz\u0131rlanan rapor, k\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011fini sanayi \u00f6ncesi d\u00f6nemin 1,5 derece \u00fcst\u00fcyle s\u0131n\u0131rl\u0131 tutmak i\u00e7in yap\u0131lmas\u0131 gerekenleri g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyor.<\/p>\n

Rapor, k\u00fcresel CO2 emisyonlar\u0131n\u0131n 2030 y\u0131l\u0131na kadar yar\u0131ya inmesinin ve 2050 y\u0131l\u0131na kadar s\u0131f\u0131rlanmas\u0131n\u0131n zorunlu oldu\u011funa i\u015faret ediyor. Aksi takdirde k\u00fcresel \u0131s\u0131nman\u0131n 2030-2052 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda 1,5 dereceyi ge\u00e7mesi bekleniyor. Bu da gezegen \u00fczerindeki ya\u015fam i\u00e7in felaket demek. COP24\u2019e bu a\u00e7\u0131dan haz\u0131rl\u0131kl\u0131 gelmeleri, Avrupa Birli\u011fi gibi uzun y\u0131llard\u0131r iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi konusunda \u00f6nc\u00fcl\u00fck eden \u00fclke gruplar\u0131n\u0131n iddial\u0131 hedeflerle di\u011fer \u00fclkelere \u00f6rnek olmalar\u0131 \u00f6nemli.<\/p>\n

(1)  https:\/\/www.unenvironment.org\/resources\/emissions-gap-report-2018
\n(2)  https:\/\/www.greenclimate.fund\/home
\n(3)  http:\/\/www.ipcc.ch\/report\/sr15\/<\/p>\n<\/div>\n\n

\n
\n

Greenpeace destek\u00e7isi ol!<\/h2>\n\n\n\n

Greenpeace’in ba\u011f\u0131ms\u0131z ve cesur kampanyalar y\u00fcr\u00fctmesini sa\u011flayan tek g\u00fc\u00e7 sensin. Ba\u011f\u0131\u015f\u0131nla sesimizi daha g\u00fc\u00e7l\u00fc k\u0131l, d\u00fcnyan\u0131n gelece\u011fine birlikte y\u00f6n verelim!

Senin deste\u011finle daha g\u00fc\u00e7l\u00fc, daha etkili ve daha cesuruz. \u015eimdi bize kat\u0131l!<\/strong><\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n\n