{"id":8987,"date":"2025-04-28T10:04:01","date_gmt":"2025-04-28T07:04:01","guid":{"rendered":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/?p=8987"},"modified":"2025-05-17T14:56:59","modified_gmt":"2025-05-17T11:56:59","slug":"yeni-raporumuz-155-urunun-yuzde-altmisbirinde-coklu-pestisit-kalintisi-bulundu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/blog\/yeni-raporumuz-155-urunun-yuzde-altmisbirinde-coklu-pestisit-kalintisi-bulundu\/","title":{"rendered":"Yeni raporumuz: 155 \u00fcr\u00fcn\u00fcn %61\u2019inde \u00e7oklu pestisit kal\u0131nt\u0131s\u0131 bulundu"},"content":{"rendered":"\n<p>Yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z pestisit kal\u0131nt\u0131 analiz sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 da i\u00e7eren \u201cPestisitler ve \u00c7ocuklar\u201d raporuna g\u00f6re, analiz edilen her 3 g\u0131dadan 1\u2019inde mevzuata uygunsuzluk tespit edildi. Ara\u015ft\u0131rmada \u0130stanbul\u2019da be\u015f zincir marketin ma\u011fazalar\u0131ndan ve farkl\u0131 semt pazarlar\u0131ndan al\u0131nan 14 t\u00fcr sebze ve meyveye ait 155 ayr\u0131 \u00f6rnek, uluslararas\u0131 akredite bir laboratuvarda incelendi. Analiz sonucuna g\u00f6re \u00f6rneklerin %61\u2019inde birden fazla pestisit kal\u0131nt\u0131s\u0131, %43\u2019\u00fcnde ise en az bir PFAS\u2019li pestisit kal\u0131nt\u0131s\u0131&nbsp; tespit edildi. Analiz edilen \u00fcr\u00fcnlerin %31,6\u2019s\u0131nda ise hormonal sistem bozucu, n\u00f6rolojik geli\u015fim etkileyici ve kanserojen oldu\u011fu bilinen pestisitlere rastland\u0131.<\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full is-resized caption-alignment-center is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"631\" height=\"900\" src=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2025\/04\/5737b5ac-pestisit-rapor_thumb_250429.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-8995\" style=\"box-shadow:var(--wp--preset--shadow--natural);width:500px\" srcset=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2025\/04\/5737b5ac-pestisit-rapor_thumb_250429.png 631w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2025\/04\/5737b5ac-pestisit-rapor_thumb_250429-210x300.png 210w, https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2025\/04\/5737b5ac-pestisit-rapor_thumb_250429-238x340.png 238w\" sizes=\"auto, (max-width: 631px) 100vw, 631px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><a href=\"https:\/\/www.greenpeace.org\/static\/planet4-turkey-stateless\/2025\/04\/39ff75cd-pestisitler-ve-cocuklar_2.pdf\"><strong>Rapora ula\u015fmak i\u00e7in t\u0131kla<\/strong><\/a><\/figcaption><\/figure>\n\n<p>Zehir Etme kampanyam\u0131z kapsam\u0131nda yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z analizler g\u0131da m\u00fchendisi Dr. B\u00fclent \u015e\u0131k taraf\u0131ndan \u201cPestisitler ve \u00c7ocuklar-\u00c7oklu Kal\u0131nt\u0131, PFAS ve Geli\u015fimsel Toksisite\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 raporda de\u011ferlendirildi. Raporda, pestisitlerin \u00f6zellikle \u00e7ocuk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerindeki olumsuz etkileri vurgulan\u0131rken, pestisit kullan\u0131m\u0131n\u0131 azalt\u0131p ortadan kald\u0131racak y\u00f6ntemlerin yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 talep edildi. <\/p>\n\n<p><strong><span style=\"text-decoration: underline;\">Pestisitler \u00c7ocuklar\u0131 Nas\u0131l Tehdit Ediyor?<\/span><\/strong><\/p>\n\n<p>Raporda yer verilen ara\u015ft\u0131rmalar, \u00e7ocuklar\u0131n pestisitlere yeti\u015fkinlere k\u0131yasla \u00e7ok daha hassas oldu\u011funu ve geli\u015fim s\u00fcre\u00e7lerinde ciddi sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalabileceklerini g\u00f6steriyor. \u00c7ocuklar\u0131n ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k, sinir ve hormonal sistemlerinin geli\u015fim a\u015famas\u0131nda olmas\u0131 nedeniyle pestisitlerin etkileri yeti\u015fkinlere k\u0131yasla daha zarar verici ve kal\u0131c\u0131 olabiliyor. Bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar, kritik n\u00f6rogeli\u015fimsel d\u00f6nemde pestisitlere maruz kalman\u0131n, n\u00f6rogeli\u015fimsel bozukluklar da dahil olmak \u00fczere bir\u00e7ok hastal\u0131\u011fa yatk\u0131nl\u0131\u011f\u0131 art\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n<p><span style=\"text-decoration: underline;\">Analiz sonu\u00e7lar\u0131 ve raporun \u00f6ne \u00e7\u0131kan bulgular\u0131:<\/span><\/p>\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>155 <\/strong>\u00f6rne\u011fin<strong> %33<\/strong>\u2019\u00fcn\u00fcn (51 \u00f6rnek),<strong> <\/strong>T\u00fcrk G\u0131da Kodeksi Pestisitlerin Maksimum Kal\u0131nt\u0131 Limitleri Y\u00f6netmeli\u011fi\u2019ne <strong>uygun olmad\u0131\u011f\u0131 belirlendi. <\/strong>Bu \u00fcr\u00fcnlerin<strong> 50\u2019sinde ruhsats\u0131z pestisit kullan\u0131m\u0131<\/strong> tespit edildi.<\/li>\n\n\n\n<li>Pestisit kal\u0131nt\u0131s\u0131 limit a\u015f\u0131m\u0131 ile yasakl\u0131 ya da ruhsats\u0131z pestisit kullan\u0131m\u0131na en fazla salamura yaprak (%80), ye\u015fil sivri biber (%70), \u0131spanak (%67), k\u0131v\u0131rc\u0131k marul (%40) armut (%40), \u00fcz\u00fcmde (%40), golden elma ve starking elma i\u00e7in (%30), dolmal\u0131k biber, patl\u0131can \u00f6rneklerinde (%20), domates (%13) portakal (%10), h\u0131yar \u00f6rneklerinde ise (%7) rastland\u0131.<\/li>\n\n\n\n<li>Analiz edilen \u00f6rneklerin<strong> %61<\/strong>\u2019inde (94 \u00fcr\u00fcn) <strong>birden fazla pestisit kal\u0131nt\u0131s\u0131 <\/strong>tespit edildi.<\/li>\n\n\n\n<li>Analiz edilen \u00f6rneklerin<strong> %31,6<\/strong>\u2019s\u0131nda<strong> <\/strong>(49 \u00f6rnek) <strong>hormonal sistem bozucu, n\u00f6rolojik geli\u015fimi etkileyen, kanserojen ya da \u00fcreme sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan tehdit olu\u015fturan <\/strong>en az bir pestisit kal\u0131nt\u0131s\u0131<strong> <\/strong>bulundu.<\/li>\n\n\n\n<li>Analizde, \u00e7ocuk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan risk olu\u015fturan per\/polifloroalkil maddeleri (PFAS) i\u00e7eren pestisitler de incelendi. Bu incelemeler sonucunda, analiz edilen <strong>155 <\/strong>g\u0131da \u00f6rne\u011finin <strong>%43\u2019\u00fcn\u00fcn (67 \u00f6rnek) en az bir PFAS\u2019li pestisit kal\u0131nt\u0131s\u0131 i\u00e7erdi\u011fi <\/strong>tespit edildi.&nbsp;<\/li>\n\n\n\n<li>Greenpeace T\u00fcrkiye\u2019nin 2020 y\u0131l\u0131nda 90 \u00fcr\u00fcn\u00fcn analiz edilmesiyle yay\u0131mlanan \u201cSofram\u0131zdaki Tehlike: Pestisit\u201d adl\u0131 raporunda \u00fcr\u00fcnlerin %15,6\u2019s\u0131nda yasal mevzuata ayk\u0131r\u0131 pestisit kal\u0131nt\u0131s\u0131, \u00f6rneklerin %67\u2019sinde \u00e7oklu pestisit kal\u0131nt\u0131s\u0131na rastlanm\u0131\u015ft\u0131.<\/li>\n<\/ul>\n\n<p><strong><span style=\"text-decoration: underline;\">\u201cPestisist kal\u0131nt\u0131lar\u0131 \u00e7ocuklar i\u00e7in ciddi tehdit\u201d<\/span><\/strong><\/p>\n\n<p>Ara\u015ft\u0131rmalar, birden fazla pestisite ayn\u0131 anda maruz kalman\u0131n, tek bir pestisite maruz kalmaya k\u0131yasla daha ciddi sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131na yol a\u00e7abilece\u011fini g\u00f6steriyor. Limit a\u015f\u0131m\u0131 bir yana, mevzuata uygun d\u00fc\u015f\u00fck seviyelerde pestisit maruziyetinin bile \u00e7ocuklar\u0131n n\u00f6rolojik ve davran\u0131\u015fsal geli\u015fimini etkileyebilece\u011fi kan\u0131tlanm\u0131\u015f durumda. T\u00fcm bu \u00e7arp\u0131c\u0131 veriler, yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z pestisit analizleriyle birlikte de\u011ferlendirildi\u011finde, pestisit kal\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n T\u00fcrkiye\u2019deki \u00e7ocuklar\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na dair ciddi bir risk olu\u015fturdu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n\n<p>Son analizimiz pestisit kullan\u0131m\u0131na dair anl\u0131k bir tablo ortaya koyuyor. Bu tablo endi\u015fe verici olmakla birlikte \u00e7\u00f6z\u00fcme dair ad\u0131m atmak i\u00e7in bir f\u0131rsat olarak de\u011ferlendirilebilir. \u0130lk ad\u0131m olarak, genel durumu g\u00f6rebilmek ad\u0131na Tar\u0131m ve Orman Bakanl\u0131\u011f\u0131 pestisit analiz sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamal\u0131. Pestisit kullan\u0131m\u0131n\u0131 azaltacak veya tamamen ortadan kald\u0131racak organik-ekolojik \u00fcretim y\u00f6ntemleri \u00fclke genelinde kamusal olarak te\u015fvik edilmeli ve yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131. Sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve temiz g\u0131daya ula\u015fma hakk\u0131, \u00e7ocuklar\u0131n en temel hakk\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Harekete ge\u00e7<\/h2>\n\n<p><strong><span style=\"text-decoration: underline;\"><a href=\"https:\/\/imza.greenpeace.org\/zehir-etme\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/imza.greenpeace.org\/zehir-etme\">Sen de \u015fimdi harekete ge\u00e7, kampanyaya imza ver.<\/a><\/span><\/strong><\/p>\n\n<div class=\"wp-block-buttons is-layout-flex wp-block-buttons-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-button has-custom-width wp-block-button__width-100 is-style-cta\"><a class=\"wp-block-button__link wp-element-button\" href=\"https:\/\/imza.greenpeace.org\/zehir-etme\">\u0130MZA VER<\/a><\/div>\n<\/div>\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>28 Nisan 2025, \u0130stanbul &#8211; Greenpeace T\u00fcrkiye\u2019nin yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 pestisit kal\u0131nt\u0131 analiz sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 da i\u00e7eren \u201cPestisitler ve \u00c7ocuklar\u201d raporuna g\u00f6re, analiz edilen her 3 g\u0131dadan 1\u2019inde mevzuata uygunsuzluk tespit edildi. Ara\u015ft\u0131rmada&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":41,"featured_media":1836,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ep_exclude_from_search":false,"p4_og_title":"","p4_og_description":"","p4_og_image":"","p4_og_image_id":"","p4_seo_canonical_url":"","p4_campaign_name":"","p4_local_project":"","p4_basket_name":"","p4_department":"","footnotes":""},"categories":[3,56],"tags":[30],"p4-page-type":[29],"class_list":["post-8987","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-biyocesitlilik-doga","category-gida-ve-tarim","tag-gidatarim","p4-page-type-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8987","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/users\/41"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8987"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8987\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9000,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8987\/revisions\/9000"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1836"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8987"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8987"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8987"},{"taxonomy":"p4-page-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/p4-page-type?post=8987"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}