{"id":9801,"date":"2025-11-07T13:35:12","date_gmt":"2025-11-07T10:35:12","guid":{"rendered":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/?p=9801"},"modified":"2025-11-07T13:35:40","modified_gmt":"2025-11-07T10:35:40","slug":"7-soruda-cop30-251107","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/blog\/7-soruda-cop30-251107\/","title":{"rendered":"7 soruda COP30"},"content":{"rendered":"\n<p>\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi ile m\u00fccadelede en \u00f6nemli k\u00fcresel toplant\u0131 olan Birle\u015fmi\u015f Milletler (BM) 30. Taraflar Toplant\u0131s\u0131 (COP30) 10 Kas\u0131m tarihinde Bel\u00e9m, Brezilya\u2019da ba\u015fl\u0131yor. \u0130klim krizinin etkilerini bir kez daha g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seren ve iklim krizi ile m\u00fccadelede kritik bir e\u015fik olan 1.5\u00b0C hedefini tutturabilmek i\u00e7in acilen eyleme ge\u00e7ilmesi \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapan raporlar\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda COP30 m\u00fczakerelerinin etkili ad\u0131mlar ile sonu\u00e7lanmas\u0131n\u0131n \u00f6nemi daha da artm\u0131\u015f oldu.&nbsp;<\/p>\n\n<p>10-21 Kas\u0131m\u2019da ger\u00e7ekle\u015fecek COP30 \u00f6ncesi COP30 nedir, kimler kat\u0131l\u0131r, bu y\u0131l\u0131n fark\u0131 ne sorular\u0131na yan\u0131tlar\u0131 s\u0131ralad\u0131k.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">\u0130\u015fte 7 soruda COP30:<\/h2>\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>COP30 nedir?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n<p>COP (Conference of the Parties), yani Taraflar Konferans\u0131, Birle\u015fmi\u015f Milletler\u2019in 1992 y\u0131l\u0131nda kabul etti\u011fi \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi \u00c7er\u00e7eve S\u00f6zle\u015fmesi uyar\u0131nca her y\u0131l d\u00fczenlenen k\u00fcresel bir iklim zirvesi. Bu toplant\u0131lar\u0131n amac\u0131, d\u00fcnyan\u0131n neredeyse t\u00fcm \u00fclkelerini bir araya getirerek iklim krizine kar\u015f\u0131 ortak \u00e7\u00f6z\u00fcmler geli\u015ftirmek.&nbsp;<\/p>\n\n<p>\u0130lk COP, 1995 y\u0131l\u0131nda Almanya\u2019n\u0131n Berlin kentinde yap\u0131ld\u0131. O g\u00fcnden bu yana her y\u0131l farkl\u0131 bir \u00fclkede toplanan COP zirveleri, devletlerin sera gaz\u0131 emisyonlar\u0131n\u0131 azaltma, iklim finansman\u0131n\u0131 art\u0131rma ve iklim adaletini sa\u011flama konular\u0131nda m\u00fczakere y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc en \u00f6nemli uluslararas\u0131 platform oldu.&nbsp;<\/p>\n\n<p>1997\u2019de Kyoto Protokol\u00fc ve 2015\u2019te Paris Anla\u015fmas\u0131 gibi d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131 say\u0131lan kararlar da bu s\u00fcre\u00e7lerin sonucunda ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. COP toplant\u0131lar\u0131 bug\u00fcn h\u00e2l\u00e2, \u00fclkelerin iklim hedeflerini g\u00fcncelledi\u011fi, bilimsel veriler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda yeni taahh\u00fctlerde bulundu\u011fu ve gezegenin gelece\u011fini \u015fekillendiren en b\u00fcy\u00fck diplomatik bulu\u015fma olma \u00f6zelli\u011fini koruyor. COP30 ad\u0131ndan da anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere bu bulu\u015fmalar\u0131n 30.\u2019su.&nbsp;<\/p>\n\n<ol start=\"2\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Nerede, ne zaman ger\u00e7ekle\u015fecek?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n<p>COP30, Brezilya\u2019n\u0131n Amazon b\u00f6lgesinde yer alan \u015fehirlerinden Bel\u00e9m\u2019de d\u00fczenlenecek. Toplant\u0131n\u0131n tarihi 10 Kas\u0131m \u2013 21 Kas\u0131m 2025.&nbsp;<\/p>\n\n<ol start=\"3\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Kat\u0131l\u0131mc\u0131lar kimler?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n<p>COP30\u2019a her y\u0131l oldu\u011fu gibi taraf \u00fclkelerin liderleri, bakanlar, diplomatlar, BM temsilcileri, bilim insanlar\u0131, sivil toplum kurulu\u015flar\u0131, aktivistler kat\u0131l\u0131yor. COP toplant\u0131lar\u0131nda her sene i\u015f d\u00fcnyas\u0131ndan insanlar da yer al\u0131yor. \u00d6zellikle ge\u00e7ti\u011fimiz COP\u2019larda fosil yak\u0131t \u015firketlerinin lobicilerinin kat\u0131l\u0131mc\u0131lar i\u00e7indeki say\u0131s\u0131 b\u00fcy\u00fck bir tart\u0131\u015fma yaratt\u0131. Ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l Azerbaycan\u2019da yap\u0131lan COP29\u2019a 1773 k\u00f6m\u00fcr, petrol ve gaz sekt\u00f6r\u00fc lobicisi kat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.&nbsp;<\/p>\n\n<ol start=\"4\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>T\u00fcrkiye\u2019den hangi ki\u015fi ve kurumlar yer alacak?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n<p>\u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131ndan yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamaya g\u00f6re bu y\u0131l COP \u00f6ncesinde yap\u0131lan liderler zirvesinde T\u00fcrkiye\u2019yi Cumhurba\u015fkan\u0131 yard\u0131mc\u0131s\u0131 Cevdet Y\u0131lmaz temsil edecek. 10 Kas\u0131m itibariyle ba\u015flayacak m\u00fczakerelerde ise \u00c7evre, \u015eehircilik ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Bakan\u0131 Murat Kurum, Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Ba\u015fm\u00fczakerecisi Fatma Varank ve \u0130klim De\u011fi\u015fikli\u011fi Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Halil Hasar yer alacak. Ayr\u0131ca sivil toplum kurulu\u015flar\u0131ndan temsilciler, belediye temsilcileri, i\u015f d\u00fcnyas\u0131ndan temsilciler ve medyadan temsilciler de orada olacak.&nbsp;<\/p>\n\n<ol start=\"5\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>COP30\u2019da hangi ba\u015fl\u0131klar konu\u015fulacak?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n<p>Bu y\u0131l toplant\u0131n\u0131n ana g\u00fcndemi emisyon azalt\u0131m hedefleri ve iklim de\u011fi\u015fiminin finansman\u0131 olacak. M\u00fczakerelerde a\u015fa\u011f\u0131daki ba\u015fl\u0131klar konu\u015fulacak.&nbsp;<\/p>\n\n<p><strong>Emisyon azalt\u0131m hedefleri ve emisyon azalt\u0131m a\u00e7\u0131\u011f\u0131<\/strong>: Bu y\u0131l \u00fclkelerin 2035 i\u00e7in g\u00fcncellenmi\u015f Ulusal Katk\u0131 Beyanlar\u0131n\u0131 (NDC) sunduklar\u0131 y\u0131l. \u015eu ana kadar k\u00fcresel emisyonlar\u0131n %63\u2019\u00fcn\u00fc temsil eden 74 \u00fclke NDC\u2019lerini teslim etti. Maalesef \u015fu ana kadar teslim edilenler ile 1.5\u00b0C hedefini tutturmam\u0131z i\u00e7in gerekli azalt\u0131m hedefi aras\u0131nda fark b\u00fcy\u00fck. Bu nedenle hedefe ula\u015f\u0131labilmesi i\u00e7in at\u0131lacak ad\u0131mlar m\u00fczakerelerin \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc olu\u015fturacak.&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n<p><strong>Ormanlar, arazi kullan\u0131m\u0131: <\/strong>Bu y\u0131l COP30\u2019a ev sahipli\u011fi yapan Brezilya, Amazon ormanlar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131 da s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde bulunduruyor. Toplant\u0131da ormanc\u0131l\u0131k, arazi kullan\u0131m\u0131, biyo\u00e7e\u015fitlilik ve orman yutak kapasiteleri konular\u0131 konusunda kararlar al\u0131nmas\u0131 bekleniyor.&nbsp;<\/p>\n\n<p><strong>Enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc:<\/strong> \u00d6zellikle emisyon azalt\u0131m\u0131 kapsam\u0131nda enerji d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc kritik \u00f6neme sahip. COP28\u2019de yenilenebilir enerji kapasiteni \u00fc\u00e7e katlama karar\u0131ndan iki y\u0131l sonra bu y\u0131l enerji ge\u00e7i\u015fi, adil d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm konular\u0131 m\u00fczakerelerin oda\u011f\u0131nda olacak.&nbsp;<\/p>\n\n<p><strong>\u0130klim finansman\u0131: <\/strong>Ge\u00e7en y\u0131l Azerbaycan\u2019da yap\u0131lan COP29\u2019da iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ile m\u00fccadelenin finansman\u0131 konusunda kararlar al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131. \u015eimdi bu kararlar \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda geli\u015fmekte olan \u00fclkelere destek, finans mekanizmalar\u0131 konular\u0131 ile ilgili detaylar bu m\u00fczakerelerde konu\u015fulacak.&nbsp;<\/p>\n\n<ol start=\"6\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Greenpeace\u2019in COP 30\u2019dan talepleri neler?<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n<p>Greenpeace\u2019in bu y\u0131l m\u00fczakerelerden \u00fc\u00e7 temel talebi var:&nbsp;<\/p>\n\n<ol class=\"wp-block-list\">\n<li>1,5 \u00b0C hedefine ula\u015fmak i\u00e7in gerekli azalt\u0131m a\u00e7\u0131\u011f\u0131n\u0131 gidermek ve bu kritik on y\u0131lda, \u00f6zellikle enerji (fosil yak\u0131tlardan uzakla\u015fma dahil), tar\u0131m, ormanlar ve arazi kullan\u0131m\u0131 gibi kilit sekt\u00f6rlerde emisyon azalt\u0131m\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131rmak i\u00e7in adalet, e\u015fitlik ve adil ge\u00e7i\u015f ilkeleriyle uyumlu bir<strong> K\u00fcresel Eylem Plan\u0131.<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li>Paris Anla\u015fmas\u0131 kapsam\u0131nda orman eylemlerinin par\u00e7alanmas\u0131n\u0131 ele almak ve 2030 y\u0131l\u0131na kadar ormans\u0131zla\u015fmay\u0131 ve orman bozulmas\u0131n\u0131 durdurma ve tersine \u00e7evirme GST1 hedefinin uygulanmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in uygulanacak yeni, \u00f6zel bir <strong>5 y\u0131ll\u0131k Orman Eylem Plan\u0131.<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li>NCQG&#8217;nin (COP29 finansman kararlar\u0131) uygulanmas\u0131n\u0131 te\u015fvik etmek, \u00f6zellikle geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerden gelen kamu finansman\u0131n\u0131 art\u0131rmak ve geli\u015fmekte olan \u00fclkeler i\u00e7in art\u0131r\u0131lm\u0131\u015f kamu finansman\u0131n\u0131 toplayabilmek i\u00e7in <strong>kirletenler \u00f6deyecek \u015fekilde vergilendirme yap\u0131lmas\u0131 konusunu ilerletmek i\u00e7in yeni bir daimi UNFCCC g\u00fcndem maddesi olu\u015fturulmas\u0131.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n<p><strong>7. COP 30\u2019un T\u00fcrkiye i\u00e7in \u00f6nemi ne?<\/strong><\/p>\n\n<p>Bu y\u0131l T\u00fcrkiye a\u00e7\u0131s\u0131ndan COP30\u2019un \u00f6nemi 2026\u2019da ger\u00e7ekle\u015fecek COP31\u2019in hangi \u00fclkede olaca\u011f\u0131na karar verilecek olmas\u0131. COP31 ev sahipli\u011fi i\u00e7in T\u00fcrkiye ve Avustralya aday \u00fclkeler.&nbsp;<\/p>\n\n<p>Bu nedenle bu m\u00fczakerelerde T\u00fcrkiye i\u00e7in sorumluluk da art\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiye\u2019nin COP31 adayl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirebilmesi i\u00e7in azalt\u0131m hedefleri, fosil yak\u0131tlardan \u00e7\u0131k\u0131\u015f, adil d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm gibi alanlarda g\u00fc\u00e7l\u00fc hedefler a\u00e7\u0131klamas\u0131 ve m\u00fczakerelerde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir tav\u0131r sergilemesi laz\u0131m.&nbsp;<\/p>\n\n<div class=\"wp-block-group has-beige-100-background-color has-background is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-afb388fb wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"padding-top:var(--wp--preset--spacing--60);padding-right:var(--wp--preset--spacing--60);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--60);padding-left:var(--wp--preset--spacing--60)\">\n<div class=\"wp-block-group is-vertical is-layout-flex wp-container-core-group-is-layout-8cf370e7 wp-block-group-is-layout-flex\">\n<h2 class=\"wp-block-heading has-green-500-color has-text-color has-link-color wp-elements-92387b9e5072d8f85bc5c80bde231fa3\">Greenpeace destek\u00e7isi ol!<\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Greenpeace&#8217;in ba\u011f\u0131ms\u0131z ve cesur kampanyalar y\u00fcr\u00fctmesini sa\u011flayan tek g\u00fc\u00e7 sensin. Ba\u011f\u0131\u015f\u0131nla sesimizi daha g\u00fc\u00e7l\u00fc k\u0131l, d\u00fcnyan\u0131n gelece\u011fine birlikte y\u00f6n verelim!<br><br>Senin deste\u011finle daha g\u00fc\u00e7l\u00fc, daha etkili ve daha cesuruz. \u015eimdi bize kat\u0131l!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<!-- Script'i dahil et -->\n<script src=\"https:\/\/bagis.greenpeace-destek.org\/embed\/donation-form\/widget.js\"><\/script>\n\n<!-- Widget container'\u0131n\u0131 ekle -->\n<div class=\"donation-widget\" \n     data-title=\"Greenpeace Ba\u011f\u0131\u015f Formu\">\n    <div class=\"loading-indicator\">Ba\u011f\u0131\u015f Formu Y\u00fckleniyor&#8230;<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130klim de\u011fi\u015fikli\u011fi ile m\u00fccadelede en \u00f6nemli k\u00fcresel toplant\u0131 olan Birle\u015fmi\u015f Milletler (BM) 30. Taraflar Toplant\u0131s\u0131 (COP30) 10 Kas\u0131m tarihinde Bel\u00e9m, Brezilya\u2019da ba\u015fl\u0131yor. \u0130klim krizinin etkilerini bir kez daha g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":41,"featured_media":9802,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ep_exclude_from_search":false,"p4_og_title":"","p4_og_description":"","p4_og_image":"","p4_og_image_id":"","p4_seo_canonical_url":"","p4_campaign_name":"","p4_local_project":"","p4_basket_name":"","p4_department":"","footnotes":""},"categories":[5,24],"tags":[6,25],"p4-page-type":[29],"class_list":["post-9801","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sorunlar-ve-cozumler","category-iklim-krizi","tag-iklim-adaleti","tag-iklim-degisikligi","p4-page-type-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9801","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/users\/41"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9801"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9801\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9803,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9801\/revisions\/9803"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9802"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9801"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9801"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9801"},{"taxonomy":"p4-page-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/p4-page-type?post=9801"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}