{"id":9973,"date":"2026-03-02T17:59:54","date_gmt":"2026-03-02T14:59:54","guid":{"rendered":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/?p=9973"},"modified":"2026-03-02T18:00:00","modified_gmt":"2026-03-02T15:00:00","slug":"komurun-sonu-iscinin-sonu-olmamali-260302","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/blog\/komurun-sonu-iscinin-sonu-olmamali-260302\/","title":{"rendered":"K\u00f6m\u00fcr\u00fcn sonu, i\u015f\u00e7inin sonu olmamal\u0131: Soma ve Ermenek bize ne s\u00f6yl\u00fcyor?"},"content":{"rendered":"\n<p>Soma&#8217;da bug\u00fcnlerde ya\u015fananlar, sadece ekonomik \u00f6mr\u00fcn\u00fc doldurmu\u015f bir termik santralin \u015falter indirmesinden ibaret de\u011fil. Soma Termik Santrali&#8217;nin i\u00e7ine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc ekonomik darbo\u011faz ve operasyonel imkans\u0131zl\u0131klar nedeniyle \u00fcretimini durdurma karar\u0131 almas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, binlerce i\u015f\u00e7i ve aileleri b\u00fcy\u00fck bir belirsizli\u011fin i\u00e7ine s\u00fcr\u00fcklendi. \u00dccretsiz izne \u00e7\u0131kar\u0131lan i\u015f\u00e7ilerin santral \u00f6n\u00fcnde ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 hak aray\u0131\u015f\u0131, asl\u0131nda iklim adaleti m\u00fccadelesinin tam merkezinde yer al\u0131yor.<\/p>\n\n<p>Greenpeace olarak durdu\u011fumuz yer \u00e7ok net: Do\u011fay\u0131, insan\u0131 ve t\u00fcm canl\u0131lar\u0131 zehirleyen k\u00f6m\u00fcre kar\u015f\u0131y\u0131z, fakat bu kirlilikten k\u00e2r eden end\u00fcstrinin ma\u011fdur etti\u011fi i\u015f\u00e7ilerin yan\u0131nday\u0131z. K\u00f6m\u00fcr devri t\u00fcm d\u00fcnyada \u00e7evresel ve ekonomik nedenlerle kapan\u0131rken, bu de\u011fi\u015fimin faturas\u0131 eme\u011fiyle hayat\u0131n\u0131 kazanan i\u015f\u00e7iye kesilemez.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Ermenek\u2019in ac\u0131 tecr\u00fcbesi: Bir daha asla<\/strong>\u00a0<\/h2>\n\n<p>Soma&#8217;daki i\u015f\u00e7ilerin eylemlerinde s\u0131kl\u0131kla dile getirdikleri bir uyar\u0131 var: &#8220;Soma, Ermenek olmas\u0131n&#8221;. Peki, Ermenek&#8217;te ne olmu\u015ftu? 2014 y\u0131l\u0131nda ya\u015fanan facian\u0131n ard\u0131ndan Ermenek&#8217;te k\u00f6m\u00fcr madenleri aniden ve herhangi bir alternatif planlama yap\u0131lmadan kapand\u0131. Mekanda Adalet Derne\u011fi&#8217;nin (MAD) b\u00f6lgede yapt\u0131\u011f\u0131 derinlemesine \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n ortaya koydu\u011fu gibi, bu plans\u0131z \u00e7\u0131k\u0131\u015f sadece madencilere de\u011fil, b\u00fct\u00fcn bir yerel ekonomiye zarar verdi.<\/p>\n\n<p>Y\u0131llarca yer alt\u0131nda ter d\u00f6ken madenciler bir anda i\u015fsiz kald\u0131, bir\u00e7o\u011fu y\u0131llarca k\u0131dem tazminatlar\u0131n\u0131 ve i\u00e7eride kalan maa\u015flar\u0131n\u0131 alamad\u0131. Madenciler, en temel haklar\u0131 olan emekliliklerini kazanabilmek i\u00e7in ba\u015fka b\u00f6lgelerdeki madenlere g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kalarak hem ailelerinden uzakla\u015ft\u0131 hem de o a\u011f\u0131r d\u00f6ng\u00fcn\u00fcn i\u00e7inde s\u0131k\u0131\u015f\u0131p kald\u0131. Ermenek tecr\u00fcbesi bize \u00e7ok a\u00e7\u0131k bir ders veriyor: K\u00f6m\u00fcrden \u00e7\u0131k\u0131\u015f planl\u0131 ve adil bir \u015fekilde y\u00f6netilmezse, bedelini do\u011frudan&nbsp; i\u015f\u00e7iler ve y\u00f6re halk\u0131&nbsp; \u00f6der.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Adil bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm i\u00e7in yeterli kayna\u011f\u0131m\u0131z var<\/strong><\/h2>\n\n<p>Peki k\u00f6m\u00fcr\u00fc geride b\u0131rak\u0131rken, i\u015f\u00e7ileri ma\u011fdur etmeyecek, onlar\u0131 yeni ve temiz istihdam alanlar\u0131na ta\u015f\u0131yacak, yerel ekonomileri beraberinde d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrecek bir dil d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm i\u00e7in yeterli kayna\u011f\u0131m\u0131z yok mu? Rakamlar\u0131n g\u00f6sterdi\u011fine g\u00f6re, fazlas\u0131yla var. Elektrik piyasas\u0131nda temiz enerjinin maliyetleri h\u0131zla d\u00fc\u015ferken, kamu kaynaklar\u0131 hala y\u00fcksek al\u0131m garantileriyle k\u00f6m\u00fcr santrallerine aktar\u0131l\u0131yor. \u00d6yle ki g\u00fcne\u015ften elektrik \u00fcretim maliyeti 3,5 dolar-sente kadar inebiliyorken, kirli k\u00f6m\u00fcrden \u00fcretilen elektri\u011fe te\u015fviklerle 7,5 dolar-sent \u00f6deniyor.<\/p>\n\n<p>\u0130\u015fte tam bu noktada \u00fcyesi oldu\u011fumuz \u0130klim A\u011f\u0131&#8217;n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 \u015fu tespit, \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn ne kadar elimizin alt\u0131nda oldu\u011funu g\u00f6steriyor: &#8220;K\u00f6m\u00fcre her y\u0131l fazladan ayr\u0131lacak 133 milyon dolar kamu kayna\u011f\u0131, k\u00f6m\u00fcr b\u00f6lgelerinde temiz ve insan onuruna yak\u0131\u015f\u0131r istihdam alanlar\u0131 yaratmak i\u00e7in harcanabilir.. Bu miktar, 7 bin k\u00f6m\u00fcr madeni i\u015f\u00e7isinin 1 y\u0131ll\u0131k ortalama gelirine tekab\u00fcl ediyor&#8221;.<\/p>\n\n<p>A\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere, kamu b\u00fct\u00e7emizde i\u015f\u00e7ilerin gelece\u011fini g\u00fcvence alt\u0131na alacak finansal g\u00fc\u00e7 mevcut. Kamu kaynaklar\u0131n\u0131n, iklim krizini derinle\u015ftiren \u015firketlerin k\u00e2r\u0131n\u0131 korumak yerine, o b\u00f6lgede emek veren i\u015f\u00e7ilerin refah\u0131na ve sosyal destek programlar\u0131na y\u00f6nlendirilmesi gerekiyor.<\/p>\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Soma i\u00e7in adil ge\u00e7i\u015f modeli<\/strong>\u00a0<\/h2>\n\n<p>Soma\u2019n\u0131n kaderi, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 tehdit eden k\u00f6m\u00fcre veya yeni bir yoksulluk d\u00f6ng\u00fcs\u00fcne mahk\u00fbm edilmemeli. Ya\u015fanan bu kriz, COP31 iklim zirvesine ev sahipli\u011fi yapacak olan T\u00fcrkiye\u2019nin eme\u011fi koruyan, toplumsal adaleti temel alan planl\u0131 bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc ba\u015farabilece\u011fini uluslararas\u0131 arenada da g\u00f6stermesi i\u00e7in \u00f6nemli bir f\u0131rsat.<\/p>\n\n<p>Soma&#8217;da hi\u00e7 kimsenin geride b\u0131rak\u0131lmayaca\u011f\u0131 adil ve planl\u0131 bir ge\u00e7i\u015f i\u00e7in acilen at\u0131lmas\u0131 gereken ad\u0131mlar \u015funlar:<\/p>\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u0130\u015f ve Gelir G\u00fcvencesi:<\/strong> \u00dccretsiz izne \u00e7\u0131kar\u0131lan i\u015f\u00e7ilerin maa\u015f ve \u00f6zl\u00fck haklar\u0131 kriz \u00e7\u00f6z\u00fclene kadar derhal devlet g\u00fcvencesi alt\u0131na al\u0131nmal\u0131, &#8220;Ermenek sendromu&#8221; tekrar ya\u015fanmamal\u0131.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Rehabilitasyon \u0130stihdam\u0131:<\/strong> Kapanan maden sahalar\u0131n\u0131n ve santral alanlar\u0131n\u0131n temizlenerek yeniden do\u011faya kazand\u0131r\u0131lmas\u0131 uzun soluklu bir i\u015f. K\u00f6m\u00fcr i\u015f\u00e7ileri, mevcut maa\u015f ve haklar\u0131yla bu restorasyon s\u00fcrecinde g\u00fcvenle istihdam edilmeli.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>B\u00f6lgesel Ekonomik \u00c7e\u015fitlendirme:<\/strong> 2026 itibar\u0131yla k\u00f6m\u00fcr santrallerinden kesilecek milyarlarca liral\u0131k kapasite mekanizmas\u0131 te\u015fvikleri, Soma&#8217;n\u0131n alternatif, temiz enerjiye dayal\u0131 ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir ekonomik d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc i\u00e7in kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Temiz B\u00f6lgesel Is\u0131nma:<\/strong> Soma halk\u0131 \u0131s\u0131nmak i\u00e7in termik santral at\u0131klar\u0131na mecbur b\u0131rak\u0131lmamal\u0131, devlet eliyle yenilenebilir kaynaklara dayal\u0131 temiz \u0131s\u0131tma altyap\u0131lar\u0131 h\u0131zla kurulmal\u0131.<\/li>\n<\/ul>\n\n<p>K\u00f6m\u00fcr\u00fcn zehrinden ar\u0131n\u0131rken hayat\u0131n\u0131 k\u00f6m\u00fcre vermi\u015f i\u015f\u00e7ileri ve bu kaynak etraf\u0131nda geli\u015fmi\u015f yerel ekonomileri yoksullu\u011fa terk edemeyiz. \u015eirketleri de\u011fil, eme\u011fi, do\u011fay\u0131 ve insan onurunu koruyan politikalar\u0131 hemen hayata ge\u00e7irmeliyiz. Soma\u2019da at\u0131lacak ad\u0131mlar\u0131n adil d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn bir \u00f6rne\u011fi olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn. Bunu yapabilecek g\u00fcc\u00fcm\u00fcz var, \u00f6nemli olan bu \u00f6nemli d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc ger\u00e7ekle\u015ftirme niyeti ve iradesi. COP31 ba\u015fkan\u0131 T\u00fcrkiye, de\u011fi\u015fimi kendi evinden ba\u015flatabilir.&nbsp;<\/p>\n\n<div class=\"wp-block-group has-beige-100-background-color has-background is-layout-constrained wp-container-core-group-is-layout-afb388fb wp-block-group-is-layout-constrained\" style=\"padding-top:var(--wp--preset--spacing--60);padding-right:var(--wp--preset--spacing--60);padding-bottom:var(--wp--preset--spacing--60);padding-left:var(--wp--preset--spacing--60)\">\n<div class=\"wp-block-group is-vertical is-layout-flex wp-container-core-group-is-layout-8cf370e7 wp-block-group-is-layout-flex\">\n<h2 class=\"wp-block-heading has-green-500-color has-text-color has-link-color wp-elements-92387b9e5072d8f85bc5c80bde231fa3\">Greenpeace destek\u00e7isi ol!<\/h2>\n\n\n\n<p><strong>Greenpeace&#8217;in ba\u011f\u0131ms\u0131z ve cesur kampanyalar y\u00fcr\u00fctmesini sa\u011flayan tek g\u00fc\u00e7 sensin. Ba\u011f\u0131\u015f\u0131nla sesimizi daha g\u00fc\u00e7l\u00fc k\u0131l, d\u00fcnyan\u0131n gelece\u011fine birlikte y\u00f6n verelim!<br><br>Senin deste\u011finle daha g\u00fc\u00e7l\u00fc, daha etkili ve daha cesuruz. \u015eimdi bize kat\u0131l!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<!-- Script'i dahil et -->\n<script src=\"https:\/\/bagis.greenpeace-destek.org\/embed\/donation-form\/widget.js\"><\/script>\n\n<!-- Widget container'\u0131n\u0131 ekle -->\n<div class=\"donation-widget\" \n     data-title=\"Greenpeace Ba\u011f\u0131\u015f Formu\">\n    <div class=\"loading-indicator\">Ba\u011f\u0131\u015f Formu Y\u00fckleniyor&#8230;<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Soma&#8217;da bug\u00fcnlerde ya\u015fananlar, sadece ekonomik \u00f6mr\u00fcn\u00fc doldurmu\u015f bir termik santralin \u015falter indirmesinden ibaret de\u011fil. Soma Termik Santrali&#8217;nin i\u00e7ine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc ekonomik darbo\u011faz ve operasyonel imkans\u0131zl\u0131klar nedeniyle \u00fcretimini durdurma karar\u0131 almas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":41,"featured_media":9974,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ep_exclude_from_search":false,"p4_og_title":"","p4_og_description":"","p4_og_image":"","p4_og_image_id":"","p4_seo_canonical_url":"","p4_campaign_name":"","p4_local_project":"","p4_basket_name":"","p4_department":"","footnotes":""},"categories":[5,59],"tags":[6,25,7,52],"p4-page-type":[29],"class_list":["post-9973","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sorunlar-ve-cozumler","category-iklim-adaleti","tag-iklim-adaleti","tag-iklim-degisikligi","tag-yenilenebilir-enerji","tag-yesil-adil-donusum","p4-page-type-blog"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9973","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/users\/41"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9973"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9973\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9975,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9973\/revisions\/9975"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9974"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9973"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9973"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9973"},{"taxonomy":"p4-page-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.greenpeace.org\/turkey\/wp-json\/wp\/v2\/p4-page-type?post=9973"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}