Onderzoek radioactiviteit opwerkingsfabriek aangeboden aan Essent

Amsterdam, Nederland — Vandaag heeft Greenpeace aan de bestuursleden van Essent radioactief zand van de zeebodem bij de opwerkingsfabriek in La Hague, Frankrijk aangeboden. Onderzoek toont aan dat door radioactieve lozingen, die bij de verwerking van Nederlands kernafval plaatsvinden, de zeebodem bij de lozingspijp van de opwerkingsfabriek puur radioactief afval is (1).

Reprocessing Plant La Hague. © Fred Dott / Greenpeace

Vandaag heeft Greenpeace aan de bestuursleden van Essent radioactief zand van de zeebodem bij de opwerkingsfabriek in La Hague, Frankrijk aangeboden. Onderzoek toont aan dat door radioactieve lozingen, die bij de verwerking van Nederlands kernafval plaatsvinden, de zeebodem bij de lozingspijp van de opwerkingsfabriek puur radioactief afval is (1).

Greenpeace wil dat Essent, aandeelhouder van kerncentrale Borssele, haar groene imago waarmaakt en de kerncentrale vraagt te stoppen met de zinloze en vervuilende opwerking van kernafval. Op 1 januari 2004 lopen de huidige opwerkingscontracten af. Voor het eerst in de tien jaar dat de discussie over opwerking van kernafval gaande is, kan dit vervuilende proces gestopt worden zonder dat dit geld kost.

Essent heeft eerder gezegd haar standpunt te zullen bepalen op basis van de ‘best practice’ wat betreft kernafval in Europa, waarbij zij veiligheids- en milieuaspecten zwaar zou laten meewegen. Andere Europese landen zoals Duitsland, België, Zwitserland en Zweden hebben al besloten met de opwerking van kernafval te stoppen. Energiebedrijf Delta, ook aandeelhouder van Borssele, heeft laten weten zich bij Essent te zullen aansluiten. Borssele zelf wil voortzetting van de opwerkingscontracten. Vandaag bleek dat Essent, ondanks dat op 1 januari duidelijk moet zijn wat er vanaf dan met het afval moet gebeuren, nog steeds geen definitief standpunt heeft ingenomen.

De afgelopen dertig jaar is het kernafval van Borssele naar de opwerkingsfabriek bij La Hague in Frankrijk gegaan, waar met chemische processen plutonium en uranium uit de gebruikte brandstofstaven wordt gehaald. Het plutonium en uranium blijft in Frankrijk, maar het nog steeds hoogradioactieve restafval komt terug naar Nederland. Bij het opwerken worden miljoenen liters radioactief afval in de lucht en in zee geloosd. De zeebodem rondom de lozingspijp is inmiddels zo vervuild dat een vergunning nodig is om het zand in bezit te hebben. De geloosde radioactiviteit verspreidt zich en wordt tot in het arctisch gebied gemeten.

De opwerking van kernafval is zinloos. Hergebruik van plutonium en uranium vindt slechts op kleine schaal plaats. In 2003 heeft kerncentrale Borssele voor het eerst een klein deel van het opgewerkte uranium in haar kernbrandstof verwerkt, maar de voorraad opgewerkt uranium is inmiddels zo groot dat Nederland deze nooit op kan maken. In Frankrijk ligt ongeveer 3000 kg Nederlands plutonium opgeslagen, waar geen bestemming voor is.

Ook de regering kan invloed uitoefenen op de beslissing van kerncentrale Borssele over het opwerken. De Nederlandse overheid is volgens internationale verdragen zelfs verplicht om te kiezen voor directe opslag van kernafval, in plaats van het eerst te laten opwerken. Tot nu toe hebben de kerncentrale en de Nederlandse overheid het opwerken niet willen stoppen, omdat de kosten voor het verbreken van de opwerkingscontracten te hoog waren. De opwerkingscontracten lopen echter eind 2003 af. Dit was de oorspronkelijke sluitingsdatum van de kerncentrale. Kosten door contractbreuk hoeft Nederland nu niet te betalen. Greenpeace eist dat de overheid en de aandeelhouders van Borssele ervoor zorgen dat opwerking van Nederlands afval voor eens en voor altijd stopt.

Notes:

(1) Onderzoek milieu-effecten opwerking, Greenpeace november 2003