Het kraanwater van ruim een derde van de Nederlandse bevolking bevat meer PFAS dan de advieswaarde van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). In het westen wordt deze gezondheidswaarde soms wel meer dan drie keer overschreden. Dat blijkt uit ons onderzoek op basis van data van de tien waterbedrijven. Daarom lanceren wij de postcodechecker. Vul je postcode in en je ziet de PFAS-metingen in het kraanwater in dat gebied.
Wil je checken hoe het in jouw gemeente zit?
In het kort: PFAS in kraanwater
- Bij ruim een derde van de bevolking is de hoeveelheid PFAS in kraanwater boven de advieswaarde van het RIVM.
- In Noord-Holland is de PFAS-vervuiling het meest urgent.
- PFAS is een giftige stof, en langdurige blootstelling kan leiden tot ziekten.
- De enige oplossing is een verbod op PFAS.
Water is een eerste levensbehoefte, en het water dat uit de kraan komt, zou overal schoon moeten zijn. Helaas kwamen we erachter dat dit in grote delen van Nederland niet (meer) geldt. De chemische industrie vervuilt het water in Nederland, waardoor er in veel gemeenten meer PFAS in het water zit dan het RIVM aanvaardbaar acht.
Noord-Holland scoort het slechtst: veel PFAS in kraanwater
In Noord-Holland is de giftige vervuiling door PFAS het meest urgent. Rond Zaandam en IJmuiden wordt de RIVM-advieswaarde voor kraanwater ruim drie keer overschreden, rond Alkmaar en Den Helder twee-en-een-half keer en in Amsterdam ruim twee keer. Het algemene beeld is dat vooral in het westen van Nederland de gezondheidswaarde sterk wordt overschreden.
Wat is PFAS?
PFAS is de verzamelnaam van duizenden chemische stoffen. Ze worden geproduceerd door de chemische industrie. Daarbij wordt PFAS geloosd in ons water en uitgestoten naar de lucht. Producten waar PFAS in zit, worden een keer afgedankt, waarbij ook weer PFAS kan vrijkomen. PFAS-stoffen breken niet af, daarom worden het ‘forever chemicals’ genoemd. En ze verspreiden zich snel in het milieu. Toxicologisch onderzoek legt de harde feiten bloot: langdurige blootstelling aan PFAS verhoogt het cholesterol, tast ons immuunsysteem aan en verhoogt het risico op verschillende vormen van kanker.
Meer over PFAS: wat is het en waarom moet het verboden worden?
Kan ik nog wel kraanwater drinken?
Hoewel PFAS schadelijk is voor de gezondheid, adviseert het RIVM en de koepel van drinkwaterbedrijven Vewin om kraanwater wel te blijven drinken. De oplossing ligt niet in het overstappen op plastic flessen water, maar in het stoppen van de chemische industrie die maar door blijft gaan met het produceren en lozen van PFAS.
Duurder kraanwater door PFAS
Waterbedrijven doen hun best om de PFAS-waardes zo laag mogelijk te houden. Daarvoor moet er flink geïnvesteerd worden in nieuwere en betere filterinstallaties. De rekening hiervoor komt bij de burger terecht en niet bij de veroorzakers van deze vervuiling, de chemische industrie. De drinkwaterrekening voor huishoudens nam de afgelopen 10 jaar gemiddeld met meer dan 50% toe. Daarom stuurde de Unie van Waterschappen de overheid een brandbrief over het PFAS-probleem.
Top 10 gemeenten met veel PFAS in kraanwater
Gemeenten met de meeste inwoners waar de PFAS-concentratie in kraanwater boven de RIVM-advieswaarde uitkomt:
- Zaanstad
- Haarlem
- Haarlemmermeer
- Amsterdam
- Den Haag
- Zoetermeer
- Leiden
- Rotterdam
- Westland
- Dordrecht
Wie stopt het PFAS in ons kraanwater?
De hoeveelheid PFAS in rivieren en grondwater blijft toenemen zolang chemische bedrijven zoals Chemours in Dordrecht PFAS mogen blijven maken en lozen en zolang PFAS wordt toegepast in allerlei producten. Ook PFAS in landbouwgif is een groot probleem. Uiteindelijk komt deze PFAS in het milieu terecht, omdat ‘forever chemicals’ niet afbreken.
De oplossing voor PFAS
PFAS-stoffen vormen een gevaarlijk gif en moeten verboden worden. Wij pleiten voor een algeheel verbod op het produceren, lozen, toepassen en importeren van PFAS. Er zijn genoeg alternatieven, we hebben die chemische troep niet nodig.
