Plastic afval overwoekert onze planeet. Onderzoeken over het onsterfelijke materiaal volgen elkaar in rap tempo op. Greenpeace zet voor jou een aantal feiten over plastic op een rij.

Underwater image of a turtle with plastic on his head.

Er is sinds 1950 ongeveer 8,3 miljard ton plastic geproduceerd. Plastic producenten verwachten de komende tien jaar hun productie met 40% wordt verhoogd. Frisdrankbedrijven, de grootste gebruikers, produceren jaarlijks 500 miljard plastic wegwerpflessen. Als er niets verandert, is het plastic probleem in 2050 vier keer zo groot als nu.

Van die 8,3 miljard ton plastic is ruim 6,3 miljard ton inmiddels afval. Daarvan werd 40% gestort op vuilstortplaatsen, werd 14% verbrand en slechts 14% gerecycled. De oplettende lezer mist nog 32%. Dit percentage is nooit ingezameld en zwerft nu oneindig rond over onze planeet.

Plastic in de oceaan

Jaarlijks komt er gemiddeld 8,7 miljoen ton plastic in zee terecht, schatten wetenschappers van de Universiteit van Georgia. Hoe ziet dat er uit? Ter vergelijking: op elke meter kustlijn ter wereld zijn dat vijftien boodschappentassen vol met plastic.

Ruim 700 soorten zeedieren lijden ernstig onder onze plasticvervuiling. Ze raken erin verstrikt of eten het op. Negen op de tien zeevogels, één op de drie zeeschildpadden en meer dan de helft van de walvissen en dolfijnen heeft plastic in de maag! Geschat wordt dat meer dan 80% van het plastic in de oceanen afkomstig is vanuit het binnenland, verplaatst door wind en waterwegen. Dat ene zakje, blikje of die koekverpakking oprapen op straat heeft dus wél zin.

Plastic vervuiling in de Rijn

Bij plastic vervuiling moet je niet alleen denken aan overvolle stranden met plastic troep. De concentratie microplastic in de rijn behoort tot de hoogste die wereldwijd is waargenomen, stelt onderzoeker Patricia Holm van de Universiteit van Basel. Microplastics werden gevonden in alle watermonsters, met gemiddeld 892,777 deeltjes per vierkante kilometer.

Plastic en jouw gezondheid

Bij heel veel mensen zit microplastic inmiddels in het lijf. Wetenschappers van de Vrije Universiteit telde bij 17 van de 22 proefpersonen bij bloedonderzoek microplastic in het bloed.

Ook in de ontlasting van mensen uit diverse delen van de wereld zijn microscopisch kleine stukjes plastic aangetroffen. Per 10 gram ontlasting vonden de wetenschappers gemiddeld 20 stukjes plastic. Alle deelnemers aan het onderzoek hadden in plastic verpakt voedsel gegeten en zes van de acht onderzochte personen aten in de onderzoeksperiode vis of zeevruchten.

Plastic in voedsel en veevoer

Wij krijgen plastic binnen via voedsel en via microplastic dat rondzwerft door de lucht. Ook door slijtage van tapijt, een synthetisch kledingstuk, polymeer muurverf en van autobanden komen microplastics vrij. Die deeltjes zweven in de lucht en ademen we in. Of ze slaan neer op ons servies, onze etenswaren en worden onderdeel van het stof in huis. Kortom we drinken, ademen en eten microplastics.

Plastic komt indirect ook binnen via de consumptie van vis en vlees. Er is bewezen dat veevoer in Groot-Brittannië plastic bevat. De boer die deze ontdekking deed, begreep van de leverancier dat dit hoort bij het recycleproces. Verpakt brood, maar ook snackrepen worden met plastic en al versnipperd en omgezet tot veevoeder. Dit plastic residu is niet alleen schadelijk voor de dieren, maar kan uiteindelijk ook een risico vormen voor de gezondheid van de mens.

De nadelen van wegwerpplastic

Je kent ze wel, die kartonnen meeneem-bekers voor de koffie. Onderzoek heeft aangetoond dat het plastic laagje in dat bekertje kleine plastic deeltjes afgeeft, vooral als het in contact komt met warmte – zoals hete koffie of thee. Het is een goede zaak dat dit kabinet maatregelen heeft aangekondigd die het gebruik van wegwerp plastic moeten terugdringen. Zo moet je vanaf 1 juli 2023 extra betalen voor wegwerp plastic bij het afhalen van eten en drinken en wordt wegwerpplastic voor festivals en bezorging per 2024 verboden.

Wegwerpplastic Petitie

Per minuut belandt een vuilniswagen aan plastic afval in zee. Roep producenten op wegwerpplastic uit te bannen. Teken de petitie!

Doe mee