Wil je meer doen?
Doe mee ×

Vroeger spraken we over klimaatverandering, inmiddels kunnen we gerust spreken over een klimaatcrisis. Toch gedragen we ons hier niet naar. Ik denk dat dat komt omdat de gedachte overheerst dat dit probleem wel op te lossen is met nieuwe technologieën of innovaties – ‘op den duur’. Maar hoe belangrijk techniek ook is, het is niet de oplossing waar we nú aan moeten denken als we deze ramp willen tegenhouden.

Duizenden mensen verzamelen zich in Den Haag om te protesteren tegen de problemen die de klimaatverandering teweeg brengt.

Bosbranden, overstromingen en orkanen

De aarde warmte op, omdat we steeds meer broeikasgassen uitstoten. Door de snelle opwarming van de aarde hebben we steeds vaker met extreem weer te maken. Er ontstaan bosbranden, overstromingen en orkanen. Sommige gebieden zijn niet meer leefbaar. Diersoorten sterven uit en mensen migreren massaal.
De directe oorzaak hiervan ligt bij het winnen en verbranden van olie, kolen en gas. En dat dit onverminderd doorgaat, náást alle nieuwe technische innovaties.

Fossiele brandstoffen zijn dus schuldig aan klimaatverandering?

Absoluut, we beïnvloeden het klimaat gigantisch door op grote schaal fossiele brandstoffen te verbranden. Als we alle overgebleven fossiele brandstoffen opstoken is de planeet binnen no time onleefbaar. De overgang naar duurzame energie is dringender dan ooit. Toch speuren oliegiganten nog steeds naar nieuwe voorraden in de meest kwetsbare natuurgebieden, zoals de Noordpool. Ze krijgen van regeringen nog steeds ruim baan om hun plannen uit te voeren. En neem de grote vervuiler steenkool: wereldwijd gaat de bouw van nieuwe kolencentrales nog steeds door. 

We leven in een wereld waarin het systeem zo is ingericht dat het voor een groot probleem zorgt; de klimaatcrisis.

Wat is dan het eigenlijke probleem?

We weten al jaren dat we de wereld opbranden. We kennen de feiten, want wetenschappers schreeuwen om onze aandacht. We hebben genoeg geld om in technologie te investeren. We hebben alle middelen om het klimaatprobleem op te lossen. Maar ondanks veel geweldige duurzame initiatieven stevenen we nog steeds af op een klimaatcrisis. Hoe komt dat? Hier komt ie: het heeft alles te maken met hoe onze samenleving is ingericht. 

Want onze samenleving leunt op een politiek, economisch en cultureel systeem waarin de overheid een tamme rol heeft en individuele verantwoordelijkheid boven alles gaat. En dat is de werkelijke oorzaak van het klimaatprobleem. 

Make de overheid believe in itself again

De overheid durft weinig regels te maken om ons als burgers tegen de hebberigheid van grote vervuilers te beschermen. De markt lost vaak dingen beter op, denken ze. Overheden willen bij voorkeur vrijblijvende afspraken maken met het bedrijfsleven. Deze manier van denken zie je overal ter wereld terugkomen, en niet alleen bij rechtse partijen! Grote vervuilers als staalfabrieken krijgen nog alle ruimte om spullen te produceren zonder dat de kosten voor milieu, gezondheid en mensen in acht worden genomen. Luchtvaartmaatschappijen wordt geen strobreed in de weggelegd om verder te groeien, ondanks toenemende overlast en milieuschade. Fossiele bedrijven hebben daarom ontzettend veel macht en invloed én houden duurzame verandering tegen. 

Stoppen met meedoen, meewerken, meeklappen

Zij behouden deze macht als wij roerloos toekijken, als wij er (blijven) werken of door hen te bejubelen als ze iets ‘groens’ doen. Zoals een bizarre zogenaamd emissieloze reis door Europa met vaag bekende B-sterren (herinnert iemand zich nog de tenenkrommende Great Travel Hack van Shell uit 2019 nog?). Het is tijd dat we ons uitspreken, dat we ‘nee’ en ‘stop’ zeggen. En wel met zoveel mogelijk mensen tegelijk.

Samen kunnen we de wereld verbeteren. Echt.

Het klimaatprobleem en de macht van de grote vervuilers lijkt zo enorm dat je je in je eentje machteloos kun voelen. Maar die gedachte is juist het probleem – je hoeft ook niet in je eentje in actie te komen. ‘Een beter milieu begint bij jezelf’, wordt ons wijsgemaakt. Veel bedrijven ondersteunen graag deze boodschap, want de wereld verbeteren wordt zo een individuele, commerciële activiteit. Koop een bamboe tandenborstel en red de wereld! Maar ander koopgedrag gaat de wereld niet redden. Alleen door samen te ontregelen kunnen we écht het verschil maken. Gezamenlijke actie en vreedzaam protest halen meer uit dan een miljoen bamboe tandenborstels bij elkaar.

Wil je nu lezen over de oplossing van het klimaatprobleem? Lees hier verder!