#Działaj

Wesprzyj nas

Działaj!

Po 3 latach prac, Senat RP przyjął ustawę o przeciwdziałaniu marnowaniu żywności. Brakuje jedynie podpisu Prezydenta. Jest to kolejny krok do systemowego rozwiązania problemu marnowania żywności w Polsce. Według szacunków Banków Żywności, dzięki tej ustawie da się uratować dodatkowo co najmniej 100 tysięcy ton żywności rocznie i przekazać ją potrzebującym.

– To niezwykle ważny krok. Cieszymy się, że ustawa została wreszcie przyjęta ponad partyjnymi podziałami, choć proces był długi i trudny – pamiętajmy, że pierwszy projekt ustawy powstał w jeszcze w roku 2015, a w roku 2016 ówczesna premier Beata Szydło deklarowała, że rząd przygotowuje ustawę, która będzie zapobiegała marnowaniu żywności. To duży sukces społeczeństwa, organizacji pozarządowych zajmujących się dystrybucją żywności i polityków, a przede wszystkim senatorów, którzy zainicjowali proces – powiedziała Anna Ogniewska z Greenpeace.

Jak podkreślają Banki Żywności, około 1,6 miliona osób w Polsce żyje w skrajnym ubóstwie. Tymczasem według dostępnych badań co roku w naszym kraju marnuje się około 9 mln ton żywności. Nawet nie biorąc pod uwagę kluczowego aspektu związanego z marnowaniem żywności, jakim jest aspekt etyczny, warto pamiętać, że marnowanie żywności przyczynia się do kryzysu klimatycznego. Koszty środowiskowe marnowanej żywności są niebagatelne – to straty energii i wody oraz emisje gazów cieplarnianych.

– Biorąc pod uwagę panującą w Polsce suszę, nie możemy pozwolić sobie na takie marnotrawstwo zasobów. 9 milionów ton żywności wyrzuconej do śmieci to co najmniej 1,72 miliardów metrów sześciennych wody. To tak jakby każdy z nas wylewał bez celu codziennie sto półtoralitrowych butelek wody – dodaje Anna Ogniewska.

Na sklepy o powierzchni ponad 250 metrów kwadratowych, w których przychody ze sprzedaży żywności stanowią co najmniej 50 proc. przychodów ze sprzedaży wszystkich towarów, ustawa nakłada obowiązek zawarcia z organizacją pozarządową umowy nieodpłatnego przekazywania żywności na cele społeczne. Przez pierwsze dwa lata funkcjonowania ustawy będzie obowiązywał okres przejściowy – umowy z organizacjami pozarządowymi będą zobowiązane podpisać sklepy o powierzchni 400 metrów kwadratowych. Za marnowanie żywności przewidziane są symboliczne opłaty – za 1 kilogram zmarnowanej żywności sprzedawca zapłaci 10 groszy. Środki te mają wspierać organizacje pozarządowe w dalszej dystrybucji żywności, m.in. wspomagać rozwój infrastruktury koniecznej do przekazywania żywności potrzebującym. Sklepy zobowiązane będą również do prowadzenia wspólnie z organizacjami pozarządowymi co najmniej raz w roku kampanii edukacyjno-informacyjnych w zakresie racjonalnego gospodarowania żywnością oraz przeciwdziałania marnowaniu żywności.

Dzięki przyjęciu tej ustawy, Polska dołączyła do pionierskich państw europejskich, które podejmują systemowe działania na rzecz rozwiązania problemu marnowania żywności. Do tej pory regulacje w tym zakresie obowiązywały we Francji, Włoszech, Czechach i Belgii. Przyjęcie tej ustawy to również krok w kierunku wypełnienia zobowiązań nałożonych na wszystkie kraje unijne, które powinny dążyć do osiągnięcia orientacyjnego ogólnounijnego celu zmniejszenia ilości odpadów żywności o 30 proc. do 2025 roku i o 50 proc. do roku 2030.